Bush: troepen VS nog jaren in Irak

Door Sander Warmerdam, bureau Washington

Ook na zijn vertrek als president zullen er nog geruime tijd Amerikaanse troepen gelegerd blijven in Irak. Dat heeft president Bush gezegd in een rechtstreekse televisietoespraak. Volgens de president is Amerika op verzoek van Iraakse leiders een langdurige relatie aangegaan.  Bush denkt de Amerikaanse belangen in de regio het beste veilig te kunnen stellen door middel van militaire aanwezigheid.

Bush denkt wel dat die veiligheid kan worden gewaarborgd met minder militairen. Naast zijn visie voor de langere termijn kondigde de president voor het eerst aan dat er snel soldaten terug komen naar huis. Voor de kerst wil de president 5700 militairen terughalen. En in de maand juli zou het aantal troepen geleidelijk teruggebracht moeten zijn naar 130.000. Op dit moment zijn er zo'n 168.000 Amerikaanse militairen in Irak.

Democraten vinden de terugtrekking van de troepen een loos gebaar. Ze wijzen erop dat in feite alleen de extra troepen die Bush begin januari naar Irak stuurde (voor de zogeheten surge) dan weer thuis zijn. 

Troepenvermindering

Bush zei er wel bij dat de troepenvermindering afhangt van de vraag of het beter gaat in Irak. Bush: "Mijn uitgangspunt bij het bepalen van het aantal benodigde troepen is vooruitgang—we moeten de vruchten kunnen plukken van succes. Hoe succesvoller we zijn, hoe meer Amerikaanse troepen kunnen terugkeren naar huis." Als voorbeelden van vooruitgang noemde Bush de provincies Anbar, Diyala en de hoofdstad Bagdad.

Maar vooruitgang is ook afhankelijk van de wil en de slagvaardigheid van de Iraakse politici. En dat is tot nu toe het probleem geweest. De verschillende facties, Soennieten, Sji'iten en Koerden, kunnen het politiek niet eens worden en dat vertraagt noodzakelijke hervormingen. Bush herhaalde zichzelf: "Ik heb ze duidelijk gemaakt dat het moet."

Generaal Petraeus heeft de president geadviseerd om te beginnen met een nieuwe strategie. En Bush heeft geluisterd. Vanaf december verandert de missie van de Amerikanen. "Geleidelijk", zei Bush, "zullen onze militairen de operaties niet leiden maar komt de nadruk te liggen op samenwerking met Iraakse troepen en het houden van toezicht." 

De president heeft generaal Petraeus ook gevraagd om in maart van 2008 opnieuw te getuigen voor het Congres over de vooruitgang in Irak.

Uitgestoken hand

De grote vraag is of de Democraten zoveel geduld hebben. In zijn toespraak probeerde Bush toenadering te zoeken tot de oppositie door te wijzen op de gevolgen van een instabiel Irak. "Tot welke politieke partij je ook behoort, wat je ook vindt van Irak, iedereen zou het erover eens moeten zijn dat Amerika gebaat is bij het voorkomen van chaos en het bieden van hoop in het Midden-Oosten."

Nancy Pelosi, de leider van de Democraten in het Huis van Afgevaardigden, was niet overtuigd. "Al heel lang geleden heeft het Amerikaanse volk vertrouwen in de president verloren omdat zijn mooie woorden nooit werden gestaafd door de realiteit. 

De keuze is nu tussen een Democratisch plan voor een verantwoordelijke terugtrekking of het plan van de president om een oorlog zonder einde te voeren in Irak."