'Tekening van een staande jonge man' - Lucas van Leyden Department for Digital, Culture, Media/Creative Commons

Britse minister: Nederlands meesterwerk mag het land niet uit

time icon

Om te voorkomen dat een zeldzame tekening van de 16e eeuwse Nederlandse kunstenaar Lucas van Leyden (ca. 1494-1533) het Verenigd Koninkrijk verlaat, heeft de Britse minister van Cultuur een voorlopig exportverbod afgekondigd.

Britse kunstinstellingen krijgen van de minister tot 17 juli de tijd om ruim 13 miljoen euro bijeen te brengen. De tekening werd in december in een veiling bij Christie's in Londen verkocht voor ongeveer dat bedrag. Het kwam uit de collectie van een prestigieuze onderwijsinstelling in Engeland, Rugby School, die in 1567 is gesticht in Warwickshire. Wie de koper was, is onduidelijk.

Van de kunstenaar die in Leiden is geboren, zijn maar 28 tekeningen bekend. Deze tekening van ongeveer 28 x 13 cm is mogelijk een studie voor een ets. De Britse minister van Cultuur Michael Ellis heeft niet bekendgemaakt wie nu de eigenaar is.

Dit ongelooflijk zeldzame werk van Lucas van Leyden is een ware schat, een document van de 16e eeuw.

Britse minister van Cultuur Michael Ellis

Lucas van Leyden was vooral bekend om zijn prenten. Hij was een van de eerste Nederlandse kunstenaars die in het buitenland bekendheid kregen. Zijn faam was vergelijkbaar met die van zijn Duitse tijdgenoot Albrecht Dürer en later met Rembrandt en Rubens.

Op de tekening is een staande jonge man afgebeeld, vermoedelijk in eigentijdse kleding van rond 1520. Mogelijk is de geportretteerde iemand van adel, vanwege het zwaard dat hij draagt of iemand die daarvoor model heeft gestaan. Het is de enige tekening van Van Leyden die niet in een museumcollectie is ondergebracht.

Behouden voor het publiek

De Britse minister zegt dat hij alles wil doen wat binnen zijn vermogen ligt om de tekening voor Groot-Brittannië te behouden: "Dit ongelooflijk zeldzame werk van Lucas van Leyden is een ware schat. De tekening laat de vaardigheid van de kunstenaar zien en is een document van de 16e eeuw."

De minister heeft zijn besluit genomen na een aanbeveling van een speciale commissie (RECWA) die bepaalt of culturele objecten die mensen willen exporteren, aangemerkt moeten worden als een nationale kunstschat. Ellis: "Ik hoop dat we het werk in het Verenigd Koninkrijk kunnen houden, zodat het publiek ervan kan genieten."

Commissielid Aidan Weston-Lewis, hoofd collecties van de National Galleries of Scotland, vindt ook dat een grote inspanning moet worden verricht: "Het is een van de weinige tekeningen van de kunstenaar in ons bezit en niet te vergelijken met andere tekeningen in ons bezit. We moeten er alles aan doen om deze tekening te behouden."

Tekening Rubens

In januari ging in New York een tekening van Peter Paul Rubens uit bezit van prinses Christina onder de hamer. Nederlandse musea en fondsen deden een vergeefse poging het werk in een Nederlandse collectie te krijgen. De tekening bracht 7 miljoen dollar op, ruim 6 miljoen euro. Vermoedelijk is de Rubens gekocht door een Amerikaanse verzamelaar.

Naar aanleiding van deze veiling onderzoekt een onafhankelijke commissie onder leiding van oud-D66-leider Pechtold of er genoeg wordt gedaan om de verkoop van belangrijke Nederlandse kunstvoorwerpen naar het buitenland te voorkomen. Dat gebeurt op verzoek van minister Van Engelshoven.

STER Reclame