liveblog
NOS NieuwsAangepast

Pence wordt vrijdag gevaccineerd • Duitse minister: vanaf 27 december vaccinaties

  • Welkom in het coronablog, je vindt hier het belangrijkste coronanieuws van vandaag.
  • Minister Van Nieuwenhuizen is 'boos en teleurgesteld' dat het opnieuw druk was op Schiphol.
  • HEMA, Action en Wibra gaan toch dicht nu het kabinet de regels opnieuw aanscherpt.
  • Bij het RIVM zijn 11.214 nieuwe coronabesmettingen gemeld.
  • Meer ouders maken gebruik van de noodopvang bij kinderdagverblijven.

Liveblog gesloten

We sluiten dit liveblog. Donderdag starten we een nieuw blog.

Pence en Biden worden gevaccineerd

De Amerikaanse vicepresident Pence wordt vrijdag gevaccineerd bij een openbaar evenement, zegt het Witte Huis.

De aanstaande president Biden krijgt het coronavaccin volgens een medewerker volgende week. Ook hij wil het in het openbaar laten doen, meldt CNN.

Liveconcert vanuit drie verschillende steden

De hogeschool ArtEZ Conservatorium noemt het een 'Europese première'. Een student van de popacademie studeert af door een liveconcert te organiseren met bandleden in drie verschillende steden.

Er werd al langer gewerkt aan de techniek om dit mogelijk te maken, maar door de coronamaatregelen werd de methode opeens urgent, aldus de school. De bandleden zingen tegelijkertijd hetzelfde nummer, maar staan dus in verschillende steden: Arnhem, Enschede en Zwolle.

Live concert met band in drie verschillende steden

Ministerie: eerste vaccinatie vóór 18 januari

Hoewel Nederland volgende week waarschijnlijk beschikt over een werkend vaccin tegen het coronavirus, kan er nog niet begonnen worden met vaccineren. Volgens het ministerie van Volksgezondheid is de eerste vaccinatie uiterlijk op 18 januari, meldt Nieuwsuur.

Volgens het ministerie begint het vaccineren zeker voor 18 januari, maar wanneer precies is nog niet te zeggen. Aanstaande maandag ligt er volgens het ministerie een plan. Verschillende zorgorganisaties bevestigen tegenover Nieuwsuur dat zij werken met een planning die uitgaat van de derde week in januari.

Duitse minister: vanaf 27 december vaccinaties

In Duitsland begint het vaccineren op 27 december, heeft minister van Volksgezondheid Spahn gezegd. De bedoeling is dat bewoners en personeel van verpleeghuizen als eersten een prik krijgen.

Het wachten is nog wel op goedkeuring van het Europees medicijnagentschap EMA voor het vaccin van het Amerikaanse Pfizer en het Duitse BioNTech. Die goedkeuring zou eerst op 29 december komen, maar dat moment is met acht dagen vervroegd.

Duitsland oefende grote druk uit op het EMA om het vaccin zo snel mogelijk goed te keuren, volgens de krant Bild deels omdat BioNTech een Duitse farmaceut is. Minister Spahn zei zondag dat Duitsland die dag al had kunnen beginnen met vaccineren. In de VS, Canada en Groot-Brittannië is het Pfizer-vaccin al wel goedgekeurd.

Vorige maand maakten we deze video over een vaccinatiestraat in een leegstaande hangar bij de stad Würzburg in Beieren:

Duitsland maakt zich op voor massale inentingscampagne

Franse premier: vaccinaties kunnen nog in 2020 beginnen

Frankrijk kan in de laatste week van het jaar beginnen met vaccineren, heeft premier Castex gezegd in het parlement. Voorwaarde is dat de Europese autoriteiten het Pfizer-vaccin volgende week goedkeuren, maar dat ligt wel in de lijn der verwachtingen.

