NOS Nieuws Buitenland

Economische crisis in Rusland: de situatie is deprimerend

David Jan Godfroid / NOS

"Nummer 410 melden bij loket 11", roept een vriendelijke vrouwenstem om in het arbeidsbureau van Toljatti, een stad duizend kilometer ten oosten van Moskou. Het is er druk. Vele tientallen werklozen zijn er om te horen of er een baan voor hen is, maar vooral om uitbetaling van hun karige uitkering veilig te stellen.

Ze zijn lang niet de enige slachtoffers van de inkrimping bij verreweg de belangrijkste werkgever in de stad, de autofabriek Avtovaz, die al tientallen jaren de Lada produceert. Zes jaar geleden bood het bedrijf nog werk aan meer dan 100.000 van de 700.000 inwoners van de stad: in de autoproductie, maar ook bijvoorbeeld in de tientallen winkels, crèches, scholen en ziekenhuizen die Avtovaz bezat. 

"Ik heb hoop, maar het is deprimerend"

In de afgelopen jaren werd alles wat niet met de bouw van auto's had te maken, afgestoten. De productie werd geautomatiseerd. Daar kwam nog bij dat de zware economische crisis waar Rusland momenteel in verkeert desastreus uitpakt voor de autoverkoop. Het resultaat: er werken nu nog maar 40.000 mensen bij Avtovaz.

Tatjana werkte in de spuiterij. Ze werd op de dag af een jaar geleden ontslagen, net als bijna al haar collega's. De ouderen gingen met vervroegd pensioen, de jongeren vertrokken naar het nabijgelegen Samara of zelfs naar Moskou of Sint-Petersburg. Een enkeling vond ander werk. Maar verreweg de meesten raakten werkloos, net als Tatjana. "Elke twee weken moet ik hier komen om me te registreren en om te zien of er werk voor me is", vertelt ze. "Maar ik ben 50, er zit niemand op me te wachten." 

'Heel deprimerend'

Haar vriendin Anastasia valt haar bij: "De situatie is heel deprimerend. We weten niet hoe het verder moet. Ze zeggen dat 2016 nóg slechter wordt, maar dat is een gerucht. We weten het domweg niet."

Juist vandaag werd bekend dat het aantal Russen dat onder de armoedegrens leeft, dit jaar met 2,3 miljoen is gegroeid. Officieel zijn zo'n 22 van de 146 miljoen Russen arm: dat is 15 procent van de bevolking.

Internationaal telt Rusland op een aantal fronten weer mee. Het was betrokken bij een deal over het Iraanse kernprogramma en een oplossing van de crises in Syrië en Oekraïne lijkt onmogelijk zonder Russische betrokkenheid. Maar in eigen land slaagt president Poetin er niet in om een aantal hardnekkige problemen het hoofd te bieden, vooral economische.

De economie krimpt dit jaar. En ondanks Poetins optimisme is de kans groot dat dat vanwege de lage olieprijs ook volgend jaar het geval zal zijn. De Russische economie drijft immers op de export van olie en gas. En omdat er aan de uitgaven voor defensie niet mag worden getornd, blijft er voor andere doelen steeds minder geld over. Rusland beschikt wel over reservefondsen, maar daar is al een flink gat in geslagen, juist vanwege de lagere inkomsten als gevolg van de dalende olieprijs.

We staken nooit. We geloven steeds dat we het op de een of andere manier wel redden.

Arbeider in Toljatti

In Toljatti ondervinden ze de gevolgen van de economische malaise aan den lijve. In een recent onderzoek gaf ruim de helft van de bevolking aan arm te zijn. Kom je op de markt in het centrum, dan zie je wat dat betekent. Vooral ouderen schuifelen er voorzichtig door de pas gevallen sneeuw. Ze kopen wortels, kool en aardappelen. Een enkeling een klein stukje varkensvlees. Geld voor meer is er niet.

"Ik werk acht uur per dag en ik verdien 7000 roebel (100 euro) in de maand", vertelt een van de weinigen die wél werk heeft. "En dan zeggen ze ook nog eens dat er een loonsverlaging komt." Maar wordt er dan helemaal niet geprotesteerd? "Zo zitten wij Russen niet in elkaar. We staken nooit, we geloven steeds dat we het op de een of andere manier wel redden, dat het later beter wordt. We hopen op een betere toekomst."

STER reclame