NOS Nieuws Buitenland Aangepast

Trump: 'We wilden een oorlog voorkomen, niet een oorlog starten'

  • Soleimani, een Iraanse militair leider, is omgekomen door Amerikaanse raketten in de Iraakse hoofdstad Bagdad
  • Wie was de gedode Iraanse generaal Soleimani?
  • Lees in deze collectie alles over de escalatie van spanningen tussen de VS en Iran
Liveblog gesloten
  • Wat er vandaag gebeurde

    Een enorme escalatie van het conflict tussen de Verenigde Staten en Iran. Zo zien waarnemers de aanval die de VS vannacht met een drone uitvoerde op de leider van een elite-eenheid binnen de Iraanse Revolutionaire Garde.

    Het doelwit, generaal Soleimani, kwam daarbij om het leven, net als een hooggeplaatste Iraakse commandant. In dit artikel vindt u een overzicht van de belangrijkste gebeurtenissen van de dag:

  • 'Blijdschap maar ook vrees in Midden-Oosten over wat er gaat komen'

    "Hier in de regio wordt Qassem Soleimani gezien als een van de machtigste en ook wel een van de meest gevreesde militaire leiders die hier afgelopen decennia op de slagvelden heeft rondgelopen", zegt correspondent Lucas Waagmeester. "Daarom zie je op sommige plekken wel blijdschap over zijn dood nu. En ook wel vrees over wat er gaat komen."

    Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

    'Soleimani wordt in de regio gezien als een van de meest machtige en gevreesde leiders'
  • Trump: 'We zijn niet uit op een verandering van het regime in Iran'

    "Wat de VS gisteren heeft gedaan, had al lang geleden moeten gebeuren. Dan waren er een hoop levens gespaard", zei de Amerikaanse president Donald Trump zojuist in zijn buitenverblijf Mar-a-Lago. Daar hield hij een kort statement voor de bijeengekomen pers. Met de dood van generaal Soleimani wilde hij "een oorlog voorkomen, niet een oorlog starten".

    "Gisteravond voerde het Amerikaanse leger onder mijn bevel een vlekkeloze precisieaanval uit op de nummer één terrorist ter wereld: Qassem Soleimani", zei Trump. Met de dood van Soleimani "is zijn schrikbewind voorbij".

    Hij zei verder dat de VS niet uit is op een verandering van het regime in Iran. Wel vindt hij dat de "agressie van het Iraanse regime in de regio - inclusief het gebruik van milities om zijn buurlanden te destabiliseren - nu moet eindigen".

  • Trump komt met een reactie

    Journalisten die het Witte Huis volgen zijn zojuist bijeen geroepen in een ruimte in Mar-a-Lago, het buitenverblijf van president Trump in Palm Beach in Florida. De Amerikaanse president gaat daar nu spreken.

  • Trump reageert waarschijnlijk vandaag nog

    Vooralsnog heeft de Amerikaanse president Donald Trump alleen nog via Twitter gereageerd op de raketaanval. Vanavond 23.00 uur Nederlandse tijd verschijnt hij voor het eerst in het openbaar tijdens een bijeenkomst van evangelische christenen. Ambtenaren zeggen dat hij daar vermoedelijk voor het eerst over de dood van Soleimani zal praten.

  • Terugblik: wat er vandaag tot nu toe is gebeurd

    Het Amerikaanse leger heeft afgelopen nacht met een raketaanval de Iraanse generaal Qassem Soleimani gedood. Dat gebeurde op bevel van Amerikaanse president Donald Trump.

    Soleimani was in Iran een grootheid; iedereen kende zijn naam. Door veel mensen werd hij geliefd, maar door tegenstanders werd hij gevreesd. Lees hier wie hij was.

    Trump zegt dat hij "actief plannen ontwikkelde om Amerikaanse diplomaten en mensen van het leger in Irak en in de regio aan te vallen". Ook wordt hij door de VS als meesterbrein van verschillende acties tegen de Amerikanen gezien. De afgelopen 24 uur zagen zij kans om hem te doden, waarschijnlijk werd er daarom overgegaan tot actie.

    De raketaanval vond in de buurt van het internationale vliegveld van Bagdad plaats. De Irakezen spreken nu van een inbreuk op de soevereiniteit, omdat de VS geen toestemming had voor de aanval.

    Een groot aantal wereldleiders heeft opgeroepen tot deëscalatie van het conflict. "We roepen alle partijen op om kalm te blijven", zei de Franse president Emmanuel Macron. De Russische president Poetin waarschuwde dat de dood van Soleimani "de situatie in de regio ernstig verergert".

    De VS stuurt drieduizend extra manschappen naar het Midden-Oosten. De extra militairen worden ingezet als voorzorgsmaatregel door de toegenomen dreiging tegen Amerikaanse doelwitten in de regio.

    Het is nu nog onduidelijk hoe Iran zal reageren. Het land heeft al wel gezegd dat het wraak zal nemen.