Het gaat om bescheiden aantallen, zei Castex er meteen bij. Tussen de 100 en 200 mensen zouden nog dit jaar kunnen worden ingeënt. De premier verwacht nog voor het eind van het jaar ruim 1,1 miljoen doses van het vaccin dat is ontwikkeld door Pfizer en BioNTech. Een week later komen er naar verwachting nog 677.000 doses, gevolgd door nog eens 1,6 miljoen in februari.

Frankrijk heeft in totaal bijna 200 miljoen doses van verschillende vaccins besteld. Daarmee wordt het mogelijk om zo'n 100 miljoen mensen te vaccineren, want voor de meeste vaccins zijn twee injecties nodig. Het land telt zo'n 65 miljoen inwoners.

De Fransen staan volgens een peiling van het landelijke gezondheidsinstituut niet te springen om een vaccinatie. Vorige maand bleek dat 53 procent van de Fransen gevaccineerd wil worden, in juli was dat nog 64 procent.

Reuters
De Franse premier Jean Castex

België: grens met Nederland blijft voorlopig open

België sluit de grens met Nederland voorlopig niet, meldt de Vlaamse omroep VRT. Wel blijft de Belgische overheid Nederlanders en Duitsers "op alle mogelijke manieren ontraden" om in België hun kerstinkopen te doen. In tegenstelling tot in Nederland en Duitsland zijn de niet-essentiële winkels in België nog open.

Het Belgische ministerie van Binnenlandse Zaken komt onder meer met een flyercampagne aan de grens met Nederland en Duitsland. Op die folders worden de coronaregels in België vermeld, zoals dat mensen alleen moeten winkelen, niet langer dan een half uur in een zaak mogen zijn en overal anderhalve meter afstand moeten houden.

Het sluiten van de grenzen noemt het ministerie "een zeer verregaande maatregel die alleen in overleg met de buurlanden kan worden genomen, want binnen de EU geldt vrij verkeer van goederen en personen."

Zo'n 85 procent van PostNL-punten open

Het grootste deel van de PostNL-servicepunten in winkels blijft tijdens de lockdown open, meldt het bedrijf. Circa 80 tot 90 procent van de 3750 servicepunten zijn volgens PostNL geopend.

Vanwege de verwachte decemberdrukte had het bezorgbedrijf al een aantal maatregelen genomen. Het was al duidelijk dat in december brievenbussen ook op zondag worden geleegd. Ook zijn er extra bezorgdagen op de maandagen 21 en 28 december.

Verder vraagt PostNL aan webshops om hun retourtermijn voor consumenten te verlengen.

Hoe het mis ging met signalen van Economische Zaken aan winkels

Hebben ambtenaren van Economische Zaken tegen de bedoeling van het kabinet in signalen aan winkels als HEMA, Wibra en Action gegeven dat ze onder voorwaarden toch open konden?

Nee, zegt verantwoordelijk staatssecretaris Keijzer tegen de NOS. Ja, zeggen de winkelketens. Een medewerker van één van de ketens kreeg zelfs een sms'je van een ambtenaar van Economische Zaken waarin succes werd gewenst met de heropening van de winkel.

Hoe zit dat?

'Voor mij is de Action essentieel'

Action alweer dicht, onbegrip bij bezoekers: 'Dit is voor mij essentieel'

Denemarken op slot, niet-essentiële winkels dicht

Denemarken gaat van 25 december tot 3 januari op slot. Alle winkels moeten dicht, met uitzondering van supermarkten en apotheken. Winkelcentra moeten morgenochtend al dicht, zei premier Frederiksen, en kappers en fysiotherapeuten mogen vanaf 21 december hun werk niet meer uitoefenen.

De coronabeperkingen worden aangescherpt omdat het aantal besmettingen snel toeneemt. Net als in Nederland is ook in Denemarken het aandeel positieve tests gestegen. In de Deense ziekenhuizen liggen nu 493 coronapatiënten, 54 meer dan gisteren.

Aan de kerstdis mogen in Denemarken nog steeds 10 mensen aanschuiven, maar premier Frederiksen riep op om de feestdagen in beperkte kring te vieren.

