China houdt van Suriname, maar 't is niet wederzijds

Aangepast

Door verslaggever Garrie van Pinxteren

China heeft grootse plannen met Suriname. Dat blijkt uit een uitspraak van een hoge Surinaamse ambtenaar die vermeldt wordt in WikiLeaks-documenten die de NOS in handen heeft.

Volgens de ambtenaar zouden de Chinezen hebben aangegeven dat ze een nieuwe stad willen bouwen in Suriname. Als een Amerikaanse diplomaat onder vier ogen om toelichting vraagt, zegt die dat hij dat inderdaad heeft gehoord, maar dat de bouw nog wel jaren kan duren.

De Amerikanen vermoeden dat het gaat om plannen voor de bouw van een nieuw regeringscentrum dichter bij het Surinaamse vliegveld. Als het waar is, zeggen de Amerikanen, dan is dat bewijs voor de stelling dat "China Suriname ziet als een centraal punt voor zijn regionale inspanningen".

Overheidsgebouwen bouwen en schenken past in de Chinese aanpak van ontwikkelingslanden als Suriname. Zo is bijvoorbeeld het Surinaamse ministerie van Buitenlandse Zaken met Chinese middelen gebouwd.

Veroordeling irrelevant

China heeft daarbij geen enkele moeite met wat de Amerikanen omschrijven als "onfrisse plaatselijke politici". Tijdens een afscheidsdiner van de Chinese ambassadeur laat hij zijn Nederlandse en Amerikaanse ambtsgenoot weten dat de veroordeling van Desi Bouterse "irrelevant" is.

Hij zegt in wat de Amerikanen een "verontrustende uitwisseling" noemen dat je uit moet gaan van iemand onschuld totdat zijn schuld is bewezen. En omdat Bouterse nooit in Suriname is veroordeeld, zou hem in Suriname ook niets in de weg gelegd moeten worden.

Dollardiplomatie

De Chinese overheid doet er alles aan om de banden met de Surinaamse overheid en de politiek te versterken. Dat gebeurt ook door schenkingen aan Surinaamse politieke partijen en politici, een zaak waar in 2009 in de Surinaamse pers veel beroering over ontstaat.

De Amerikanen merken daarover op dat de Surinaamse regeringspartijen voorheen veel bezwaar hadden tegen Taiwanese pogingen om invloed te kopen in Suriname, maar dat "sommige leden van de regering dollardiplomatie kennelijk anders definiƫren als de donor niet Taiwan is, maar China".

Migratie

In een ander bericht wordt gemeld dat minstens tienduizend Chinezen naar Suriname zijn gekomen in de periode tussen 2000 en eind 2007.

"De vrijwel algemene veronderstelling van het Surinaamse publiek is dat de nieuwe Chinezen op illegale wijze het land binnenkomen, geholpen door corrupte Surinamers en een gemengd netwerk van legale en criminele Chinese organisaties", schrijft de Amerikaanse ambassade in dat bericht.

Of China een bewust emigratiebeleid van Chinezen naar Suriname voert, wordt uit de Amerikaanse berichten niet duidelijk. Wel maken ze in 2004 melding van een 'betrouwbare bron'.

Die stelt dat een delegatie van het Chinese parlement tijdens een bezoek aan Suriname de mogelijkheid heeft onderzocht van de migratie van duizenden Chinezen naar Suriname. De Amerikanen kunnen dat bericht niet bevestigd krijgen.

Dwangarbeid

Niet alle Chinezen gaan in Suriname overigens een mooie toekomst tegemoet. Een deel van hen wordt, nadat ze door mensensmokkelaars het land zijn binnengebracht, gedwongen tewerkgesteld.

"Sommige Chinese mannen moeten dwangarbeid verrichten in de bouw, sommige Chinese vrouwen worden gedwongen tot prostitutie in massagesalons en bordelen. Chinese manen en vrouwen verrichten dwangarbeid in kruidenierswinkels", zo melden de Amerikanen in 2009 in een openbaar rapport (pdf) over mensensmokkel in Suriname.

Weerstand

Hoe groot de wil van zowel de Chinese als de Surinaamse overheid ook is om tot nadere samenwerking te komen, de weerstand van de bevolking maakt het ook voor de voormalige president Venetiaan moeilijk om daarover openlijk te spreken.

In 2005 noemt hij nog wel specifiek de samenwerking met China, in 2007 wijdt hij er in zijn jaarlijkse regeringsverklaring geen woord meer aan.

De nieuwe president Bouterse heeft laten weten dat hij graag meer met China wil samenwerken.

STER Reclame