Nieuwsuur

'Een 'nee' in Turkije was ook een probleem geweest'

EPA

Volgens Turkije-deskundige Lily Sprangers verandert er formeel niet zoveel in Turkije door de uitslag van het referendum. "De politieke en economische macht van president Erdogan was al heel groot. Net als de mate waarin de uitvoerende macht zich al met de rechterlijke macht kon bemoeien."

Een nipte meerderheid van de Turken stemde gisteren in een referendum voor uitbreiding van de macht van president Erdogan.

Sprangers noemt de uitslag van het referendum jammer. "Maar een 'nee' had ook problematisch geweest. Dan had je een president gehad die voor zijn gevoel geen mandaat meer had."

Dat is gevaarlijk, beaamt Joost Lagendijk, voormalig rapporteur Turkije voor het Europees Parlement. "De verwachting was dat als Erdogan een 'nee' zou krijgen, hij op een andere manier hetzelfde systeem zou proberen in te voeren. Door bijvoorbeeld vervroegde verkiezingen uit te roepen."

President Erdogan heeft gezegd dat hij voorstander is van de terugkeer van de doodstraf. Volgens Lagendijk betekent dat "einde verhaal" voor de onderhandelingen met de Europese Unie.

Het verbaast Lagendijk dat Erdogan het opnieuw noemt. "Hij weet drommels goed dat het enorme repercussies heeft voor de relatie met de EU. Ik vraag me af of hij werkelijk bereid is om die laatste stap te zetten."

Flinke meerderheid

Sprangers denkt dat hij de keuze om het weer in te voeren aan het parlement overlaat. "Daar heeft hij een flink meerderheid. Maar de grondwet moet gewijzigd worden, dus twee derde van het parlement is daarvoor nodig. Dat is nog niet aan de orde."

Erdogan wil de doodstraf invoeren omdat hij volgens hem een afschrikwekkend effect op iedereen die plannen heeft om de regering omver te werpen, "zoals de Gülenisten die vorig jaar een staatsgreep wilden plegen".

Lily Sprangers is oprichter en voormalig directeur van het Turkije-instituut en werkt nu voor het Modern East Asia Research Center van de Universiteit van Leiden.

Joost Lagendijk is voormalig rapporteur Turkije voor het Europees parlement. Hij was journalist in Turkije bij de krant Zaman. De krant is overgenomen door de regerende AK-partij na beschuldigingen van banden met de Gülen-beweging. Lagendijk, getrouwd met een Turkse, verblijft nu tijdelijk in Nederland.

Bekijk het hele gesprek met Lily Sprangers en Joost Lagendijk
In de studio praten Turkije-deskundigen Joost Lagendijk en Lily Spangers over de consequenties van het Turkse 'ja'.