Door Kasper Dijk, bureau Berlijn
Duitsland is in de ban van de Rote Armee Fraktion. Massaal wordt dit jaar teruggeblikt op de zwartste terreurperiode van de Bondsrepubliek. Media pakken volop uit met de herdenking van de bloedige Duitse Herfst. Dieptepunten: de ontvoering en de moord op werkgeversvoorzitter Hanns-Martin Schleyer en de kaping van het Lufthansa-toestel Landshut. Het is dertig jaar geleden, maar nog steeds actueel.
Een gepantserde Mercedes 450 rijdt tegen de avond van de vijfde september 1977 door Keulen. Op de achterbank zit Hanns-Martin Schleyer, de chef van de werkgeversorganisatie. Hij is onderweg naar huis, gevolgd door een politiewagen met drie bewakers aan boord.
De bewaking is nodig, want de linkse terroristen hebben bewezen over lijken te gaan. In de voorgaande maanden werden een procureur-generaal en een bankier in koelen bloede vermoord.
De bewaking blijkt onvoldoende: vlakbij zijn huis, op een eenrichtingsweg, wordt Schleyer tegengehouden door een auto die achteruit de weg opdraait. Drie terroristen openen het vuur, waarbij de agenten en de chauffeur worden doodgeschoten.
Schleyer wordt overmeesterd en in een Volkswagenbusje meegenomen. De resten: bloed, lijken en een kinderwagen. Hierin werd het schiettuig naar de plek des onheils gesmokkeld.
PLO
De ontvoering was het begin van de Duitse Herfst. De RAF was toen al jaren bezig om met terroristische aanslagen, moorden en overvallen een einde te maken aan volgens eigen zeggen "de uitbuiting en onderdrukking door het Schweinesystem in de Bondsrepubliek". Kopstukken binnen de RAF zijn onder meer Andreas Baader, Jan-Carl Raspe, Gudrun Ensslin en Ulrike Meinhof.
De terreurdaden werden in nauwe samenwerking met de Palestijnse terreurorganisatie PLO gepleegd. Die leidden in kampen terroristen van de RAF op tot vechtmachines. Eerder betuigde de RAF al steun aan de aanslagen tegen de Israëli tijdens de Olympische Spelen van 1972 in München.
Door alle ellende ontstond in Duitsland, veel eerder dan in de rest van Europa, een strenge anti-terreurwetgeving. De starheid ervan deed in Europa de wenkbrauwen fronsen. Pas na de aanslagen van 11 september in de Verenigde Staten nam ook de rest van Europa strenge maatregelen.
Overmeestering
Terwijl de kopstukken van de RAF in de Stammheim-gevangenis in Stuttgart vastzitten, kapen Palestijnse terroristen op 13 oktober een Boeing van Lufthansa.
Als enkele dagen later het vliegtuig, de Landshut, in de Somalische hoofdstad Mogadishu staat, grijpt de speciale commando-eenheid GSG 9 in. Op 18 oktober wordt het vliegtuig ontzet: binnen 90 seconden zijn alle passagiers in veiligheid, drie terroristen worden vermoord, één raakt zwaargewond.
Wanneer in de Stammheim-gevangenis het nieuws van de overmeestering bekend wordt, plegen Baader, Ensslin en Raspe zelfmoord met een pistool. Een vierde gevangene, Irmgard Möller, overleeft de poging de hand aan zichzelf te slaan.
Een dag later wordt in de kofferbak van een auto het levenloze lichaam van Schleyer gevonden. De Rote Armee Fraktion neemt de verantwoordelijkheid, maar tot vandaag is niet opgehelderd wie het daadwerkelijke bevel tot de moord gaf en wie de trekker overhaalde.
Heet hangijzer
Ondanks dat de RAF zichzelf in 1998 ophief, blijft het mysterie rond de RAF een heet hangijzer in Duitsland. In maart van dit jaar was RAF-lid Brigitte Mohnhaupt aan het eind van haar straf en kwam vrij.
Een andere RAF-gevangene, Christian Klar, had vanuit de gevangenis een gratieverzoek ingediend, maar bondspresident Horst Köhler wees dit onlangs af. Hoewel Mohnhaupt zou moeten weten wie het commando gaf, zwijgt ook zij over de toedracht van de moord op Schleyer.
Deel deze pagina
»
»