In zijn woonplaats Hollywood is de Amerikaanse fotograaf Julius Shulman overleden. De legendarische architectuurfotograaf was als geen ander verantwoordelijk voor hoe de VS de nieuwe Modernistische architectuurstroming te zien kreeg in de jaren zestig.
Shulman verhief wat in feite een commerciële vorm van fotografie was tot een kunstvorm: het portretteren van nieuwe gebouwen. Zijn foto's gingen in de jaren vijftig voor minder dan vijftig dollar van de hand, maar aan het einde van zijn leven kon hij tot 20.000 dollar vragen voor een afdruk.
Shulman is 98 jaar geworden.
Tegenstrijdigheden
Beroemd is zijn foto van een ontwerp van architect Pierre Koenig in de heuvels van Hollywood. Shulman fotografeerde twee vrouwen die gemoedelijk een drankje drinken in een overhangend huis. Op de achtergrond strekt de miljoenenstad Los Angeles zich schitterend en schijnbaar oneindig ver uit.
Shulman verenigt in dit ene shot verschillende tegenpolen: het persoonlijke van het interieur met het anonieme van de stad, het licht van het huis met de duisternis van de omgeving en de gezelligheid binnen met de harde ijzeren en glazen oppervlakten van het huis.
Het maakte de fotograaf en architect Koenig in een klap beroemd. De foto zou nog vele malen gebruikt worden, omdat het de sfeer in LA van de jaren zestig zo voortreffelijk ving. "Je kunt haast de Sinatra-muziek en de ijsklontjes in de glazen horen", zei een bewonderaar ooit.
Toeval
De foto was het resultaat van een gelukkig toeval. Shulman had maar kort tijd om de sessie af te ronden. Zijn oog viel per ongeluk op het ideale shot.
Om de foto te maken moest Shulman eigenlijk twee foto's tegelijkertijd nemen: eentje van de dames in het huis en een tweede van de stad eronder. Hij nam eerst een foto met een lange sluitertijd van de stad, om vervolgens de vrouwen met flitslicht te fotograferen. "Ik zei: 'Ga zitten en zie er charmant uit. Kijk naar elkaar alsof je praat en blijf stil zitten voor de flits.'"
Shulman bewees een begenadigd intuïtief fotograaf te zijn: hij volbracht het kunststukje zonder lichtmeter.
Kritiek
Tien jaar na zijn geboorte in Brooklyn in 1910, verhuisde Shulman met zijn familie naar LA. Daar rolde hij per toeval het fotografenvak in. Hij maakte foto's van een huis waar een vriend aan werkte. Toen de architect van het project, de beroemde Richard Neutra, het resultaat te zien kreeg, nodigde die hem prompt uit om meer foto's te komen maken.
Zo groeide de amper in fotografie geschoolde Shulman uit tot de fotograaf waar bladen als Arts and Architecture graag mee samenwerkten. Beroemdheden als Frank Lloyd Wright en Charles Eames vertrouwden op zijn kunnen.
Toch was er ook kritiek op Shulman: hij zou zijn foto té mooi maken, door kunstmatig meer contrast toe te voegen, rekwisieten en modellen te gebruiken en door takjes heen te schieten, om te verhullen dat het vaak om nog weinig begroeide bouwwerken ging.
Shulman wees die kritiek van de hand: "Ik verkoop de architectuur beter en directer dan de architect dat kan."
Uitgever Taschen heeft recentelijk nog een werk over Shulman opnieuw uitgebracht. Daarin is ook de beroemde Los Angeles-foto opgenomen.
Deel deze pagina

»
»
»