liveblog
NOS NieuwsAangepast

Tienduizenden voor pelgrimstocht in Senegal • Biden wil geen debat als Trump nog covid heeft

liveblog gesloten

Liveblog gesloten

Dit liveblog wordt gesloten. Woensdag beginnen we een nieuw blog.

Nog een adviseur Trump besmet

Witte Huis-adviseur Stephen Miller is besmet met het coronavirus. Hij is de meest recente persoon rond president Trump die ook positief is getest. Miller zei tegen persbureau Reuters dat hij al vijf dagen afgezonderd aan het werk is en in zelfisolatie zit. Hij testte dinsdag positief op corona.

De adviseur is de echtgenoot van Katie Miller, de perschef van vicepresident Mike Pence. Zij was in mei besmet geraakt met het coronavirus.

Biden: 'Geen debat als Trump nog covid heeft'

De Democratische presidentskandidaat Joe Biden vindt dat het geplande debat tussen hem en president Donald Trump van 15 oktober niet door zou moeten gaan als Trump op dat moment nog corona heeft. "Als hij nog covid heeft, zouden we geen debat moeten houden", zei Biden tegen verslaggevers. De Democraat testte zelf dinsdag opnieuw negatief bij een coronatest.

Trump kwam dinsdag terug in het Witte Huis nadat hij vrijdag in het Walter Reed Ziekenhuis was opgenomen. Volgens zijn artsen vertoonde hij geen symptomen meer van een besmetting.

Het derde en laatste debat tussen de presidentskandidaten staat gepland voor 22 oktober.

Tienduizenden voor pelgrimstocht naar 'klein Mekka' in Senegal

Tienduizenden moslims zijn naar de Senegalese heilige stad Touba afgereisd voor een jaarlijkse pelgrimstocht. Hoewel de belangrijkste ceremonie werd geschrapt en onderdelen werden gestreamd, wordt gevreesd voor een super spreader event.

De pelgrims stonden dicht op elkaar gepakt bij de ingang van de Grote Moskee in wat 'klein Mekka' wordt genoemd. Ze moesten hun handen ontsmetten en mondkapjes dragen. Er werden sneltests gedaan. Kwam daar een positief resultaat uit, dan volgde een betrouwbaardere PCR-test.

In Senegal zijn meer dan 15.000 besmettingen vastgesteld en werden 312 doden gerapporteerd. Mede dankzij verplichte mondkapjes en reisbeperkingen zijn er relatief weinig doden gevallen. Maar mensen die na in Touba te zijn geweest terug naar huis reizen, zouden het virus verder kunnen verspreiden. Bussen vertrekken pas als ze compleet gevuld zijn.

De afgelopen jaren reisden maar liefst drie miljoen mensen naar de stad voor Grand Magal. Daarbij eren Senegalese moslims de oprichter van een invloedrijke religieuze orde.

Top Amerikaanse strijdkrachten in quarantaine

Zeker veertien officieren uit de top van de Amerikaanse strijdkrachten zijn in quarantaine gegaan, nadat de plaatsvervangend commandant van de kustwacht positief was getest.

De hoogste commandanten van onder meer de marine, de lucht- en landmacht en de Nationale Garde hadden vrijdag een bespreking op het ministerie van Defensie. Daar was ook een generaal van de kustwacht, die maandag besmet leek te zijn. Dinsdag zijn de militaire leiders die hij vrijdag ontmoette getest. Bij iedereen was de uitslag negatief.

Het ministerie van Defensie laat weten dat de officieren volledig inzetbaar blijven. Ze werken alleen vanaf een alternatieve locatie. Hun woningen waren al van speciale communicatiemiddelen voorzien. Het is onduidelijk waar de kustwachtgeneraal het virus heeft opgelopen.

Nederlanders kunnen vrijdag weer tanken in Nedersaksen

Nederlanders kunnen binnenkort weer overal de grens met Duitsland over om snel even te tanken of inkopen te doen. Duitsland heeft bijna alle Nederlandse provincies tot risicogebied verklaard. Dat betekent in theorie dat veel Nederlanders die naar Duitsland kwamen veertien dagen in quarantaine moeten.

De deelstaat Noordrijn-Westfalen maakt al een uitzondering voor Nederlanders die daar minder dan 24 uur verblijven. Vanaf vrijdag doet de deelstaat Nedersaksen dat ook.

"Het verzoek is wel om niet langer te blijven dan nodig en regels als het dragen van en mondkapje en afstand houden na te leven", laat de deelstaat aan de NOS weten.

