Leerkrachten demonstreren tijdens landelijke onderwijsstaking, maart jl. ANP
NOS Nieuws Binnenland

Een parkeervergunning en voorrang bij huren: zo lokken steden leraren

Hoe verleid je een afgestudeerde pabo-student om in de grote stad te gaan werken, waar de huizen duurder zijn? Of een gepensioneerde leerkracht om weer voor een drukke gemengde klas te staan? Die vraag houdt de grote steden flink bezig. Initiatieven als voorrang bij huur, baangaranties, geld voor opleidingen en andere voordelen moeten docenten weer de stad in lokken.

Ruim 800 leraren vertrokken vorig jaar uit Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Den Haag, zo meldde de Algemene Onderwijsbond vandaag. Daardoor staan honderden vacatures open, in gebieden waar leraren het hardst nodig zijn. Dat leidt tot hogere werkdruk en vervolgens nog meer vertrekken.

In het speciaal onderwijs heeft meer dan de helft van de scholen in de vier grote steden en Almere te weinig personeel. In het reguliere onderwijs is dat zo'n 40 procent.

23 miljoen voor Amsterdamse leraren

Amsterdam trekt 23 miljoen euro uit de kast om 500 nieuwe leerkrachten aan te trekken. Dit bedrag gaat naar betaalbare woningen met voorrang voor mensen in het onderwijs, parkeervergunningen, extra salaris en geld voor bijscholing. Elke school krijgt 10.000 euro ondersteuningsbudget en om de leraren te ontlasten, staan ambtenaren voor de klas. Momenteel staan er zo'n 175 vacatures open voor basisleerkrachten.

"We hebben een pool met ambtenaren die lesbevoegdheid hebben", vertelt gemeentewoordvoerder Steven Schotte. "Die helpen een dag in de week op school. De een geeft muziekles, de ander gym. Er is ook hulp bij de administratie, zodat leerkrachten zich met andere dingen kunnen bezighouden."

Het aantrekken van zij-instromers lijkt goed te werken. "De groei is tot nu toe spectaculair, maar het is natuurlijk de vraag of we deze mensen vast kunnen houden. Het is toch best zwaar werk." Verder wil de Amsterdamse wethouder Marjolein Moorman extra geld voor de leerkrachten in grote steden. "Het leven daar is nou eenmaal duurder", zegt Schotte daarover.

Leraren in Rotterdam demonstreren voor een beter salaris anp

Rotterdam zet in op talentscouting, om leerlingen van het middelbaar onderwijs te bereiken. Promotieteams bezoeken klassen, er worden snuffelstages aangeboden en leerlingen krijgen een baangarantie. Ook kijkt de gemeente naar manieren om startende docenten aan de stad te binden, bijvoorbeeld door ze betaalbare woonruimte aan te bieden.

Vraag en aanbod

Ook in Almere is het lerarentekort nijpend. Daar wordt onder meer gekeken of gepensioneerde leraren terug willen komen, zijn er banenmarkten en wordt vooral de nadruk gelegd op een positief imago van de stad en het beroep van leerkracht.

Het gemeentebestuur en de scholen werken aan nieuwe initiatieven, zoals Edu-Match, een platform waarop scholen kunnen aangeven wat zij nodig hebben, en waarop mensen en bedrijven met bepaalde kennis of talenten kunnen reageren.

Eventmanager inhuren

"Zulke oplossingen zijn op termijn mogelijk effectief, maar een echte oplossing laat nog zeker twee jaar op zich wachten", zegt Ad Veen van de PO-raad. Hij ziet steeds meer initiatieven die het vak weer aantrekkelijker moeten maken.

Scholen gaan bovendien anders denken om bijvoorbeeld de werkdruk voor docenten te verlichten: "Scholen mogen zelf bepalen waar het geld naartoe gaat. Het aanstellen van klasse-assistenten bijvoorbeeld, die cijfers en rapporten intikken", vertelt woordvoerder Ad Veen. "Maar ik zie ook scholen die een eventmanager inhuren om het schoolreisje en alle feesten en evenementen zoals de kerstviering, Pasen te organiseren. Dat bespaart de leerkracht heel veel tijd."

In Nederland is een tekort aan leraren, maar wist je dat in Spanje juist heel veel mensen leraar willen zijn? We maakten er eerder deze video over:

Volgens Jeroen van Kooij, directeur van uitzendbureau Daan, laten scholen veel kansen liggen bij het werven van nieuw personeel. Zijn bureau werft mensen met hart voor het onderwijs, die soms geen diploma hebben, onbemiddelbaar lijken of het onderwijs hebben verlaten na negatieve ervaringen.

"Er zijn zoveel beschikbare docenten, maar vraag en aanbod komen niet bij elkaar. Neem bijvoorbeeld iemand die een fulltime baan wil, maar een aanbod krijgt voor drie dagen. Terwijl je binnen een grote scholengemeenschap makkelijk nog meer taken voor zo iemand kan creëren. Of een docent die zich niet thuisvoelt voor een vmbo-klas en daarom stopt. Mogelijk wordt die op een andere school wel gelukkig."

Veel mensen met onderwijspotentie haken af als ze niet op de goede plek zitten, ziet Van Kooij. "Een net afgestudeerde pabo-student moet je niet zonder begeleiding voor een klas in een moeilijke wijk in Amsterdam zetten. Die gaat fouten maken, wordt onzeker en stopt ermee. Zo iemand heeft ondersteuning en begeleiding nodig."

STER reclame