Amerikaanse troepen in Bagdad AFP
Spanning VS-Iran

Vuurt Iran een kruisraket af op een Amerikaanse militaire basis in Irak? Voert een pro-Iraanse militie een aanslag uit op een vliegdekschip in de Perzische Golf?

Het lijkt zeker dat Iran wraak gaat nemen voor de Amerikaanse liquidatie van topmilitair Qassem Soleimani. Maar wanneer en hoe dat zal gebeuren blijft gissen. En daarom neemt de VS stevige veiligheidsmaatregelen.

Wraakscenario's

De Amerikanen maakten zich schuldig aan "staatsterrorisme" met de aanslag op Soleimani, zei de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken, Mohammad Zarif vanochtend. Hij beloofde dat de Iraanse reactie "proportioneel" zal zijn. Daarom gaan sommige Amerikaanse militaire deskundigen ervan uit dat Iran een Amerikaanse commandant wil uitschakelen. Maar door het Iraanse parlement zijn nu alle Amerikaanse defensiemedewerkers, inclusief ondersteunend personeel, officieel gebrandmerkt als terroristen.

Daarmee houdt Iran de wereld in spanning over hoe de vergelding eruit zal zien. Er zou sprake zijn van 13 scenario's die Iraanse militaire strategen hebben bedacht om wraak te nemen op de VS. De Amerikanen wacht een "nachtmerrie van historische proporties", zegt Ali Shamkhani, voorzitter van de Opperste Nationale Veiligheidsraad in Teheran.

Waar zijn de Amerikaanse militairen in het Midden-Oosten? NOS

"Geen Amerikaanse militair, geen Amerikaans politiek centrum, geen Amerikaanse basis en geen Amerikaans schip is veilig", zei de Iraanse generaal Hossein Dehghan in een interview met CNN.

De mogelijke doelwitten blijven zelfs niet beperkt tot de tienduizenden Amerikaanse militairen in de regio. Want de leider van de Iraanse Revolutionaire Garde riep vandaag op tot het "in brand steken" van alle plekken die door de VS worden gesteund. Met Israël voorop. Een ander doelwit zou Saudi-Arabië kunnen zijn, want dat land is naast Israël de belangrijkste Amerikaanse bondgenoot in het Midden-Oosten.

Extra veiligheidsmaatregelen

De Amerikanen houden er rekening mee dat Iran snel tot actie overgaat. Daarom worden duizenden extra militairen naar het Midden-Oosten gestuurd om de aanwezige bases beter te beschermen. Al kort na de aanslag op Soleimani kondigde de VS aan de strijd tegen IS en het trainen van Iraakse troepen voorlopig te staken. In plaats daarvan zetten de Amerikanen zich schrap.

De belangrijkste Amerikaanse bases in de regio zijn namelijk kwetsbaar. Amerikaanse luchtoperaties in het hele Midden-Oosten worden gecoördineerd vanuit de al-Udeid luchtmachtbasis in Qatar. Die basis is ruim binnen bereik van Iraanse raketten, net als de thuishaven van de vijfde vloot van de Amerikaanse marine, in Bahrein. Onduidelijk is of de Iraniërs bereid zijn verdere escalatie te riskeren door een aanslag op een van deze doelen te plegen.

Naast de troepenverplaatsingen heeft Washington de commerciële scheepvaart in de hele regio gewaarschuwd voor mogelijke aanslagen. En ook andere landen zijn maatregelen aan het nemen. De NAVO haalt alle trainingspersoneel weg uit Irak. Duitsland verplaatst een deel van de eigen troepen van Irak naar andere landen in de regio. Nederland heeft een trainingsmissie in Irak opgeschort. En de Filipijnen evacueren duizenden burgers uit het Midden-Oosten, waar zij veelal als laagbetaalde arbeiders werken.

Ondertussen roept de VN-gezant voor Irak, Jeanine Hennis, op tot kalmte. Na de uitschakeling van Soleimani vreest zij voor een burgeroorlog tussen de verschillende religieuze en etnische groeperingen in Irak. De Nederlandse minister van Defensie Bijleveld spreekt van een "fragiele situatie".

STER reclame