Is het middel niet erger dan de kwaal?

Zijn de huidige maatregelen niet schadelijker dan het virus zelf? "De acute maatregelen die er nu zijn, zijn hard nodig om het aantal besmettingen en opnames tegen te gaan", zegt epidemioloog Amrish Baidjoe. "Of het te veel wordt is een afweging die de hele samenleving moet maken."

Gaat het virus ooit weg? "Ook dat is een complexe vraag. We werken toe naar een situatie waarin het virus iets wordt waar we mee kunnen leven, zoals de griep", zegt Baidjoe. "We hopen de eerste resultaten van een vaccin volgend jaar te zien. Maar ook als het vaccin er is zullen andere maatregelen nodig zijn, omdat het nog niet voldoende verspreid is en omdat het vaccin niet 100 procent effectief is."

Waarom geen lockdown?

Waarom wordt er geen lockdown ingesteld in Nederland? "We moeten onszelf de tijd gunnen om het effect te zien van de huidige maatregelen", zegt Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg, ook te gast in de uitzending. Hij wijst op de zogeheten r-waarde, die nu nog boven de 1 ligt.

"Als het ons lukt om die waarde naar beneden te krijgen, dan kun je je weer meer veroorloven. Als het niet lukt gaat het de hele winter zo door." Hij is geen voorstander van verschillende regels voor verschillende leeftijdsgroepen. "Het virus wordt door leeftijdsgroepen aan elkaar doorgegeven."

Kun je het coronavirus meer dan eens krijgen?

Je kunt opnieuw besmet raken met het coronavirus als dat al eens is gebeurd. "Je bouwt immuniteit op tegen de ziekte, niet tegen het virus", zegt epidemioloog Bruijning. "Je draagt het ook korter bij je en kunt dus minder mensen besmetten."

Ze spreekt tegen dat het dodental niet hoger is dan bij een hevige griepgolf. "Ten eerste: het klopt niet dat er ongeveer net zoveel mensen doodgaan als bij een erge griepgolf. Zeker onder ouderen zijn er veel meer slachtoffers. Ten tweede krijg je met het coronavirus in korte tijd veel mensen die erg ziek worden, en dat kan de zorg niet aan. Dat is echt anders dan bij een gewone griepgolf."

Wat het coronavirus verschilt van het griepvirus

Hoe nadelig is het tekort aan remdesivir?

Hoe erg is het tekort in Nederlandse ziekenhuizen aan de virusremmer remdesivir? "Er is wereldwijd een tekort aan remdesivir", zegt intensive care-arts David van Westerloo, die is aangeschoven in de uitzending. "Het middel werkt een beetje, maar we lopen zeker geen wondermiddel mis."

Werkt een mondkapje tegen het virus?

Heeft het dragen van een mondkapje zin om het virus tegen te gaan? De vraag is al vele malen aan de orde geweest, maar ook in deze uitzending van Het coronavirus: feiten en fabels is het een van de meest gestelde vragen. "Een mondkapje beschermt vooral tegen het verspreiden als je het virus zelf hebt", zegt epidemioloog Patricia Bruijning. "Als je het niet hebt en mensen in je omgeving wel, helpt het ook een beetje."

Bruijning en collega-epidemioloog Amrish Baidjoe zijn het erover eens dat de anderhalvemeterregel belangrijker is, maar vinden het dragen van een mondkapjes desondanks een nuttige extra maatregel.

Hoe vaak zou je een mondkapje moeten hergebruiken? "We ontkomen er niet aan om een mondmasker te hergebruiken", zegt Bruijning. "Kijk goed of het masker nog heel is. Een mooi uitgangspunt is: gebruik elke dag een schoon mondmasker, of gebruik elke dag van de week een andere."

Baidjoe deed ook nog even voor hoe je een mondkapje nou goed gebruikt:

Zo draag je een mondkapje en zorg je ervoor dat je bril niet beslaat

Jouw vragen beantwoord in nieuwe 'Het coronavirus: feiten en fabels'

Nu de tweede coronagolf een feit is, zijn vorige week de maatregelen opnieuw aangescherpt. Wat betekenen die maatregelen? Hoe zit het met mondkapjes? Welke rol speelt ventilatie in de verspreiding van het virus? En hoe zit het nu met het testbeleid in Nederland?

Kijk vanaf 20.30 uur via deze livestream naar Het coronavirus: feiten en fabels. Je kunt vragen insturen via coronavragen@nos.nl en via de sociale mediakanalen van de NOS: Facebook, Twitter en Instagram. Gebruik daarbij de hashtag #coronavragen. Presentatoren Winfried Baijens en Saïda Maggé leggen de vragen live voor aan deskundigen.

