'Als een hond bijt, moet je doodstil blijven liggen'

Een rottweiler ANP

Doodstil blijven liggen. Dat moet je doen als een hond je bijt, volgens gedragsdeskundige Matthijs Schilder. "Dan denkt de jager dat zijn prooi dood is en laat hij los. Maar ja, dat is geen natuurlijke reactie als je wordt gebeten. En zeker niet voor een klein kind. Die gaat schreeuwen en schoppen wat het alleen maar erger maakt." 

De etholoog reageert op het incident in Nieuw-Buinen waar een 3-jarige peuter vandaag zwaargewond is geraakt door vier bijtende rottweilers. Schilder is adviseur van de faculteit Diergeneeskunde in Utrecht en was als expert betrokken bij het onderzoek naar honderden bijtincidenten.

Top-5 

Wat er zich precies heeft afgespeeld in Nieuw-Buinen is onduidelijk. Het slachtoffer was met andere kinderen aan het spelen. Wie de kinderen waren, met hoeveel ze waren en wat er tussen de kinderen onderling gebeurde, is niet bekend. Speculeren over de "nare gebeurtenis" wil hij dan ook niet. 

Schilder zegt dat in zijn algemeenheid een heleboel factoren een rol kunnen spelen bij het bijtgedrag van een hond. Om er maar een paar te noemen: de hond kan in de eerste 8 tot 12 weken slecht of niet gesocialiseerd zijn, het dier kan denken dat iemand wordt bedreigd, het slachtoffer kan het gebied binnenlopen dat de hond als zijn territorium ziet, ras- en individuele kenmerken kunnen meespelen, het dier kan onzeker zijn, er kan een gebrek aan controle bij de eigenaar van de hond zijn, het dier kan een eerdere nare ervaring met een kind hebben gehad, de hond kan ziek zijn. "Zo was er een meisje dat haar hond iedere avond een kus gaf voor het slapengaan. Op een dag werd ze gebeten. Bleek de hond een tumor te hebben."

Gebeten worden door een rottweiler is wat anders dan gebeten worden door een jack russell. Rottweilers zijn behoorlijke beesten.

Hondengedragsdeskundige Matthijs Schilder

Dat het rottweilers betreft, is niet verrassend. Het hondenras is relatief vaak betrokken bij bijtincidenten. Uit onderzoek dat een paar jaar geleden is uitgevoerd, stond de rottweiler in de top-5. Daarbij werd het aantal bijtincidenten afgezet tegen het aantal rottweilers in Nederland. "In die zin kun je zeggen: er is wel iets aan de hand. Het ras staat hoog wat betreft het aantal bijtincidenten in Nederland. De meeste dierenartsen die ik ken hebben problemen met rottweilers", zegt Schilder. 

De ernst van de incidenten is toen niet bekeken. "Gebeten worden door een rottweiler is wat anders dan gebeten worden door een jack russell. Rottweilers zijn behoorlijke beesten." Hoe het nu zit qua bijtincidenten, durft Schilder niet te zeggen. Het in 2010 gepubliceerde onderzoek is uit 2008. Inmiddels kan het veranderd zijn door fokprogramma's of juist het gebrek daaraan.  

Interessant is of deze honden al eerder iets tegen kinderen hebben gedaan, zoals grommen.

Hondengedragsdeskundige Matthijs Schilder

Er zitten "pittige honden" tussen de rottweilers, zegt Schilder. De officiële Nederlandse rottweiler vereniging heeft volgens hem een paar jaar geleden ingezet op gedragstesten. Maar daar waren niet alle leden het mee eens, die zijn toen volgens Schilder uit de vereniging gestapt. "Terwijl het interessante was dat de nakomelingen van de honden die getest waren, minder agressief waren."

"Interessant is om te weten of de honden die hier bij betrokken waren, al eerder iets tegen kinderen hebben gedaan, zoals grommen", zegt Schilder. Volgens hem is er bij een groep honden die aanvalt altijd een die het initiatief neemt, misschien twee. De andere volgen. 

Sommige slachtoffers hebben levenslang last van bijtincidenten.

Matthijs Schilder, hondengedragsdeskundige

Dat van de zes honden in Nieuw-Buinen, er twee in het verblijf bleven en niet meededen, is volgens hem niet gek. "Dat komt vaker voor", zegt de gedragsdeskundige. "Dan vallen sommige honden aan, terwijl andere staan te kijken." Een groep honden die aanvalt is altijd gevaarlijker dan een hond alleen, zegt hij. De dieren kunnen elkaar namelijk opjutten.

Dat de vier dieren allemaal worden afgemaakt is een stevige maatregel. "Als niet bekend is wat zich heeft afgespeeld, dan willen de instanties geen enkel risico nemen. Daar valt iets voor te zeggen", stelt Schilder. Volgens hem hebben bijtincidenten vaak ernstige effecten, lichamelijk en psychologisch. "Sommige slachtoffers hebben er levenslang last van."