Ouderen zoeken noodopvang in ziekenhuizen

Aangepast
ANP
Geschreven door
Rinke van den Brink
Redacteur gezondheidszorg
Hugo van der Parre
Researchredacteur

Ziekenhuizen nemen regelmatig 65-plussers op zonder dat daarvoor een medische reden is. Zij doen dat omdat er bij de ouderen thuis onvoldoende zorg is. Ook gaan er ouderen naar de posten voor Spoedeisende Hulp die daar medisch gesproken eigenlijk niets te zoeken hebben. De spoedposten functioneren dan als een soort noodopvang, blijkt uit onderzoek van de NOS.

Aan het onderzoek deed bijna twee derde van alle Spoedeisende Hulpposten (SEH) van de ziekenhuizen mee. De Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) bevestigt het beeld in een recente brief aan de Tweede Kamer.

"Ik vrees dat het probleem is ontstaan door het verdwijnen van hulp in de directe omgeving, de thuiszorg dus, en de verhoogde drempel om naar een verzorgingshuis te kunnen", zegt NVZ-directeur Margot van der Starre.

Opnames

Iets meer dan de helft van de deelnemende SEH's (29 van de 55) bevestigt de stelling dat oudere patiënten worden opgenomen omdat er thuis geen of te weinig zorg is. Twaalf SEH's spreken het tegen.

In de twee weken dat de deelnemende ziekenhuizen een aparte registratie bijhielden voor het NOS-onderzoek, turfden 45 SEH's in totaal 160 ziekenhuisopnames zonder strikt medische noodzaak. 

Die opnames zijn volgens de ziekenhuizen eigenlijk onnodig. Met de juiste ondersteuning en verzorging zouden die patiënten best thuis kunnen opknappen. 

SEH-bezoek

Op de SEH's komen ook veel ouderen met een probleem dat eigenlijk niet thuishoort op een SEH, maar thuis opgelost had moeten worden. Van de deelnemende SEH's hebben er 35 de moeite genomen om op verzoek van de NOS bij te houden hoe vaak dat gebeurt. Samen turfden zij 341 van zulke gevallen. 

Veel SEH-posten vinden dat er nu meer 65-plussers naar de spoedeisende hulp komen dan door de vergrijzing kan worden verklaard. 26 spoedposten zien een onevenredige toename, negen spreken het tegen.

Geen tijd

Verschillende ziekenhuizen lieten weten dat hun SEH vanwege de grote drukte absoluut geen tijd had om aan het onderzoek mee te doen. Een daarvan is het OLVG in Amsterdam met twee SEH's, waaronder de grootste van het land. "Wij zien dagelijks van zulke patiënten en nemen die ook op", zegt een woordvoerder. 

Het ziekenhuis probeert nu samen met de wijkverpleegkundigen te voorkomen dat ouderen onnodig in het ziekenhuis belanden. Het OLVG heeft de afgelopen tijd een paar keer een patiëntenstop afgekondigd, omdat de spoedpost helemaal volliep.  

Ziekenhuizen

De NVZ schrijft in een brief aan Kamerleden dat ziekenhuizen een toegenomen druk voelen op de spoedeisende hulp. Dat resulteert soms in tijdelijke patiëntenstops op de SEH en het leidt tot geleur met patiënten langs SEH's door ambulances. Bovendien raken verpleegafdelingen overvol en ontstaat een beddentekort.

De NVZ hoopt dat de politiek meer geld beschikbaar stelt om dit probleem te lijf te gaan.

Wijkverpleegkundigen

"Ziekenhuizen kunnen geen noodopvang zijn voor mensen of ouderen die nergens anders naartoe kunnen", zegt NVZ-directeur Van der Starre. "Als je ergens iets weghaalt, moet je zorgen voor een goede nieuwe voorziening in de eerste lijn, zoals wijkverpleegkundigen. Maar het duurt allemaal veel te lang, waardoor de druk op ziekenhuizen toeneemt."

Vorig jaar waarschuwde een kwart van de spoedposten in de Nederlandse ziekenhuizen dat mede door het beleid er steeds meer ouderen naar de SEH's van de ziekenhuizen kwamen.

Deze browser wordt niet ondersteund voor het spelen van video. Update uw browser naar Internet Explorer 10 of hoger om video af te kunnen spelen.

'Maar ja, onder deze omstandigheden kun je soms niet anders'

Verantwoording

De NOS benaderde alle 76 ziekenhuizen met samen 91 SEH's in Nederland met het verzoek om aan het onderzoek mee te doen. In totaal 58 spoedposten van 52 ziekenhuizen deden mee aan ons onderzoek. Van de ziekenhuizen nam 68 procent deel aan ons onderzoek. Dat komt overeen met 64 procent van de spoedposten. Verschillende grote SEH's lieten ons weten dat ze met geen mogelijkheid tijd konden vrijmaken om de door ons gevraagde gegevens te leveren.