Ook Berlijn scherpt maatregelen aan

In Berlijn zijn vanwege het oplopende aantal besmettingen de coronamaatregelen aangescherpt. Restaurants, bars en winkels moeten om 23.00 uur sluiten tot de volgende ochtend om 06.00 uur. Apotheken en tankstations zijn daarvan uitgezonderd, maar bij tankstations mag in die uren geen alcohol worden verkocht.

In de buitenlucht mogen hooguit vijf mensen uit twee huishoudens samenkomen, binnen mogen bij privéfeesten hooguit tien personen bijeenkomen. Dat waren er 25. De nieuwe regels gaan zaterdag in.

Het stadsbestuur staat onder grote druk van de Bondsregering. Die vindt dat de stad meer moet doen om verspreiding van het virus tegen te gaan. Het aantal besmettingen per 100.000 inwoners nadert de kritieke grenswaarde van 50, maar in de wijk Neukölln bedraagt het aantal geïnfecteerden 87,3 per 100.000 inwoners.

Het reproductiegetal is nu 1,26. Dat betekent dat elke honderd geïnfecteerden 126 andere personen besmetten.

Rutte: deze week geen besluit over strengere regels

Het kabinet beslist op zijn vroegst begin volgende week of er strengere maatregelen moeten komen om de verdere verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Dat heeft premier Rutte gezegd tegen de NOS.

Lees verder:

Weer twee Limburgse nertsenfokkerijen worden geruimd

Bij nertsenbedrijven in Veulen (gemeente Venray) en Evertsoord (Horst en Maas) zijn bij nertsen coronabesmettingen vastgesteld. Het bedrijf in Veulen heeft zo'n 5800 moederdieren, het bedrijf in Evertsoord 9000.

Beide uitbraken kwamen aan het licht na een melding over ziekteverschijnselen bij de dieren. De bedrijven worden zo snel mogelijk geruimd. In totaal zijn nu 64 nertsenbedrijven in Nederland besmet verklaard.

België scherpt maatregelen weer aan

België gaat vanaf vrijdag weer strengere coronaregels hanteren. De nieuwe premier De Croo en minister van Volksgezondheid Vandenbroucke kondigden op een persconferentie aan dat cafés vanaf vrijdag om 23.00 uur moeten sluiten en dat maximaal vier mensen aan een tafeltje mogen zitten. Voor huishoudens geldt een uitzondering. Nu mogen nog tien mensen aan een tafel zitten.

Belgen mogen vanaf vrijdag per persoon met maximaal drie personen nauw contact hebben buiten hun huishouden. Nu zijn dat nog vijf personen. Er mogen thuis niet meer dan vier personen worden uitgenodigd. Daarbij moet ook afstand worden gehouden. Ook samenscholing op straat mag met niet meer dan vier personen, met enkele uitzonderingen zoals wielerclubs.

Vandaag kwam het aantal nieuwe geregistreerde besmettingen in België uit boven de 2300. Ook het aantal ziekenhuisopnames en sterfgevallen blijft stijgen.

Verdubbeling aantal besmettingen verpleeghuizen

Het aantal besmettingen van bewoners in verpleeghuizen is ten opzichte van vorige week dinsdag verdubbeld, blijkt uit cijfers van Verenso, de vereniging van specialisten ouderengeneeskunde. Verder zijn afgelopen week 34 bewoners van verpleeghuizen overleden aan de gevolgen van het coronavirus. Ook dat is een toename.

Lees verder:

Witte Huis: Trump heeft geen symptomen meer

President Trump vertoont volgens zijn artsen geen symptomen meer van een besmetting met het coronavirus, zegt het Witte Huis in een verklaring. Trump werd vannacht (Nederlandse tijd) ontslagen uit het ziekenhuis.

Amerikaanse media meldden vandaag dat nog eens twee stafleden van het Witte Huis positief zijn getest op corona. Gisteren werd al bekend dat ook Trumps woordvoerder Kayleigh McEnany besmet is geraakt, net als enkele andere medewerkers van de president.

Nederland wat betreft besmettingen in Europese top

Nederland is hard op weg de grootste besmettingshaard van Europa te worden. Begin september was het aantal besmettingen in ons land vergelijkbaar met veel omliggende landen. Inmiddels staat Nederland met onder meer Frankrijk en Spanje in de top van de landen met relatief de meeste besmettingen.

