Nederlands fornuis moet half miljoen levens in India redden

Aangepast
EPA

In India wordt veelal binnenshuis gekookt op brandhout en dat is schadelijk voor de gezondheid. Jaarlijks overlijden daardoor een half miljoen mensen. Nederland en India proberen daar nu samen wat aan te doen, en hebben een rook-reducerend fornuis ontwikkeld.

Het fornuis zorgt ervoor dat de rook niet in het huis blijft hangen, maar wordt afgevoerd. De twee overheden hebben in het project van Nederlandse universiteiten en Indiase ziekenhuizen geïnvesteerd.

"Je ziet het als je met mensen in India praat. Je hoort ze kuchen, je ziet dat ze longziekten hebben. Het is gewoon vreselijk", zegt Onno Van Schayck, hoogleraar preventieve geneeskunde aan de Universiteit van Maastricht. Hij is een van de initiatiefnemers van het project.

Onderzoek

Uit onderzoek blijkt dat er veel ongezonde stoffen in de houtrook zitten, zoals fijnstof, roet, benzeen, koolmonoxide en azijnzuur. Volgens de GGD kan blootstelling aan de rook zorgen voor stress en gezondheidsklachten als hoofdpijn, misselijkheid, slaapklachten, irritatie van ogen en keel en vermoeidheid. Daarnaast kunnen klachten aan de luchtwegen ontstaan, zoals hoesten en benauwdheid.

Vooral in de sloppenwijken van India is behoefte aan de fornuizen. Dat zag Van Schayck toen hij naar de krottenwijk van Bangalore ging, waar zo'n tachtig families wonen. Hij ging op bezoek bij Marama en Rupa.

Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

'Nederlandse oventjes' in Indiase sloppenwijken

De 21-jarige Marama liet aan Van Schayk zien hoe ze normaal, in huis, met lucifers en afvalplastic het vuur aansteekt. "We kunnen niet koken zonder rook in te ademen", vertelde ze. "Gas is te duur en buiten koken kost meer brandhout door de wind."

Rupa gebruikte in haar huis een testmodel van het rook-reducerende fornuis. "Eerst had ik veel last van hoofdpijn en branderige ogen", vertelde ze. "Nu is er nauwelijks rook. Ik heb veel minder last."

"Wat we aan het ontwikkelen zijn is voor de mensen zelf", zegt Van Schayck. "Uiteindelijk geven we alles uit handen, ze moeten het zelf maken. Het is de bedoeling dat de bevolking hier zelfs misschien kleine bedrijfjes omheen maakt."

Wereldwijde luchtvervuiling

De Wereldgezondheidsorganisatie WHO schat dat wereldwijd ongeveer 5,5 miljoen mensen vroegtijdig overlijden door luchtvervuiling. Vooral in India en China komt dit voor. In een rapport, gebaseerd op cijfers uit 2013, staat dat in China 916.000 mensen zijn overleden door luchtvervuiling. In India waren dat er in datzelfde jaar 587.000. In de EU waren dat 350.000 mensen en in de VS 119.000.

STER Reclame