Door correspondent Wouter Meijer
Het is geen eenpartijstaat. Het is geen dictatuur. Maar om nou te zeggen dat er in de Beierse politiek veel te beleven valt is ook weer niet waar. Want er regeert al sinds 1966 één partij, alleen. Maar dat kan vandaag veranderen: de Christlich-Soziale Union (CSU), een partij die alleen in Beieren bestaat, dreigt onder de 50 procent te komen. En dat kan grote gevolgen hebben, ook buiten Beieren.
Jarenlang was alles duidelijk. Beieren is de welvarendste deelstaat van Duitsland, met een lage criminaliteit, lage werkloosheid, de beste scholen, kleine boerenbedrijven en hypermoderne industrie. "Laptop und Lederhose", zeggen ze graag. En de enige deelstaat die een eigen partij in de Bondsdag heeft, die ook daar de belangen van de "Freistaat" behartigt.
Bijna automatisch legden de kiezers veertig jaar lang het verband tussen dat heerlijke land en die ene partij. Sterke mannen als Franz Josef Strauss en Edmund Stoiber werden in de rest van Duitsland vaak als aartsconservatieve bullebakken gezien, maar gaven de Beierse kiezers het gevoel dat er goed voor ze gezorgd werd, in Beieren en daarbuiten.
Charisma
Maar het lukt de huidige leiders van de CSU, minister-president Günther Beckstein en partijvoorzitter Erwin Huber, niet die traditie voort te zetten. Ze hebben niet het charisma van hun voorgangers. Maar veel mensen hebben ook genoeg van de alleenheerschappij van de CSU.
Dat wordt vooral duidelijk aan het grote succes van de "Freie Wähler", onafhankelijke kieserenigingen die al in veel gemeenteraden zitten maar nu voor het eerst een goede kans maken om in het parlement van de deelstaat te komen. Ze staan inhoudelijk niet zo ver van de conservatieve CSU af, maar willen niet dat één partij vanzelfsprekend het land regeert.
De echte tegenstanders van de CSU, de sociaal-democraten van de SPD, kunnen niet profiteren van de crisis bij de christen-democraten. Misschien lukt het de Linkspartei om ook in Beieren een plek in het parlement te bemachtigen. De liberale FDP staat klaar om de CSU indien nodig aan een meerheid te helpen om door te regeren.
Een schok
Maar het einde van de absolute macht van de CSU zal een schok zijn, ook buiten Beieren. De partij regeert in Berlijn mee in de regering van Angela Merkel, en zal zich na een nederlaag extra gaan profileren. Dat wordt lastig voor Merkel. En ze heeft de stemmen uit Beieren hard nodig om na de bondsdagverkiezingen volgend jaar kanselier te kunnen blijven.
Daarom stond ze vrijdag bij de slotmanifestatie van de CSU-campagne op de Marienlatz in München, snipverkouden en schor, maar ze moest haar geestverwanten helpen. Ook de andere partijen hebben hun leiders in de strijd gegooid, en ook vanavond na zes uur zullen ze allemaal met grote belangstelling kijken wat er in Beieren is veranderd.
Deel deze pagina
»
»