Met een symposium wordt vandaag symbolisch de restauratie van de voormalige Rijkswerf Willemsoord in Den Helder afgesloten. Het industriële complex heeft voortaan de status van Rijksmonument.
De plannen voor Willemsoord stammen al uit de Napoleontische tijd. De keizer wilde een "Gibraltar van het noorden", om een invasie van de Britten te voorkomen. In 1812 werd begonnen met de uitvoering. Toen de Fransen twee jaar later vertrokken, was er nog maar één gebouw af en wat fundamenten.
Koning Willem I gaf de opdracht de bouw voort te zetten. De werf zou naar hem vernoemd worden.
Verbonden
180 jaar lang werden er op de werf marineschepen gebouwd en onderhouden. De werf groeit gestaag en het visserdorp Den Helder groeit mee.
Dat het lot van de stad en de werf onlosmakelijk verbonden zijn, blijkt in de Tweede Wereldoorlog. De werf is regelmatig het doelwit van geallieerde bombardementen. Ook in de stad vallen tientallen doden.
Aan het eind van de twintigste eeuw wordt duidelijk dat de marine een nieuwer onderkomen nodig heeft. Het oude complex komt leeg te staan als er wordt verhuisd.
Geen sloop
Maar in tegenstelling tot zoveel voorbeelden van het industriële erfgoed van Nederland, blijft Willemsoord de sloophamer bespaard. Architecten en stedebouwkundigen gaan onder supervisie van de Rijksbouwmeester op zoek naar een nieuwe bestemming.
Tegenwoordig zitten er op het complex een onder andere winkels, twee museums, verschillende horecagelegenheden en een bioscoop. Ook ligt er een replica van het grootste VOC-schip ooit gebouwd, de toepasselijk genaamde Prins Willem.
Over de restauratie is het boek Rijkswerf Willemsoord, Transformatie van een industrieel monument verschenen bij uitgeverij 010.
Deel deze pagina
»
»
»