Maar waar in Frankrijk en Spanje de daling inmiddels is ingezet, stijgt het aantal besmettingen in Nederland door, net als in België.

Lees verder:

Twitter plaatst opmerking bij grieptweet Trump

Twitter heeft een opmerking geplaatst bij een tweet van Donald Trump. De Amerikaanse president schrijft dat het coronavirus voor de meeste bevolkingsgroepen minder dodelijk is dan de griep. Daarmee schendt Trump volgens Twitter de regels van het sociale medium over het verspreiden van misleidende en mogelijk gevaarlijke informatie over het coronavirus.

Tot nu toe zijn 215.000 sterfgevallen gerapporteerd in de Verenigde Staten als gevolg van het coronavirus. De griep heeft in de afgelopen tien jaar in de VS aan ongeveer 359.000 mensen het leven gekost, schat de Amerikaanse gezondheidsinstantie CDC. In het griepseizoen van 2017-2018 overleden de meeste Amerikanen: zo'n 61.000.

Arnhem verbiedt verkoop van alcohol in avondwinkels na 22.00 uur

Burgemeester Marcouch van Arnhem gaat de verkoop van alcohol in avondwinkels vanaf vrijdag verbieden. Het is de bedoeling dat het verbod gaat gelden voor de hele Veiligheidsregio Gelderland-Midden, waarvan Marcouch voorzitter is.

De avondwinkels hoeven niet te sluiten, maar mogen vanaf 22.00 uur geen licht-alcoholische dranken, bier en wijn meer verkopen. Afgelopen weekend ontstonden bij nachtwinkels in Arnhem lange rijen na de verplichte sluiting van de horeca om 22.00 uur.

Arnhem telt vier avondwinkels die 's nachts drank verkopen. De veiligheidsregio inventariseert nu of er elders in het gebied ook dergelijke winkels zijn, meldt Omroep Gelderland.

De gemeente Utrecht maakte gisteren bekend dat supermarkten en nachtwinkels in die stad op donderdag, vrijdag en zaterdag om 22.00 uur dichtgaan om drankverkoop tegen te gaan.

Steun voor coronabeleid neemt af

De steun voor het coronabeleid is voor het eerst sinds mei wezenlijk afgenomen. Waar het afgelopen halfjaar telkens 75 procent van de bevolking de aanpak van de crisis steunde, is dat nu 65 procent. Dat blijkt uit het maandelijkse 'draagvlakonderzoek' van onderzoeksbureau I&O Research in opdracht van de NOS. Aan het onderzoek van deze maand deden 2231 mensen mee.

Vergeleken met de vorige meting willen veel meer Nederlanders dat het beleid strenger wordt. Ook zijn minder mensen voor een lossere aanpak.

Lees verder:

Diakonessenhuis Utrecht opent weer speciale afdeling voor coronapatiënten

Het Diakonessenhuis in Utrecht heeft een aparte afdeling ingericht voor patiënten met covid-19. Daar liggen op dit moment negen mensen geïsoleerd. Twee andere coronapatiënten liggen op de intensive care.

Op een aparte afdeling kunnen patiënten efficiënter worden behandeld, zegt een woordvoerder van het ziekenhuis tegen RTV Utrecht. "Als je bijvoorbeeld bij een patiënt naar binnen loopt moet je je eerst ontsmetten en pak je nieuwe beschermingsmiddelen. Als je de kamer verlaat ontsmet je je opnieuw. Wanneer ze bij elkaar op een gang liggen scheelt dat veel beschermingsmiddelen."

Het Diakonessenhuis zou officieel pas bij veertien covid-patiënten een geïsoleerde afdeling openen, maar besloot gisteravond al van start te gaan, gezien het toenemend aantal coronabesmettingen.

Ook andere ziekenhuizen in de provincie Utrecht hebben speciale corona-afdelingen in gebruik genomen.

Zorgautoriteit: spreiding patiënten gaat moeizaam

De ziekenhuiszorg staat onder druk nu steeds meer coronapatiënten worden opgenomen, zegt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Ziekenhuizen in de Randstad hebben moeite met het overplaatsen van patiënten naar andere regio's. "Ziekenhuizen geven aan dat hun bedden vol raken, maar dat het hen onvoldoende lukt patiënten te spreiden", zegt een woordvoerder tegen persbureau ANP.

Om patiënten de juiste zorg te kunnen bieden is het cruciaal dat coronapatiënten worden verspreid over het land, aldus de NZa. In sommige regio's wordt de reguliere zorg noodgedwongen afgeschaald.

