NOS Nieuws Binnenland Politiek Aangepast

Uitslagen laatste gemeenten bekend • Winnaars vieren feest met taart en bubbels

  • Welkom in het liveblog over de gemeenteraadsverkiezingen
  • Lokale partijen nog dominanter, grote verschuivingen door debutanten blijven uit
  • Opkomst bijna 5 procentpunt lager dan bij vorige raadsverkiezingen, met bijna alle stemmen geteld
  • In Utrecht, Den Haag en Rotterdam blijven dezelfde partijen de grootste
  • PvdA in Amsterdam van 5 naar 9 zetels met meeste stemmen geteld
Liveblog gesloten
  • Winnaars vieren feest met taart en bubbels

    1/5 Een uitbundige Esther Ouwehand van de PvdD, dat zijn zetelaantal bijna zag verdubbelen ANP
    2/5 SGP-leider Kees van der Staaij viert de winst van 32 zetels ANP
    3/5 Kati Piri, Joris Thijssen, Lilianne Ploumen en Henk Nijboer van de PvdA vieren dat Amsterdam "weer rood is" ANP
    4/5 D66-leider Sigrid Kaag en fractievoorzitter Jan Paternotte klinken op de uitslag ANP
    5/5 GroenLinks-leider Jesse Klaver snijdt de taart aan in de fractiekamer ANP
  • Echt voor Barendrecht heeft absolute meerderheid: 'Wraak voor vier jaar geleden'

    De lokale partij Echt voor Barendrecht haalde bijna zestig procent van de stemmen en dat leverde een unieke uitslag op. De partij zou in zijn eentje het gemeentebestuur kunnen gaan vormen. De mensen in Barendrecht weten wel waarom die partij het zo goed heeft gedaan:

    Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

    Echt voor Barendrecht heeft absolute meerderheid: 'Wraak voor vier jaar geleden'
  • Dit zijn de winnaars en verliezers van deze gemeenteraadsverkiezingen

    Uit de uitslagen van de gemeenteraadsverkiezingen valt op te maken dat de lokale partijen een enorme winst hebben geboekt. Dat is ook te zien op de kaart in het vorige bericht in dit liveblog. In 2018 haalden ze samen nog 2792 zetels, nu zijn dat er 3457, een stijging van 665 zetels.

    De grootste stijger na de lokale partijen is Forum voor Democratie. Die partij haalde in 2018 3 zetels, allemaal in Amsterdam, de enige gemeente waar de partij toen op de lijst stond. Dit jaar heeft Forum meegedaan in 50 gemeenten en heeft het 49 zetels bemachtigd, een stijging van 46. "Forum kan zeggen dat ze bijna overal een voet tussen de deur hebben gekregen", zegt politiek verslaggever Wilco Boom.

    Ook de SGP deed het goed: met 229 zetels heeft die partij er 32 meer dan bij de vorige verkiezingen. De Partij voor de Dieren haalde 63 zetels, 28 meer dan in 2018. En nieuwkomers Volt (19) en BVNL (17) zijn ook vertegenwoordigd in enkele gemeenteraden, al stond Volt er in de peilingen enkele weken geleden nog veel beter voor.

    De grootste verliezers zijn het CDA (1105 zetels, 240 minder), de VVD (987 zetels, 145 minder) en de SP (173 zetels, 107 minder). Het CDA en de VVD blijven wel de twee grootste landelijke partijen in de gemeenteraden.

  • Nieuwe uitslagenkaart

    Met bijna 100 procent van de stemmen geteld is dit de nieuwe uitslagenkaart. In de lichtoranjegekleurde gemeenten zijn lokale partijen de grootste. Dat zijn er meer dan in 2018.

    1/2 Uitslagenkaart 11.30 uur, 2022 NOS
    2/2 Uitslagenkaart 2018 NOS
  • Waarom gingen zo weinig mensen naar de stembus?

