dinsdag 13 nov 2012

Verklaar je nader: mediaan, heffingskorting en puntenwolk

Mijn woordenboek: verklaar u naderMijn woordenboek: verklaar u naderANP

Vandaag is het debat over het regeerakkoord. Ook dan vliegen de economische termen je weer om de oren. Gaat het niet om koopkrachtplaatjes, dan gaat het wel over het eeuwige nivelleren. De inkomensafhankelijke zorgpremie is van de tafel, maar in het herschreven regeerakkoord lijkt nu de 'arbeidskorting' in de schijnwerpers te staan. Genoeg termen die wel iets nader verklaard mogen worden. Hieronder een poging. regeringsverklaring

Dat is dus de verklaring van het huidige kabinet over het tot stand gekomen regeerakkoord. Of, in de woorden van premier Rutte, "Solide, sociaal, sterk en rechtvaardig." Vanmiddag was het aan de oppositie van de Tweede Kamer om daar op te schieten. En dat deed ze met plezier. PVV-leider Geert Wilders noemde de aanpassingen van de afgelopen week "een blamage, een wanvertoning, beginnerswerk en een bende".

puntenwolk

Diederik Samsom had het daar maandag al over: "In elke uithoek van de puntenwolk staat een keukentafel met echte mensen die de gevolgen van de plannen op hun specifieke situatie gaan merken. Positief of negatief." Keukentafel of niet, de puntenwolken waar we het de laatste weken over hebben zijn plaatjes waarin de koopkracht wordt afgezet tegen het inkomen. In de wolk zijn zo'n 80.000 puntjes verzameld die staan voor personen, gezinnen of keukentafels. Hierdoor kun je een algemene tendens zien wat betreft de koopkracht, maar jezelf als puntje vinden is moeilijk.

nivelleren

"Nivelleren is een feest". Dat zei PvdA'er Hans Spekman op zaterdag 3 november. Die uitspraak zorgde vooral onder VVD'ers voor grote woede. Uiteindelijk werd die woede gehoord door Rutte en werd het eerste regeerakkoord opengebroken. Nivelleren komt neer op het verschil tussen hoge en lage inkomens verkleinen. Of in PvdA-taal: "de sterkste schouders dragen de zwaarste lasten". In het nieuwe akkoord wordt er nog steeds genivelleerd, maar minder hard dan in het eerste akkoord.

mediaan

De 'mediane koopkracht' is ook een term waar te pas en te onpas mee wordt gesmeten. Een soort gemiddelde van de koopkracht van alle huishoudens, maar dan op de meest eerlijke manier want de grote uitschieters worden niet meegeteld. Hoe dan ook: deze mediane koopkracht gaat omlaag, al gaat het bij de lagere tot modale inkomens minder hard omhoog dan bij de hoge inkomens.

koopkrachtplaatje De koopkrachtplaatjes zijn toch wel het meest besproken de afgelopen weken. Dat besefte ook Samsom toen hij daar gisteren weer over begon: "Vandaag krijgt u weer koopkrachtplaatjes te zien. Ze tonen aan dat het alternatief voor de inkomensafhankelijke ziektekostenpremie ongeveer hetzelfde doet als die ziektekostenpremie." Koopkrachtplaatjes laten zien hoeveel procent je meer of minder te besteden hebt. Stel dat de belastingen omhoog gaan, terwijl je inkomen hetzelfde blijft, gaat je koopkracht dus achteruit. Als we het nieuwe kabinet mogen geloven, zal dit voor bijna iedereen gelden.


janmodaal Jan Modaal is de man aan wie Rutte en Samsom denken wanneer ze al hun maatregelen doorvoeren. Tenminste, dat zeggen ze. Jan is de fictieve werknemer met een doorsnee-inkomen van 33.000 euro per jaar. Dit is het inkomen die de grootste groep Nederlanders heeft.

heffingskorting Geen inkomensafhankelijke zorgpremie, maar nivelleren via belastingen. De heffingskorting is een algemene korting op de belasting die iedereen krijgt. Verdien je niet zoveel? Dan krijg je meer korting dan wanneer je meer verdient. Samsom en Rutte willen die heffingskorting hoger maken, maar tegelijkertijd afzwakken. Dat laatste gebeurt bij inkomens tussen de 21.000 en 61.000 euro per jaar. En dat is nieuw, want de heffingskorting was altijd voor iedereen gelijk. Op die manier wordt er toch een beetje genivelleerd. Goed nieuws voor Spekman dus.

arbeidskorting Nog zo'n belastingkorting. Ook die wordt inkomensafhankelijk. Lage inkomens krijgen meer korting, hoge inkomens krijgen minder. Verdien je meer dan 110.000 euro per jaar? Dan krijg je die niet meer. Arbeidskortingen leveren volgens economen een positieve bijdrage aan de werkgelegenheid. Want alleen als je werkt krijg je deze extra korting op de belasting die je al moet betalen.

Door: Dorien & Liselotte

Deel dit artikel