Agenten nemen hun posities in bij de moskee Reuters

In Banja Luka in Bosnië en Herzegovina hebben zich duizenden moslims verzameld voor de officiële opening van de herbouwde Ferhadija moskee. Het gebedshuis was een van de zestien moskeeën die in de jaren 90 tijdens de Joegoslavische burgeroorlog in Banja Luka werden opgeblazen door orthodoxe Bosnische Serviërs. Duizend agenten beveiligen de ceremonie. 

De moskee werd in de 16de eeuw gebouwd in opdracht van de Ottomaanse gouverneur Ferhad Pasha. Het gebedshuis stond op de werelderfgoedlijst van Unesco tot zijn verwoesting in 1993. 

Toen in 2001 werd geprobeerd om een eerste steen te leggen voor de herbouw van de moskee liep het uit de hand. Servische nationalisten vielen moslims aan en daarbij werd iemand gedood. NAVO-militairen grepen in en evacueerden verschillende ambassadeurs per helikopter. Negen jaar geleden begon de herbouw opnieuw.

De buitenkant van de moskee in Banja Luka. De herbouw heeft jaren geduurd EPA

Bij de opening vandaag is ook de Turkse premier Davutoglu aanwezig. Turkije heeft financieel bijgedragen aan de herbouw, net als de Servische Republiek - een van de twee autonome delen van Bosnië en Herzegovina - en private organisaties. 

Voor het nieuwe gebouw zijn originele delen van de moskee gebruikt. Die werden vooral teruggevonden in de rivier Vrbas en op stortplaatsen. Volgens The Guardian zijn 3500 bruikbare delen verwerkt, zo'n 65 procent van de originele moskee. Slechts één deel werd volledig intact teruggevonden en dat was een pilaar. Die vonden duikers op de bodem van een meer. De stukken zijn geanalyseerd en met behulp van een computerprogramma is bepaald op welke plek in de moskee ze moeten hebben gezeten. 

Om de moskee te completeren is de restaurateur in archieven uit de Ottomaanse tijd gedoken. Daarin heeft hij de originele steengroeves gevonden. Wat ook hielp was dat de moskee in 1968 al eens is herbouwd na een aardbeving. De bouwtekeningen uit die tijd bleken zeer bruikbaar voor de reconstructie. 

Het interieur van de herbouwde moskee EPA

De moskee is het grootse en belangrijkste gebouw dat is gereconstrueerd sinds de Ottomaanse brug Stari Most in Mostar in 2004. 

Heden ten dage woont nog maar een klein deel van de moslims in Banja Luka ten opzichte van het aantal dat er voor de oorlog woonde. De leider van de Bosnische Serviërs in de oorlogsjaren, Radovan Karadzic, werd in maart door het Joegoslavië-tribunaal in Den Haag ​veroordeeld voor genocide.   

STER reclame