Een foto van Gui Minhai (r) bij een actie in Hongkong AFP

Een Chinese rechtbank heeft de Chinees-Zweedse boekhandelaar Gui Minhai tot een gevangenisstraf van tien jaar veroordeeld wegens "het illegaal verspreiden van informatie vanuit het buitenland". Vermoedelijk is er sprake van een schijnproces.

De Zweedse minister van Buitenlandse Zaken eist zijn onmiddellijke vrijlating. "We hebben altijd gezegd dat Gui moet worden vrijgelaten en terug kan naar zijn dochter en familie", zei minister Linde op de Zweedse radio. China zegt dat Zweedse diplomaten hem mogen bezoeken, zodra de corona-epidemie is bedwongen.

Ontvoering en schuldbekentenis

Gui was mede-eigenaar van een boekhandel in Hongkong die boeken vol geruchten, roddels en achterklap over de Chinese leiders naar China probeerde te smokkelen, zei NOS-correspondent Sjoerd den Daas in het NOS Radio 1 Journaal. In 2015 verdween hij plotseling tijdens een verblijf in Thailand.

"Hij is daar ontvoerd, vermoedelijk door Chinese agenten en mogelijk via Cambodja naar China gevlogen", aldus Den Daas. "Uiteindelijk kwam hij weer boven water op de Chinese staatstelevisie, waar hij zei dat hij zich vrijwillig had laten oppakken en zichzelf van dronken achter het stuur zitten beschuldigde."

Dat lijkt een gedwongen schuldbekentenis te zijn geweest. Ook de andere eigenaren van de boekhandel werden naar China ontvoerd, maar kwamen weer vrij nadat ze een schuldbekentenis hadden gedaan. "We moesten gewoon vanaf een blaadje iets oplezen. Dat had helemaal niets met een schuldbekentenis te maken'", zei een van hen toen Den Daas hem in december in Taiwan opzocht.

De reportage van Sjoerd den Daas met Gui's collega Lam Wing-kee:

Taiwan is veilige haven voor Hongkongse demonstranten

Gui gaat niet in beroep. "Ik denk dat daarvoor hetzelfde geldt als voor die gedwongen schuldbekentenis op het staatsjournaal. Het is gissen, maar ik denk dat hem vriendelijk doch dringend is verzocht om vooral bij het kruisje te tekenen", zegt Den Daas.

Tot Zweed genaturaliseerd

Gui werd in China geboren, maar vertrok naar het neerslaan van de protesten op het Tiananmenplein in 1989 naar Zweden om zijn studie af te maken. Daar liet hij zich naturaliseren tot Zweeds staatsburger.

Dat wordt door China niet erkend. "China zegt: eenmaal een Chinees, altijd een Chinees als dat zo uitkomt", zegt Den Daas. Zweedse diplomaten hebben dan ook weinig voor Gui kunnen doen.

Voor de oppositie in Hongkong is de veroordeling van Gui een bevestiging dat China doet wat het wil met mensen die zich tegen het regime keren, zei Den Daas. "In Hongkong, maar ook ver daarbuiten zal dit gezien worden als een verdere aanval op de vrijheid van meningsuiting, op de persvrijheid, op de vrijheid."

STER reclame