  • Meer agenten op straat in New York, 'de facto oorlogssituatie'

    In New York worden extra veiligheidsmaatregelen genomen uit angst voor een mogelijke tegenaanval van Iran. Er zullen meer agenten op gevoelige plekken in de stad rondlopen. Sommigen zijn zwaarbewapend.

    Volgens burgemeester De Blasio is zijn stad sinds de aanslagen van 11 september 2001 constant waakzaam, maar is de dreiging wel anders als die van een staat komt in plaats van een groepering als IS of al-Qaida. "Het is een enorm verschil", zegt hij. "We moeten nu aannemen dat we in een de facto oorlogssituatie verkeren."

  • Onbegrip bij Iran om aanval: 'Domme escalatie'

    Het doden van generaal Soleimani was "een daad van internationaal terrorisme". Dat zegt de Iraanse minister Zarif van Buitenlandse Zaken in een reactie op de staatstelevisie. "Het is een ontzettend gevaarlijke en domme escalatie", spreekt Zarif. Volgens hem was Soleimani de belangrijkste kracht in de strijd tegen terreurgroepen Islamitische Staat en al-Qaida.

  • Senaatsleider Republikeinen: Iraanse generaal ook gevaar voor hele Midden-Oosten

    De Republikeinse leider in de Senaat, Mitch McConnell, zegt dat het "terroristische meesterbrein Soleimani niet alleen een gevaar voor de VS en Israël was, maar voor het hele Midden-Oosten". Hij zegt alle senatoren volgende week op de hoogte te brengen van geheime informatie.

    In de tussentijd roept hij de leden op geen oordeel te vellen over de aanval. Chuck Schumer, de leider van de Democraten, zegt dat president Trump niet heeft overlegd met de leider in het Congres over de Amerikaanse aanval. Dat had hij wel moeten doen, vindt Schumer.

  • Restanten van de auto van Soleimani, in de buurt van het vliegveld in Bagdad

    Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

    Beelden van uitgebrande auto waar Soleimani in zat
  • VS zet duizenden extra militairen in

    Het Pentagon stuurt 3000 extra manschappen naar het Midden-Oosten. De extra militairen worden ingezet als voorzorgsmaatregel door de toegenomen dreiging tegen Amerikaanse doelwitten in de regio.

  • Blije burgers in Syrië en Irak na dood Soleimani

    Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

    Ook blije burgers in Syrië en Irak na dood Soleimani
  • Brits parlementslid: 'VS informeerde ons niet vooraf'

    Groot-Brittannië is niet geïnformeerd over de Amerikaanse luchtaanval op Soleimani, zegt parlementslid Tom Tugendhat. Hij is de Britse commissievoorzitter van Buitenlandse Zaken. Tugendhat is er volgens The Guardian niet blij mee dat een van hun grootste bondgenoten hen niet op de hoogte brengt.

    "Ik heb lang geloofd dat het doel van het hebben bondgenoten is dat we onze vijanden kunnen verrassen en niet elkaar." Hij wijst erop dat het een patroon is geweest van de Amerikanen om de laatste tijd niets te delen met de Britten. "En dat baart ons zorgen."

  • Waarom werd Soleimani juist nu uitgeschakeld?

    De grote vraag op dit moment is nog altijd waarom de VS juist nú besloot om Generaal Soleimani te liquideren. Vast staat dat de spanningen tussen de VS en Iran de afgelopen jaren alleen maar opliepen. Sinds het aantreden van Donald Trump ging de relatie tussen de twee landen er op achteruit.

    Sinds eind december verslechterde de situatie bovendien in rap tempo, zegt correspondent Arjen van der Horst vanuit Washington in Nieuws & Co. Op 27 december kwam bij een aanval van pro-Iraanse milities in een Iraakse stad een Amerikaan om het leven. Vervolgens werden pro-Iraanse milities gebombardeerd. Dat leidde tot gewelddadige protesten bij de Amerikaanse ambassade in Bagdad. "Volgens de Amerikanen zat Soleimani zowel achter de dood van de Amerikaan als die protesten", zegt Van der Horst. "Afgelopen 24 uur zou zich een kans aangediend hebben om Soleimani uit te schakelen."

    Een inlichtingenbron zegt tegen CNN dat Soleimani in Irak was om "specifieke aanslagen te plannen vanuit meerdere landen". "De president maakte vervolgens snel een beslissing."

    Senator Marco Rubio twitterde zojuist dat Soleimani een coup plande in Irak. "Hij deed een poging om van Irak een platform te maken om Irak en onze bondgenoten aan te vallen", zegt hij. Hoe Rubio aan deze informatie komt is onduidelijk.

  • Zwitserland belangrijke postbode

    Diplomatieke communicatie tussen de Verenigde Staten en Iran verloopt voornamelijk via Zwitserland. Dat land vertegenwoordigt de belangen van de VS in Iran. Vandaag zijn er over en weer berichten uitgewisseld. De inhoud daarvan blijft geheim. Teheran heeft volgens persbureau Reuters zojuist voor de tweede keer de Zwitserse zaakgelastigde ontboden om hem een bericht over te laten brengen aan de Amerikanen.

  • Meer berichten tonen