Denemarken wil in de laatste week van het jaar beginnen met vaccineren.

Examenscholieren krijgen extra herkansing

Examenleerlingen op middelbare scholen krijgen meer mogelijkheden om hun diploma te halen. Onderwijsminister Slob laat weten dat de regels voor het centraal examen vanwege corona worden versoepeld. Uit onderzoek blijkt dat op sommige scholen de voorbereiding op het eindexamen minder goed gaat dan normaal.

Na overleg met de scholen en leerlingenorganisatie LAKS heeft Slob besloten dat er dit schooljaar geen twee, maar drie tijdvakken komen voor het centraal eindexamen. Leerlingen mogen zelf beslissen of ze bepaalde vakken of zelfs het hele examen doorschuiven naar het tweede tijdvak, dat bovendien langer duurt dan normaal.

In het derde tijdvak, dat op 6 juli 2021 begint, is er ruimte voor eventuele laatste herkansingen.

Minister over drukte Schiphol: 'Boos en teleurgesteld'

Minister van Infrastructuur Van Nieuwenhuizen is "teleurgesteld en boos" dat het opnieuw druk is in de vertrekhallen van Schiphol. Ze zegt dat ze er de afgelopen dagen herhaaldelijk contact over heeft gehad met de luchthaven en de luchtvaartmaatschappijen.

"Toen ik de beelden zag sprong ik echt uit mijn vel. Meteen dit weekend heb ik de sector erop aangesproken, en maandag weer gebeld met Schiphol en KLM. Want dit kan zo niet." Van Nieuwenhuizen denkt dat de boodschap is overgekomen en dat de problemen zich niet meer zullen voordoen.

Van Nieuwenhuizen over Schiphol: 'Ik ben echt boos en teleurgesteld'

138.000 Britten hebben eerste prik gehad

De Britse autoriteiten hebben afgelopen dagen bijna 138.000 mensen een eerste inenting gegeven met het coronavaccin van Pfizer/BioNTech. De eerste groepen die zijn ingeënt zijn 80-plussers die in het ziekenhuis lagen of al een afspraak met een arts hadden staan.

Het Verenigd Koninkrijk was begin deze maand het eerste westerse land dat het Pfizer-vaccin goedkeurde. De 90-jarige Margaret Keenan kreeg het vaccin vorige week dinsdag als eerste. Haar inenting was live op televisie te volgen. Bij het vaccin van Pfizer en BioNTech zijn twee doses nodig, die met een tussenpoos van drie weken worden toegediend.

De verwachting is dat het Europees Geneesmiddelenbureau EMA komende maandag goedkeuring geeft voor het Pfizer/BioNTech-vaccin. Minister De Jonge zei gisteren dat hij volgende week meer duidelijkheid hoopt te geven over de planning van de vaccinatie.

Gebedsbijeenkomst Kampen nu via livestream

De organisator van de grote gebedsbijeenkomst zaterdagmiddag in Kampen legt zich neer bij het verbod van burgemeester Koelewijn. Die zette een streep door de manifestatie omdat er zo'n 200 mensen werden verwacht. Het evenement is nu te volgen via een livestream, laat organisator Laat Ons Aanbidden weten. Bij de bijeenkomst is geen publiek welkom.

Burgemeester Koelewijn vond het onverantwoord om de manifestatie door te laten gaan, onder meer omdat in de buurt een supermarkt is gevestigd. De kans was groot dat het daardoor te druk zou worden, aldus de burgemeester. Volgens hem werden alternatieve locaties door de organisatie van de hand gewezen.

Meer Nederlanders willen zich laten vaccineren

Nederlanders zijn positiever gaan denken over een coronavaccin. In november stond nog 60 procent ervoor open, nu is dat 69 procent. Het aandeel mensen dat zeker niet of waarschijnlijk niet mee wil doen, daalde van 23 naar 18 procent.

Ouderen zijn het meest bereid om zich te laten vaccineren. De animo is het kleinst in de leeftijdscategorie 25 tot 50 jaar. De cijfers komen naar voren uit een representatieve steekproef van I&O Research onder 2353 Nederlanders, in opdracht van de NOS.

