De ENCI-fabriek NOS

Bijna honderd jaar lang werd de Sint-Pietersberg in Maastricht afgegraven voor de winning van mergel en werd er direct daarnaast cement mee gemaakt bij de ENCI-fabriek. Maar eind deze maand is het afgelopen, dan gaat de fabriek dicht.

De mergelwinning op de Sint-Pietersberg stopte al in 2018. Sindsdien werden de grondstoffen voor cement aangevoerd per schip, maar de locatie daar is niet geschikt voor schepen met een grote capaciteit. De fabriek heeft ook hoge onderhoudskosten en was niet meer rendabel, zegt moederbedrijf HeidelbergCement Group.

"Het is economisch heel begrijpelijk", zegt directeur Günther Gach. "Maar lokaal gezien, voor ons als team, blijft het heel jammer."

Grootste cementfabriek

ENCI staat voor Eerste Nederlandsche Cement Industrie. Het bedrijf werd in 1926 opgericht en in 1928 was de fabriek operationeel. Het was toen de grootste cementfabriek van Europa.

"Dit komt nooit meer terug", zegt Gach. "Wat hier verdwijnt, is de basis van de cementindustrie in Nederland.":

Cementfabriek sluit na bijna 100 jaar: 'Het is een beetje surrealistisch'

Vele generaties Maastrichtenaren hebben er gewerkt. Op het hoogtepunt waren er meer dan 1200 medewerkers. "ENCI was medebepalend voor de bloei en groei van het hele gebied hier", zegt Gach. "Het was de tegenhanger van de mijnen aan de andere kant van Limburg en even belangrijk. Dit heeft ook veel langer kunnen bestaan. De mijnen zijn eind jaren 60, begin jaren 70 stopgezet."

Nu werken er nog zo'n vijftig mensen. Een van hen is Etoes Kakerissa, die er al bijna 41 jaar werkt. "Ik vind het heel erg. Het was een heel goede werkgever toen ik hier begon. Maar nou niet zo, anders ging het niet dicht, hè. Dat is jammer."

De laatste decennia was er steeds meer kritiek op het afgraven van de Sint-Pietersberg, vanwege de aantasting van de natuur. De mergelgroeve is nu eigendom van Natuurmonumenten en wordt ontwikkeld tot natuur- en recreatiegebied. Er is al een uitkijkplatform en je kan door een deel van de groeve wandelen.

De ENCI-fabriek en de groeve Natuurmonumenten

"Het is geweldig dat dit gebied teruggaat naar de natuur", zegt Cindy Burger, gebiedsmanager van Natuurmonumenten. "We laten de natuur zich ontwikkelen, met kalkterrassen, kalkmoerassen, graslanden en een stiltevallei voor de oehoe."

Wat er na de sluiting met de fabriek gebeurt, wordt nog bekeken. ENCI heeft nog twee cementfabrieken in Nederland, in IJmuiden en Rotterdam. Die blijven open.

STER reclame