    Nog nooit was er zo'n lage opkomst voor de gemeenteraadsverkiezingen. Iets meer dan 50 procent van de stemgerechtigden ging naar de stembus. In 2018 was het opkomstpercentage nog 54,5 procent. Minister Bruins Slot heeft een onderzoek aangekondigd naar de laagste opkomst bij gemeenteraadsverkiezingen ooit, maar op basis van gegevens van opinieonderzoek door Ipsos zijn een aantal vragen over de lage opkomst al te beantwoorden.

    Zo heeft een groot deel van de mensen die niet gingen stemmen dit al langer geleden besloten (23 procent). Een flink aandeel van de niet-stemmers doet dit nooit (38 procent). Een derde van de niet-stemmers besloot in de afgelopen anderhalve week de verkiezingen aan zich voorbij te laten gaan.

    Lees hier meer over het onderzoek:

  • Laatste gemeente maakt uitslag bekend

    En ook van de laatste gemeente is nu de uitslag bekend geworden. Net als in veel andere gemeenten is in het Gelderse Lingewaard een lokale partij de grootste geworden. Lokaal Belang Lingewaard had al 4 zetels en krijgt er nu nog 1 bij. De VVD was in 2018 de grootste, maar levert nu een zetel in en komt gelijk met Lokaal Belang Lingewaard.

    GroenLinks wint ten opzichte van 2018 en wordt de derde partij met 4 zetels. De SP is de grote verliezer. Die partij levert de helft van zijn zetels in en houdt er 2 over.

    Daarmee is bijna 100 procent van de stemmen geteld in Nederland. Alleen in Amsterdam, Den Haag en Eindhoven moeten nog enkele stemmen geteld worden.

  • Lage opkomst gemeenteraadsverkiezingen Almere: 'Ik baalde er wel van ja'

    Almere is een van de gemeentes waar de minste mensen naar de stembus zijn gegaan. De opkomst was 39,8 procent. We vroegen mensen op straat hoe dat kan:

    Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

    Lage opkomst gemeenteraadsverkiezingen Almere: 'Ik baalde er wel van ja'
  • Meer fragmentatie in Doetinchem, CDA blijft de grootste

    De uitslag van de voorlaatste gemeente is bekend. In Doetinchem is het aantal zetels evenrediger verdeeld dan vier jaar geleden. Het CDA levert 2 zetels in maar blijft met 5 zetels de grootste partij.

    De Partij voor Lokaal Maatwerk maakt de grootste sprong. De PvLM had 4 jaar geleden 4,5 procent van de stemmen en nu 10,6 procent. Dat vertaalt zich in 3 zetels, 2 meer dan in de huidige raad. Ook de andere lokale partij in de Gelderse gemeente krijgt er een zetel bij: Gemeentebelangen Doetinchem komt met drie mensen in de raad.

  • Meer dan 100 procent opkomst voor kleinste stembureau

    Het kleinste stembureau van Nederland, in het Overijsselse Marle, heeft een opkomst van meer dan 100 procent behaald. Dat is een stuk minder dan bij de Tweede Kamerverkiezingen van vorig jaar, want toen was er bijna 300 procent opkomst. Dat klinkt als een rekenfout, maar de uitleg is simpel: voor een opkomst van 100 procent moeten er ongeveer 50 mensen in het stembureau stemmen. Vaak komen er meer mensen langs en dan stijgt het opkomstcijfer ook.

    Het stembureau is in de woonkamer van Wim Westhoff in Marle. Bij deze verkiezingen kwamen er zestig mensen stemmen. Voor die lagere opkomst heeft hij een verklaring. "Stemmen voor de gemeenteraad is toch anders dan voor de landelijke en provinciale verkiezingen, want dan mogen er meer mensen van buitenaf komen stemmen", zegt hij tegen het ANP.

    Het huis van Westhoff dient al sinds 1948 als stemlokaal voor het buurtschap Marle in de gemeente Olst-Wijhe. Dat buurtschap ligt in tegenstelling tot Olst en Wijhe op de westelijke oever van de IJssel. Om te voorkomen dat de kiezers uit Marle de rivier over moeten steken, werd een apart stembureau ingericht in het huis.