De vaccinatiebereidheid van zorgpersoneel ligt met 70 procent op hetzelfde niveau als de rest van de bevolking. Personeel in verpleeghuizen krijgt binnenkort als eerste groep een coronavaccin aangeboden, gevolgd door medewerkers in de gehandicaptenzorg en de thuiszorg.

Plastic erover: zo wilde de Action toch opengaan

Winkelketen Action hoopte tijdens de lockdown de winkels toch open te houden voor de verkoop van onder meer verzorgingsproducten en dierenvoeding. In de filialen werden niet-essentiële spullen afgedekt met plastic.

Zo wilde Action toch open gaan: plastic over niet-essentiële spullen

Meer animo bij kinderdagverblijven voor noodopvang

Kinderdagverblijven krijgen meer aanvragen voor noodopvang dan aan het begin van de lockdown in het voorjaar. Volgens de Brancheorganisatie Kinderopvang komt dat omdat ouders in vergelijking met maart minder angstig zijn over de gezondheidsrisico's. Ook zijn ouders minder bang dat ze de noodopvang onnodig belasten, stelt de brancheorganisatie.

Verder zijn kwetsbare kinderen beter in beeld. "Dat het voor sommige kinderen beter zou zijn om naar de opvang te gaan, werd in maart pas na een paar weken besproken", zegt de woordvoerder van een kinderdagverblijf in Groningen. "Nu weten we al wie we wel en niet een plek kunnen bieden."

De branche valt voor een groot deel terug op het scenario van maart, toen de kinderopvang ook alleen open was voor ouders met een vitaal beroep. "De aanvragen worden op basis van vertrouwen goedgekeurd", zegt de woordvoerder van een kinderopvang in Groningen. "We hebben de lijsten en zouden het kunnen checken. Maar omdat onze medewerkers de ouders goed kennen, vinden we dat in de meeste gevallen niet nodig."

De Brancheorganisatie Kinderopvang heeft niet de indruk dat ouders zonder vitaal beroep toch proberen gebruik te maken van de noodopvang. Wel is er af en toe discussie over wat precies een vitaal beroep is. "Dat zijn vervelende gesprekken", zegt de eigenaresse van een kinderopvang in het Drentse Annen, "maar wij zijn daarin duidelijk naar ouders die geen vitaal beroep hebben. Zij moeten het nu zelf regelen, door thuis te werken of de buren op te laten passen."

WHO: zet je mondkapje op tijdens Kerst

Vier Kerst zo veel mogelijk buiten en draag een mondkapje, is de oproep van de Wereldgezondheidsorganisatie WHO. "Het kan ongemakkelijk voelen een mondmasker te dragen en afstand te houden van je vrienden of familie, maar het draagt er voor een aanzienlijk deel aan bij dat iedereen veilig en gezond blijft."

Een ander dringend advies van de WHO is om bijeenkomsten zo klein mogelijk te houden. Het instituut benadrukt dat we er met z'n allen het beste van moeten maken. "Ook al kunnen de feestdagen er dit jaar anders uitzien."

Kamer wil opheldering over drukte Schiphol

Een groot deel van de Tweede Kamer wil van het kabinet duidelijkheid over de drukte op Schiphol. De afgelopen tijd zijn er regelmatig beelden te zien van volle vertrekhallen.

Ondanks code oranje gaan er vakantiegangers naar het buitenland:

Met code oranje naar Tenerife: 'We denken dat het veilig is'

Op initiatief van D66-Kamerlid Paternotte hebben de vier coalitiepartijen en zeven oppositiepartijen Kamervragen gesteld aan premier Rutte, minister Blok van Buitenlandse Zaken en minister Van Nieuwenhuizen van Infrastructuur.

De Kamerleden willen onder meer van de bewindspersonen weten wat ze ervan vinden dat mensen bij de paspoortcontrole dicht op elkaar staan. Ook vragen ze zich af of er op de luchthaven opnieuw een teststraat moet komen voor reizigers en personeel.