Om de spreiding vloeiend te laten verlopen zijn er afspraken gemaakt tussen regio's binnen het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ). "We krijgen signalen dat die afspraken niet overal worden nagekomen", schrijft de NZa, die met de ROAZ-partijen in gesprek gaat.

Britten kopen een miljoen corona-sneltesten

Het Britse ministerie van Volksgezondheid heeft een miljoen coronatesten gekocht die binnen 20 minuten kunnen aantonen of een getest persoon het virus onder de leden heeft.

De test maakt gebruik van een vingerpriksysteem en hoeft niet naar een laboratorium te worden opgestuurd.

Trump: ik voel me geweldig

President Trump voelt zich goed, schrijft hij op Twitter. Hij verliet afgelopen nacht (Nederlandse tijd) het Walter Reed-ziekenhuis. Daar was hij opgenomen als gevolg van zijn corona-infectie. De president is terug in het Witte Huis, maar is nog steeds besmettelijk.

"Ik voel me geweldig!", schrijft Trump in hoofdletters. In een vervolgtweet zegt hij dat hij zin heeft in het debat op donderdag 15 oktober. Die dag treft Trump opnieuw de Democratische presidentskandidaat Joe Biden.

Brabanthallen mag 600 mensen ontvangen

Evenementenhal de Brabanthallen in Den Bosch krijgt een ontheffing van de coronamaatregelen en mag toch 600 bezoekers ontvangen. "Het zijn zeker voldoende plekken om open te kunnen gaan", zegt een woordvoerder tegen persbureau ANP. "Op deze manier is het de moeite waard en kunnen artiesten ook gewoon hun gang gaan." In de zaal wordt rekening gehouden met de coronamaatregelen.

Er geldt een maximum van dertig bezoekers voor samenkomsten in de publieke binnenruimte. Toch krijgen enkele culturele instellingen in het land een ontheffing. De meeste mogen maximaal 250 bezoekers ontvangen.

Is de corona-app nog wel nodig? En is de app veilig?

De corona-app komt eraan. Vandaag heeft ook de Eerste Kamer het wetsvoorstel over de app van minister De Jonge aangenomen. Komende zaterdag kan elke Nederlander de app gebruiken.

Het idee van de corona-app is dat mensen een bericht krijgen als ze in de buurt zijn geweest van iemand die besmet is met het virus. Het gaat dan om een periode van ongeveer tien minuten op ongeveer 1,5 meter. De app moet het contactonderzoek ondersteunen en versnellen. Maar de GGD heeft bron- en contactonderzoek juist afgeschaald.

Lees verder:

De app, genaamd CoronaMelder, voldoet bovendien nog niet aan de eisen die privacy- en mensenrechtenorganisaties in april stelden, zegt Bits of Freedom. "Het ministerie heeft nagelaten essentiële randvoorwaarden te organiseren. Een van die randvoorwaarden is dat een gebruiker zich na een melding van de app direct kan laten testen. Nu wordt slechts geadviseerd tien dagen thuis te blijven, waardoor de meerwaarde van de app nihil wordt."

"Ook de afhankelijkheid van Google en Apple blijft problematisch", zegt Tijmen Wisman van Platform Burgerrechten. "Met de keuze voor hun framework heeft het ministerie zich afhankelijk gemaakt van twee dominante Amerikaanse techreuzen. Zij bepalen hoe de technologie werkt en hebben daarmee grote invloed op de effectiviteit van de app."

Twaalf bewoners van verpleeghuis in Norg in Drenthe overleden

In verpleeghuis De Omloop in Norg (Drenthe) zijn nog eens vier bewoners overleden aan het coronavirus. Daarmee komt het totale aantal sterfgevallen door het virus op twaalf.

In het verpleeghuis woonden 24 mensen met dementie. Van de twaalf overgebleven bewoners zijn er nog acht besmet met het virus. Ook vijftien medewerkers zijn besmet, schrijft RTV Drenthe.

De Omloop blijft dicht totdat er geen bewoners meer zijn met symptomen. Positief geteste bewoners blijven binnen de muren van het verpleeghuis en worden daar behandeld.

RIVM: aantal besmettingen en opnames stijgt deze week door

De afgelopen week zijn er opnieuw meer besmettingen gemeld. De effecten van de nieuwe maatregelen zijn volgens Aura Timen van het RIVM nog niet in deze cijfers te zien. Het aantal besmettingen en opnames stijgt deze week door, zegt Timen.

RIVM: de stijgende trend zet zich deze week door