Lesje journalistiek

Buitenlandredacteur John Leenaarts volgde de parlementsverkiezingen in Iran. Terwijl de de definitieve uitslag nog niet bekend is, blikt hij terug op een ontmoeting op de verkiezingsdag. 

Verkiezingsdag (14 maart). Op advies van onze tolk belanden we in een groot gebouw, opgedragen aan de imam Hoessein, kleinzoon van de profeet. Hier kan worden gestemd. Dit stembureau is duidelijk ingericht om de buitenlandse media te laten zien hoe goed Iran zijn zaakjes voor elkaar heeft. 

Lange rijen mensen wachten om hun stem uit te brengen. Ze worden gadegeslagen door een groot aantal journalisten en cameraploegen. De beelden kunnen we 's avonds terugzien op de Iraanse televisie en op de grote internationale nieuwszenders als CNN, Fox News en al-Jazeera. 

Dat stemmen is niet zomaar een kwestie van een vakje rood kleuren of een kruisje zetten bij een naam. Iedere burger van Teheran die zijn stem wil uitbrengen, krijgt een formulier waarop hij of zij maar liefst 30 namen kan invullen. Niet aankruisen, maar handmatig elke naam opschrijven! 

Aan de muur hangen de namen van de 842 kandidaten op wie de mensen kunnen stemmen. De hele procedure neemt tussen de tien en vijftien minuten in beslag.  

Moskee

Natuurlijk willen we niet alleen zien wat de Iraanse autoriteiten ons graag wilden laten zien. Daarom hebben ook een kijkje genomen bij enkele kleine stembureaus. Zo waren we in een moskee die als stemlokaal was ingericht. Hier moesten mannen en vrouwen gescheiden hun stem uitbrengen. We mochten foto's maken en mensen van alles vragen. 

Een man die al een paar keer nadrukkelijk naar ons heeft gekeken, spreekt me aan, in uitstekend Engels en heel beleefd.  

"Waarom vertelt u niet de waarheid over Iran? U zegt dat in ons land terroristen wonen en dat het hier een dictatuur is. U moet beter om u heen kijken. Een journalist moet verslag doen, dus moet u opschrijven dat we hier democratisch kunnen stemmen."

Ik vertel hem dat we ons best doen om zo eerlijk en onpartijdig mogelijk verslag te doen. Maar dat we ons bewust zijn van onze beperkingen. 

Maar dat antwoord bevalt hem maar half. "Legt u mij dan eens uit waarom het Westen zo'n vertekend beeld van ons land heeft."

De discussie over journalistiek en beeldvorming bevalt me wel, de man is bovendien vriendelijk en hoffelijk, absoluut niet boos of agressief.

Bush

Ik opper een verklaring waarvan ik zeker weet dat die op instemming van onze man kan rekenen: president Bush, de grote Satan, die niet nalaat Iran te bestempelen als een schurkenstaat, behorend tot de as van het kwaad. 

Maar het slechte imago van Iran heeft ook te maken met uw eigen president, zeg ik. Die gaat net zo hard tekeer als Bush met zijn uitspraken dat Israël van de kaart geveegd moet worden. En dat de Holocaust een zionistisch verzinsel is. 

Dat valt minder goed: "Het is toch logisch dat onze president dat roept! 60 jaar geleden bestond er helemaal geen staat Israël. In Palestina woonden Palestijnen, en zo hoort het ook!"

Nou ja, denk ik bij mezelf, zo ken ik er nog wel een paar. Twintig jaar geleden bestonden Slovenië en Kroatië ook niet. Onze vriend is even overbluft. 

Dan herpakt hij zich, en geeft toe dat ik wel een beetje gelijk heb. Maar hij vindt me wel erg pro-Israël.  

Ik leg uit dat ik niet pro- of contra-Israël ben. Israël is een gegeven, of je dat nou leuk vindt of niet.  Israël is een feit waar niemand omheen kan. Hij is blij dat ik niet pro-Israël ben, maar hij voegt eraan toe dat de meeste Westerse journalisten dat wél zijn. 

'Waarheid'

Bij het afscheid drukt hij me nogmaals op het hart om eerlijk verslag te doen van de verkiezingen en van zijn land. "I love president Ahmadinejad", zegt hij als ik zijn hand schud. Kennelijk verwacht hij dat ik die 'waarheid' opschrijf. 

Ik verzeker hem dat ik eerlijk verslag van zijn uitspraken zal doen en dat ik de 'werkelijkheid' die ik met mijn eigen ogen en oren heb waargenomen, zo onpartijdig mogelijk zal optekenen. Maar ik voeg eraan toe dat ik die 'werkelijkheid' niet als 'waarheid' ga verkondigen.

Hij moet lachen. Hartelijk nemen we afscheid. 

Deel deze pagina

Nieuws

Video en Audio

Meer video en audio