Burgemeester Schuurmans van Haarlemmermeer, verantwoordelijk voor de openbare orde op Schiphol, zegt dat de drukte deels te verklaren is door de extra controles die de marechaussee moet uitvoeren. Die heeft het drukker vanwege de verplichte gezondheidsverklaringen en met het deel van de reizigers dat een negatieve uitslag van een coronatest bij zich moet hebben, meldt NH Nieuws.

Achtstegroepers Amsterdam mogelijk vanaf 4 januari naar school

Scholen in Amsterdam krijgen de ruimte om kinderen in groep 8 vanaf 4 januari alsnog naar school te laten komen tijdens de lockdown. Dat blijkt uit brieven tussen schoolbesturen onderling en naar ouders die de NOS heeft ingezien. De gemeente Amsterdam ondersteunt het plan.

De schoolbesturen en de gemeente benadrukken dat ze dit binnen de richtlijnen willen doen. Per school gaat gekeken worden of kinderen, en zo ja welke dan, de fysieke les nodig hebben en naar school mogen komen.

RIVM: 11.214 positieve tests gemeld

Bij het RIVM zijn tot 10.00 uur vanmorgen 11.214 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Dat zijn er 4550 meer dan gisteren werden gemeld.

Het hoge aantal nieuwe positieve tests is deels een inhaalslag van de afgelopen dagen, toen er door een softwareprobleem bij de GGD's minder nieuwe besmettingen bij kwamen. In totaal ontbraken de afgelopen drie dagen zo'n 6000 positieve tests. Volgens het RIVM wordt deze achterstand vandaag en de komende twee dagen ingehaald.

Er liggen nu 1964 besmette mensen in het ziekenhuis, 10 meer dan gisteren. Van de mensen in het ziekenhuis liggen er 526 op de intensive care.

Ook Wibra houdt de winkels gesloten

Ook Wibra legt zich neer bij de regels die het kabinet heeft opgesteld voor 'essentiële' winkels. De winkelketen wilde de deuren openen voor de verkoop van onder meer schoonmaakspullen en verzorgingsproducten, maar heeft nu toch besloten om tijdens de lockdown dicht te blijven.

Er was gisteren en vanochtend veel discussie over wanneer winkels essentieel zijn en wanneer niet. Zo werd de omschrijving "in hoofdzaak essentiële producten" wisselend geïnterpreteerd, ook binnen het kabinet. Aan het begin van de middag werd duidelijk dat het niet de bedoeling is dat winkels als HEMA, Action en Wibra de deuren open houden. HEMA en Action besloten daarop de winkels vanaf morgen te sluiten.

Wibra-topman Bas Duijsens is verbaasd over de "plotselinge ommezwaai" van het kabinet. "We zijn er juist van overtuigd dat het openhouden van winkels zoals die van Wibra bijdraagt aan het spreiden van mensen die essentiële producten nodig hebben."

Tegelijk zegt hij te begrijpen dat de volksgezondheid boven het commerciële belang van winkels gaat. "Dit is een periode waarin geen sprake kan zijn van funshopping."

Boa's sluiten per direct Action-filiaal in Amsterdam

Boa's hebben ingegrepen bij een vestiging van Action in Amsterdam. Het filiaal in de wijk Osdorp is per direct dicht. Klanten in de winkel moesten razendsnel afrekenen en daarna gingen de rolluiken weer naar beneden. De winkel is ruim twee uur open geweest.

Action zegt dat het alle winkels vanaf morgen dicht houdt. Eerder op de dag gingen juist vestigingen weer open, nadat schappen waren aangepast. Niet-essentiële producten werden afgeplakt en er werden alleen producten zoals schoonmaakartikelen, shampoos en levensmiddelen verkocht.

