Helemaal terug: de jeneverbes bij Kraloo in Drenthe RTV Drenthe

Zes jaar geleden was 'de mooiste struik van Drenthe' aan het verdwijnen. Natuurorganisaties luidden de noodklok en dat signaal werd opgepikt. In 2014 werden twaalf jeneverbesbrigades opgericht, die elke keer weer de bodem schoonmaken waardoor de plant zich kan uitzaaien. Inmiddels zijn er duizenden nieuwe jeneverbesstruiken bijgekomen.

"Het gaat nu goed. We zijn uit de gevarenzone", zegt Jan Mager van de jeneverbesbrigade Kraloo bij RTV Drenthe.

De jeneverbes is een van de weinige coniferen die van nature voorkomen in de Benelux. In Nederland is dat vooral op de Veluwe en in Drenthe. Maar in Drenthe ging het al langer niet goed.

Volgens Mager begonnen de problemen al honderd jaar geleden. "De struik is toen al gestopt met vermeerderen. De schapen kwamen niet meer op de hei. Daardoor werd de grond niet meer kaal. Dat zorgde voor te veel humus. De zaadjes van de jeneverbessen vielen op die humus, maar ze moeten juist in het zand vallen."

Op de bres voor de bes

De gevolgen waren overal in Drenthe te zien. Er kwamen jaren achtereen geen nieuwe planten bij, het aantal jeneverbesstruiken nam gestaag af.

In 2014 leidde dat tot het provinciale programma Op de bres voor de jeneverbes. Op twaalf plekken werden jeneverbesbrigades opgericht. Zij gaan in de winter bijna elke week op pad om kleine boompjes en grassen in het leefgebied van de jeneverbesstruik weg te halen. "Kijk", wijst Mager naar een zojuist uitgetrokken boompje. "Als je zo'n Amerikaanse Vogelkers eruit trekt en je laat een stukje zand open, dan komen er nieuwe jonge jeneverbessen op."

De plant heeft ruimte, lucht en 'blanke' zandgrond nodig om te kunnen groeien. Dat betekent dat het werk van de jeneverbesbrigades eigenlijk nooit af is. Mager heeft het er voor over. "Hij is er van oorsprong altijd geweest; de jeneverbes was hier eerder dan de grove den, de fijnspar en al die andere naaldbomen. Duizenden jaren geleden waren hier alleen maar jeneverbessen. Juist die soort moet blijven", stelt hij. En dan is de struik ook nog belangrijk voor de diversiteit. Zo komen er volgens Mager bepaalde vogels naar het gebied om te broeden die er anders niet gauw zouden komen. "Maar", zegt Mager er snel achteraan, "hij ziet er toch ook gewoon prachtig uit."

Prikkelende werking

Zoals de naam al zegt, worden jeneverbessen toegevoegd aan jenever om de drank extra aroma te geven. De bessen worden ook van de struik gegeten. Ze zijn rijk aan vitamine C en antioxidanten en hebben een gunstig effect op de stofwisseling. Maar het advies is om ze met mate te eten. omdat ze een prikkelende werking op de nieren hebben

STER reclame