De vrijlating van Volkert van der Graaf vrijdag gaat gepaard met bijzondere veiligheidsmaatregelen. Staatssecretaris Fred Teeven van Veiligheid en Justitie schreef in oktober aan de Tweede Kamer dat de politie Oost-Nederland beschikte over "concrete en zeer recente aanwijzingen dat in de rechts-extremistische hoek initiatieven worden ontplooid om Volkert (...) te kunnen opsporen".

Maar wie zijn dan de potentiële bedreigers van Volkert?

Duidelijk is dat politie en inlichtingendiensten zich met name richten op personen die binnen het extreemrechtse milieu actief zijn. Sommigen maken er op extreemrechtse internetfora als Stormfront en op Twitter geen geheim van dat ze Volkert graag hoogstpersoonlijk zouden ombrengen.

Een neonaziband verwoordde de haat bij extreemrechts tegen de moordenaar van Pim Fortuyn met het lied Volkert moet Dood.

'Lone wolves'

Vorig jaar kregen familieleden van rechtsradicalen bezoek van medewerkers van inlichtingendiensten met de vraag of zij dat familielid in staat achtten een aanslag te plegen. De inlichtingendiensten zijn vooral bevreesd voor zogenoemde lone wolves, mensen die in hun eentje een aanslag willen plegen. Want die zijn het moeilijkst op te sporen.

Volgens bronnen binnen extreemrechts waren de huisbezoeken vooral gericht op de groep rond de bekende neonazi Stefan Wijkamp. Hij onderhoudt contacten met de Nederlandse tak van de nationaalsocialistische organisatie Blood and Honour.

Wijkamp, vanwege zijn uiterlijk de Nederlandse Hitler genoemd, is verbaasd over de huisbezoeken. "Ik heb in mijn umfeld geen signalen opgepikt dat iemand Volkert iets aan wil doen. Wij schieten geen mensen dood, hoogstens vallen er wat klappen als we politieke tegenstanders tegenkomen", zegt Wijkamp.

Wraakactie

Maar ook leden van Identitair Verzet mogen zich op de aandacht van inlichtingendiensten verheugen. Onder de leden van deze nieuwe extreemrechtse actiegroep zijn ook LPF-aanhangers van het eerste uur.

Peter de Graaf van Identitair Verzet zei vorig jaar tegen NRC Handelsblad dat Fortuynisten al geld hebben opgehaald voor een wraakactie tegen Volkert. De inzamelingen zouden hebben plaatsgevonden tijdens besloten bijeenkomsten na de jaarlijkse herdenking van de moord.

Volgens De Graaf, waarschijnlijk een alias, hebben aanhangers van Fortuyn elkaar de belofte gedaan om wraak te nemen en zijn er ook al concrete afspraken over de uitvoering hiervan. "Ze gaan achter hem aan, dat weet ik zeker", zei hij tegen NRC.

STER reclame