Door economie-redacteur André Meinema

Aan de wieg van bank en verzekeraar SNS Reaal staan gewone mensen. Begin 19e eeuw gaan stemmen op om scholen, opleidingen, bibliotheken, verzekeraars en banken voor en door het volk op te richten. In 1818 richt de 'Maatschappij tot nut van 't Algemeen' de eerste Nutsspaarbank op. Binnen tien jaar waren er al 66.

Bijna een eeuw later volgen rode en rooms-katholieke arbeiders met in 1904 een eigen socialistische spaarbank, de Centrale Arbeiders- Verzekerings- en Depositobank, en in 1907 Concordia, een schadeverzekeraar voor katholieke werklieden. De in 1920 opgerichte katholieke Centrale Volksbank (CVB) groeit na de oorlog uit tot de vierde spaarbank van ons land.

Gloriejaren

Via allerlei fusies en overnames komt al dat kleins bij elkaar. In 1960 richt de het NVV (Nederlands Verbond van Vakverenigingen) de ASN (Algemene Spaarbank Nederland) op. Samen met verzekeraar Reaal vormt ASN hét spaar- en verzekeringsadres voor de arbeidersbeweging. In 1987 slaan Nuts- en Bondsspaarbanken de handen ineen. De SNS Bank is een feit: de Samenwerkende Nederlandse Spaarbanken. Uiteindelijk fuseren in 1997 SNS bank en verzekeraarsgroep Reaal tot SNS Reaal, de op drie na grootste financiële instelling van ons land.

De gloriejaren liggen in de tien jaar die daarop volgen. Na de internet- en ict-crisis van begin jaren 2000 herpakt de economie zich en groeit in no-time uit de zorgen. Het bedrijfsleven expandeert, banken financieren royaal, en de vastgoed- en huizenmarkt explodeert.

Uitgifte

Vooral de financiële wereld is erg bezig met groot, groter, grootst. De ambities van bankiers groeien met de dag. Door allerlei ingewikkelde financiële innovaties vermenigvuldigen de mogelijkheden om geld weg te zetten en geld te verdienen. Men ruikt kansen en geld. Banken nemen links en rechts activiteiten over, azen op elkaar, en breiden de werkterreinen uit. Aangevuurd door de financiële markten, de stijgende beurskoersen en enthousiaste beleggers en aandeelhouders, gaan banken op pad.

Bestuursvoorzitter Sjoerd van Keulen droomt ook van een grotere en sterkere bank. In mei 2006 gaat SNS Reaal zelfverzekerd naar de beurs. De aandelen worden voor 17 euro per stuk geplaatst. De verkoop van een derde van het belang door de Stichting Beheer SNS Reaal levert 950 miljoen euro op, de uitgifte van nieuwe aandelen nog eens 415 miljoen euro. De bank heeft een nieuw icoon: de beurswaarde. Die bedraagt in 2006 3,9 miljard euro.

Overnamepad

Sjoerd van Keulen is trots dat hij SNS Reaal op de kaart heeft gezet. Zijn bank heeft een beursnotering, een gevulde oorlogskas, en gaat een partijtje meeblazen naast de andere grootbanken. SNS gaat op overnamepad en doet de een na de andere overname. In de zomer van 2006 wordt voor 810 miljoen euro SNS eigenaar van de vastgoedportefeuille van Bouwfonds Property Finance.

In juni 2007 worden voor 1,75 miljard euro de Nederlandse verzekeringsactiviteiten gekocht van de Franse verzekeraar AXA. Een paar maanden later wordt 1,5 miljard euro neergeteld voor de sjieke pensioen- en levensverzekeraar Zwitserleven. Totale rekening voor 15 maanden bankshoppen: 4 miljard euro. SNS Reaal regelt het allemaal.

Buffers

De bank groeit uit tot de op 3 na grootste bank van ons land. Met in 2012 bijna 7000 werknemers, 134 miljard euro op de balans, 36 miljard euro aan spaargeld en 50 miljard euro aan woninghypotheken. Het is een systeem-relevante bank want belangrijk voor het Nederlandse financiële verkeer.

De bankencrisis van 2008 raakt SNS midscheeps. 'Groot geworden door klein te blijven' klinkt het voor de crisis trots. Maar de bank moet om steun aankloppen bij de staat en wordt gestut met 750 miljoen euro. Als een jaar later de financiële crisis voor een serieuze vastgoedcrisis zorgt, komt de bank nog dieper in de problemen. SNS Reaal lijdt grote verliezen op de vastgoedfinancieringen en ziet de financiële buffers teruglopen. De bank slaagt er in de daarop volgende 3 jaar niet in om van de klippen weg te blijven.

Dubbeltjesfonds

Door de vastgoedproblemen zakt de koers van het aandeel en de beurswaarde helemaal weg. Een aandeel doet minder dan een euro. SNS Reaal is een dubbeltjesfonds geworden. De bank is met een beurswaarde van rond de 250 miljoen euro nog maar een schim van de de bank die bij de beursgang nog 4 miljard euro waard was. De bank is klein geworden doordat het te groot wilde zijn.

STER reclame