Bijna 400 misdrijven die te koppelen zijn aan covid-19

Sinds maart heeft het Openbaar Ministerie 383 misdrijven in relatie met covid-19 in behandeling genomen. Het gaat dan bijvoorbeeld over mensen die hoesten of spugen richting agenten en andere mensen met een publieke taak, waarbij ze beweren besmet te zijn met het coronavirus. Dat schrijft het OM op zijn site.

Naast de misdrijven zijn er ook de overtredingen van de regionale noodverordeningen. Hiervoor zijn sinds 16 maart ruim 21.000 strafbeschikkingen opgelegd, voornamelijk vanwege onvoldoende afstand houden. Een strafbeschikking is een sanctie die door de officier van justitie kan worden opgelegd zonder tussenkomst van de rechter.

Daarnaast zijn er sinds 1 juni 4736 strafbeschikkingen opgelegd voor het overtreden van de mondkapjesplicht in het OV.

Von der Leyen spoort landen aan om haast te maken met vaccineren

De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, spoort de EU-landen aan om haast te maken met het vaccineren van hun inwoners. "Laten we zo snel mogelijk beginnen, alle 27 samen, met een start op dezelfde dag."

Volgens bronnen binnen de Europese Commissie betekent dat niet dat landen die alles al klaar hebben staan om met de vaccinatie te beginnen, moeten gaan wachten op landen die nog niet zo ver zijn. Von der Leyen zou landen vooral hebben willen aansporen om haast te maken.

Directie HEMA sluit vanaf morgen toch alle filialen

De directie van HEMA heeft besloten om vanaf morgen toch de deuren van alle filialen te sluiten, staat in een persbericht. Eerder wilde HEMA met de openstelling van de filialen ondersteuning bieden aan de supermarkten en drogisterijen zodat de drukte op deze plekken gespreid kon worden. Vanwege de onduidelijkheid in de regelgeving van de overheid is gebleken dat dit niet leidt tot het gewenste resultaat, schrijft het warenhuis.

HEMA betreurt de onduidelijke regelgeving en de wijzigingen die door het kabinet zijn gemaakt. "Het is jammer dat de eerder gemaakte heldere afspraken die konden leiden tot een bijdrage van HEMA aan de spreiding van het winkelbezoek niet gerealiseerd kon worden", zegt topman Tjeerd Hegen.

"Tegelijkertijd vraagt deze tijd om flexibiliteit en verdraagzaamheid. Dat geldt ook voor ons. Als dat betekent dat wij onze deuren moeten sluiten om de gezondheid te waarborgen, dan doen we dat." Tijdens de lockdown blijft HEMA wel online actief.

Regels voor essentiële winkels aangescherpt

De regels voor essentiële winkels worden aangescherpt. Alleen winkels die in hoofdzaak levensmiddelen, drogisterijartikelen en diervoeding verkopen, mogen open blijven, heeft het kabinet bekendgemaakt.

"In hoofdzaak" betekent dat de winkels meer dan 70 procent van hun omzet uit die producten halen. Die 70 procent is gebaseerd op de situatie van voor de lockdown, die het kabinet dinsdag aankondigde vanwege het oplopende aantal coronabesmettingen.

Bij de omzet wordt gekeken naar een concrete vestiging of filiaal, niet naar een keten of concern. Binnen een bedrijf kunnen dus verschillen ontstaan tussen filialen.

Vanmorgen maakten ketens als Action bekend dat ze deels open zouden gaan om essentiële producten te verkopen. Dat leidde tot verontwaardiging bij kleine ondernemers en bij een deel van de Tweede Kamer.

Vanaf eind maart kun je je eigen 'vaccinatiebewijs' downloaden

Het RIVM maakt het vanaf eind maart mogelijk om je eigen gegevens over je vaccinatie tegen het coronavirus in te zien. Via een website kan er met DigiD worden ingelogd.

De gegevens kunnen worden gedownload om bijvoorbeeld te dienen als bewijs van vaccinatie. De gegevens komen uit een database waarin wordt bijgehouden wie welk vaccin heeft gekregen. Die database is eind deze maand klaar.