    Kiezers in het kleinste stembureau van Nederland in 2017 ANP
  • CDA gehalveerd in Houten, opmars lokale partijen

    Het CDA heeft in Houten bijna de helft van zijn kiezers zien vertrekken naar andere partijen. De christendemocraten houden 9,2 procent van de stemmen over, wat omgerekend neerkomt op 3 zetels.

    Lokale partijen maken ook in Houten een opmars. De Inwonerspartij Toekomst Houten is de grootste partij geworden met 22 procent van de stemmen en 8 zetels. Natúúrlijk Houten doet voor het eerst mee en verovert meteen 4 zetels (11 procent).

  • D66 wint fors in Berg en Dal, lokale partijen blijven oppermachtig

    In het Gelderse Berg en Dal was D66 vier jaar geleden nog de kleinste partij in de raad, maar daar komt nu verandering in. De democraten krijgen 11,6 procent van de stemmen en mogen 3 mensen afvaardigen voor de raad.

    Lokaal! Berg en Dal en Kernachtig Groesbeek waren in 2018 al de twee grootste partijen met respectievelijk 7 en 6 zetels. Nu hebben ze er stuivertje gewisseld: Kernachtig krijgt er 7, Lokaal 6.

    Landelijk gezien is nu 99,1 procent van de stemmen geteld. We wachten nog op drie gemeenten: Doetinchem en Lingewaard in Gelderland en het Utrechtse Houten.

  • Xander van der Wulp: 'Lokale partijen 8 procent beter dan vorige verkiezingen'

    De lokale partijen doen het beter dan bij de vorige verkiezingen. Die trend was in 2018 ook merkbaar en wordt nu steeds duidelijker, zegt politiek verslaggever Xander van der Wulp.

    Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

    Xander van der Wulp: 'Lokale partijen 8 procent beter dan vorige verkiezingen'
  • Studentenpartij de grootste in Delft

    Studentenpartij STIP is de grootste geworden in Delft en neemt het stokje over van GroenLinks. "Ongelofelijk", reageert fractievoorzitter Ida de Boer van Studenten Techniek in Politiek (STIP) bij Omroep West. "Ik kijk ernaar uit om de komende periode met andere partijen samen te werken. We gaan de komende jaren knallen."

    STIP kreeg wel de meeste stemmen, maar in aantal raadszetels staat de partij nu gelijk met GroenLinks en D66. De kans is daarmee groot dat de huidige coalitie in Delft (waar ook VVD en PvdA aan meedoen) wordt voortgezet. Nieuwkomer Volt krijgt twee zetels in de nieuwe gemeenteraad van Delft.

  • Honderdduizenden kijkers voor uitslagenavond

    Gemiddeld 723.000 mensen hebben gisteravond naar NOS Nederland Kiest: De Uitslagen op NPO 1 gekeken, de televisie-uitzending rond de uitslagenavond van de gemeenteraadsverkiezingen. Het programma Jinek & RTL Nieuws: De Uitslagenavond op RTL4 werd bekeken door 457.000 mensen.

    Het best bekeken programma van gisteren was het NOS Journaal van 20.00 uur, dat ruim 2 miljoen kijkers trok.

  • Belang van Nederland stoomt raad Tytsjerksteradiel binnen

    De partij die in de Tweede Kamer onder leiding staat van oud-VVD'er Wybren van Haga, Belang van Nederland, heeft in het Friese Tytsjerksteradiel in één klap drie zetels gepakt. Het is de eerste keer dat die partij meedoet aan de gemeenteraadsverkiezingen.

    Het CDA verliest een zetel ten opzichte van de vorige verkiezingen en krijgt er 5. De christendemocraten moeten hun meerdere erkennen in de FNP, de Fryske Nasjonale Partij, die met 5 zetels en 20 procent van de stemmen de grootste partij in de Friese gemeente wordt.