Door Eva Bezem, bureau Brussel
Onder ongekend zware beveiligingsmaatregelen viert België vandaag de nationale feestdag. Met name in de hoofdstad Brussel wordt het groots aangepakt met een militair defilé, concerten en een volksfeest. Gisteren was de traditionele speech van de koning.
Toch is de nationale feestdag 21 juli voor de meeste Belgen geen bijzondere dag. De feestvreugde is niet te vergelijken met Koninginnedag in Nederland. Volgens de vooraanstaande Vlaamse journalist, publicist en historicus Marc Reynebeau ontbreekt het de Vlamingen vooral aan 'Belggevoel'.
Vive le roi!
Weten Belgen hoe het er in Nederland aan toe gaat met Koninginnedag? "Ja", zegt Reynebeau, "de oranjegekte is ons zeker bekend, maar het blijft voor ons heel vreemd". Volgens hem hebben de Belgen niet dezelfde binding met hun land als de Nederlanders met Nederland. België vindt Nederland heel nationalistisch. "Er zullen wel dametjes zijn die 'vive le roi!' gillen, maar niet veel."
"Met name de Vlamingen hebben geen sterke band met de Belgische staat", zegt Reynebeau. "Frans is door de geschiedenis heen altijd de belangrijkste cultuurtaal geweest in België en daardoor denken Vlamingen al heel lang dat hun taal geminacht wordt. Nederlanders kennen een dergelijk historisch trauma niet."
Wallonië daarentegen heeft een sterkere band met België, grotendeels om economische redenen: "Als de staat zou ophouden te bestaan, dan vervalt Wallonië in armoede. Ze zijn afhankelijk van nationale solidariteit."
Taal
Ook vandaag nog kennen weinig Walen de Nederlandse taal. Reynebeau erkent dat het moeilijk is om Vlaams te leren, omdat het bestaat uit soms moeilijk verstaanbare dialecten van het Nederlands. "Op televisie moeten Vlamingen altijd ondertiteld worden!" Voor de Walen is dit anders volgens Reynebeau: "Walen gebruiken dialecten enkel in de folkore. Ze verdedigen hun taalgrenzen ook niet zo."
Hoe leg je een Nederlander uit hoe het voelt om Belg te zijn? "Vergelijk het met het Europagevoel in Nederland: Balkenende heeft zich flink verzet tegen het Europese volkslied, met steun van de Nederlandse bevolking. Voor de meeste mensen is Europa ver weg. Het is niet belangrijk voor hun dagelijks leven dus voelen ze zich zo ook niet."
Volgens Reynebeau kijken veel Vlamingen zo ook tegen de federale Belgische staat en het koningshuis aan: ver weg en niet relevant. België wordt ook steeds minder belangrijk, omdat er steeds meer door Vlaanderen zelf wordt geregeld.
Lasagneburger
Op de vraag hoe hij zich zelf voelt, Belg of Vlaming of misschien nog iets anders, antwoordt hij met een glimlach dat hij "een lasagneburger" is. Wat dat betekent? Iemand die zich én Belg én Vlaming én Oost-Vlaming én Gentenaar én zelfs Kerkstraat-bewoner voelt. Wanneer je je wat voelt, hangt af van de omgeving waar je op dat moment bent. Allemaal in verschillende laagjes, net als een lasagne.
»