Door correspondent Wouter Meijer
"Moed voor de toekomst", zei kanselier Angela Merkel, "dat heeft de nieuwe coalitie." En moed zullen de christendemocraten en liberalen nodig hebben: de nieuwe regering steekt zich diep in de schulden om alle deelnemers een beetje hun zin te geven. Geld voor onderwijs en voor gezinnen met kinderen, steun voor de boeren en vier miljard om het diepe gat in de gezondheidszorg te dichten.
En vooral: een belastingverlaging van 24 miljard euro, in fases ingevoerd vanaf 2011. Want zonder een duidelijke stap in die richting hadden de liberalen niet mee willen doen. FDP-leider Guido Westerwelle had daar de kern van zijn verkiezingscampagne van gemaakt en een grote overwinning behaald. Van tien naar vijftien procent van de stemmen, dus nu verwacht de achterban ook wel dat de nieuwe regering een liberaal stempel krijgt.
Duitse model
Na de verkiezingen op 27 september, met grote winst voor de liberalen en enorm verlies voor de sociaaldemocratische SPD, waren veel mensen bang dat er een kille wind zou gaan waaien: belastingvoordelen voor de rijken, bezuinigingen in de sociale voorzieningen.
Maar Merkel benadrukte vanochtend dat de sociale markteconomie blijft bestaan, het beproefde Duitse model waarin de economie niet alleen goed is voor de ondernemers, maar waar de werknemers mee kunnen beslissen en de staat ook de zwakkeren beschermt.
Economische uitdagingen
Zo blijft de ontslagbescherming bestaan, het ziekenfonds wordt niet volledig geprivatiseerd, dat zijn geruststellende ideeën voor veel Duitsers in deze onzekere tijden. Maar de invoering van een landelijk minimumloon, waar de afgelopen jaren veel over is gediscussieerd, is voorlopig van de baan. En de werknemers moeten extra betalen om het gat in de ziektekosten te dichten, de werkgevers niet.
Maar de grootste last van het nieuwe beleid belandt bij de regering zelf: voor de 24 miljard euro belastingverlaging, vier miljard voor de gezondheid en ruim een miljard voor noodlijdende boeren, voor de hogere kinderbijslag en minder lasten voor het bedrijfsleven moet de kersverse minister van financiën eerst enorme leningen opnemen.
Ministeries
Merkel heeft Wolfgang Schäuble op die post benoemd, nogal verrassend want hij wordt de belangrijkste steunpilaar van Merkel, hij moet de hand op de knip houden en de andere ministers in het financiële gareel. Schäuble was de afgelopen vier jaar minister van binnenlandse zaken, hij is de laatste erfenis uit het tijdperk-Kohl en heeft altijd enige afstand gehouden tot Merkel. Maar kennelijk vertrouwt ze hem voldoende.
Het gevolg van de benoeming van Schäuble is dat het ministerie van economische zaken naar de FDP gaat, dus het jonge talent Karl-Theodor zu Guttenberg moet daar weg. Hij krijgt defensie, een pittige klus want daar gaat het vooral om de Duitse missie in Afghanistan, waar een grote meerderheid van de bevolking liever vandaag dan morgen vanaf wil. En natuurlijk is iedereen benieuwd naar de eerste stappen op het internationale parket van Guido Westerwelle, die in de FDP-traditie van Hans-Dietrich Genscher minister van buitenlandse zaken wordt. Hij spreekt goed Engels, overigens, alleen niet op persconferenties in Duitsland.
Donderdag al kan hij namens Duitsland naar de Europese Top in Brussel, want na de vergadermarathon van bijna vier weken gaat het nu snel: morgen en maandag moeten de partijcongressen van CDU, CSU en FDP het akkoord goedkeuren, maandagavond kan het dan worden ondertekend. Dinsdag komt de nieuwe Bondsdag voor het eerst bijeen, die kan op woensdag Merkel opnieuw tot kanselier kiezen en diezelfde dag kunnen de ministers worden beëdigd.
Deel deze pagina
»