Merkel houdt een toespraak tijdens een campagnebijeenkomst in Bad Doberan NOS / Judith van de Hulsbeek

Het dreigt een pijnlijke dag te worden voor bondskanselier Angela Merkel. Volgens de peilingen is het niet ondenkbaar dat de Alternative für Deutschland bij de deelstaatverkiezingen in Mecklenburg-Vorpommern de grootste wordt.

In de laatste peilingen staat de rechts-populistische AfD met 22 procent van de stemmen tweede, achter de SPD 28 procent en nek-aan-nek met Merkels CDU. De AfD kan zelfs de grootste worden, want eerdere deelstaatverkiezingen hebben laten zien dat de partij het bij verkiezingen veel beter doet dan in de peilingen. Dat komt door de 'gordijnbonus'. Kiezers zouden bij peilingen niet willen uitkomen voor hun voorkeur voor de AfD, terwijl ze dat in de intimiteit van het stemhokje wel doen.

'Er zijn veel proteststemmers. Ze zijn bang'

"Het zal ook deze keer weer erg spannend worden", zegt Merkel. Op de laatste campagnedag is Merkel naar het kuststadje Bad Doberan gekomen. Het lokale shantykoor zingt zeemansliederen over stormachtig weer en koers houden en in haar speech legt Merkel uit dat ze precies dat wil doen. Ze zegt dat sinds de CDU in de deelstaatregering zit, de werkloosheid is gehalveerd en er veel banen in het toerisme zijn bijgekomen. Ook sneert ze naar de AfD: "Het is makkelijk om vanaf de zijlijn leuzen te roepen, maar je kunt beter stemmen op degenen die al bewezen hebben dat ze de deelstaat kunnen verbeteren."

Merkel krijgt applaus, na haar toespraak is het dringen voor een handtekening. Maar in het publiek staan ook demonstranten. Ze proberen met fluitjes haar speech te verstoren. Een van hen draagt een bord waarop Merkel voor volksverraadster wordt uitgemaakt.

Ortwin Trog is speciaal uit Rostock gekomen om Merkel te laten weten dat hij vindt dat ze met haar ‘Wir schaffen das’ alles kapot heeft gemaakt. "Ze praat over veiligheid, terwijl zij het met haar vluchtelingenbeleid onveilig heeft gemaakt."

Hij herkent zich niet in het positieve plaatje dat ze van Mecklenburg-Vorpommern schetst. Trog: "Het is hier helemaal niet beter geworden. De deelstaat loopt leeg. Van mijn schoolklas wonen nog maar twee mensen hier, alle anderen zijn weggetrokken. Ik werk voor een rederij en kom regelmatig in Rotterdam. Daar zie ik een levendige cultuur, die heb je hier niet."

Het is in een notendop wat Mecklenburg-Vorpommern extra vatbaar maakt voor de lokroep van de AfD: het gevoel ‘abgehängt’ te zijn, overgeslagen, in de steek gelaten. Meck-pomm, zoals de deelstaat in de volksmond wordt genoemd, is sinds het einde van de DDR economisch achtergebleven bij de rest van Duitsland. De deelstaat kampt met hoge werkloosheid en leegloop van het platteland. 

DDR-fabrieken die na de Wende failliet gingen, kwamen leeg te staan en veel voorzieningen verdwenen. De AfD speelt in op de hang naar het verleden met voorstellen als het herinvoeren van een leenstelsel dat in de DDR bestond voor gezinnen met jonge kinderen. 

Mocht de AfD zondag de grootste worden, dan is dat voor Merkel extra pijnlijk, want in Mecklenburg-Vorpommern ligt haar kiesdistrict. Maar of zo’n overwinning ook betekent dat de AfD bij de Bondsdagverkiezingen volgend jaar op eenzelfde succes kan rekenen, valt nog te bezien. Mecklenburg-Vorpommern, de enige deelstaat waar de neo-nazi partij NPD in het parlement zit, is niet representatief voor de rest van Duitsland. 

STER reclame