Nabestaanden, collegaschrijvers en belangstellenden zijn zaterdag in de Bourlaschouwburg in Antwerpen samengekomen om afscheid te nemen van Hugo Claus, de Vlaamse schrijver die vorige week woensdag overleed.
Schrijvers Remco Campert, Erwin Mortier en Cees Nooteboom waren onder de sprekers. Ook Gerrit Komrij, Harry Mullish, Freek de Jonge en Hans van Mierlo woonden de herdenkingsplechtigheid bij.
Hugo Claus leefde 78 jaar, 11 maanden en 19 dagen, memoreerde Bezige Bij-directeur Robbert Ammerlaan aan het begin van de herdenkingsplechtigheid voor de vorige week overleden schrijver.
"Van die tijd heeft hij meer dan zestig jaar geschreven en gewerkt, waarvan 55 jaar voor de Bezige Bij." De dichter, schrijver, schilder en filmer is volgens Ammerlaan "voor altijd opgenomen in de schatkamer van de literatuur."
Schaam je
Schrijver Erwin Mortier had scherpe kritiek op de vragen die de kerk zich stelde bij Claus' keuze voor euthanasie. "Louter en alleen omdat de keuze van zijn levenseinde niet de hunne is, komen de kerkvorsten weer van onder de plaveien gekropen en spuien hun laffe gal.
De eigen morele superioriteit celebreren boven het lichaam van een geliefde dode is geen heldendaad. Meneer de kardinaal: schaam je" zei Mortier tegen kardinaal Daneels.
Bed van rozen
Na de woorden van Ammerlaan werd de kist met daarin het lichaam van Claus binnengebracht en op een bed van rozen geplaatst.
Vervolgens droeg Remco Campert een speciaal voor deze gelegenheid geschreven gedicht voor.
"Lieve vriend, vaar wel en ik vraag je maar een ding: kom vooral spoken", zei Cees Nooteboom ten afscheid tegen zijn overleden vriend Hugo Claus.
Wedstrijd pudding eten
Nooteboom en Claus kenden elkaar vijftig jaar, sinds zij het tegen elkaar opnamen bij een wedstrijd pudding eten, die Claus won.
Nooteboom schetste het beeld van Claus als veelkunner. "Hugo als dode kenden we nog niet. Het is wennen. We geloven het ook eigenlijk nog niet."
Nooteboom refereerde aan de laatste maanden en weken van Claus. "Het was alsof hij op spiegels liep."
Indrukwekkend
Ook de toespraak van hoofdredacteur Suzanne Holtzer van de Bezige Bij was indrukwekkend. Zij wist te vertellen dat Claus op zijn twaalfde jaar op kostschool begon met schrijven.
"In de tweede klas dacht een leraar dat hij een opstel had overgeschreven. Hij accepteerde zijn straf, met een enorm gevoel van superioriteit." Ook vroeg Claus zich volgens Holtzer vaak af of zijn volgende boek niet een makkelijke moest zijn.
De herdenking eindigde met woorden van Claus zelf, op een scherm. Volgens Nooteboom was de mooiste zin die Claus ooit over zichzelf uitsprak: "Een gelukkig mens door de twijfel verrast."
De schrijver wordt later op de dag gecremeerd. De as wordt over enige tijd verstrooid in de Noordzee bij Oostende.
»
»
»