Bij de PvdA ging veel mis

De verkiezingsnederlaag van de PvdA is veroorzaakt door een gebrek aan inhoudelijke vernieuwing, een slechte campagne, een tekortschietende regie, mediablunders en fouten van partijleider Bos. 

Dit concludeert de commissie-Vreeman in het rapport de 'De scherven opgeveegd' dat in Den Haag is gepresenteerd.

Ex-voorzitter Vreeman analyseerde in opdracht van de partij de verkiezingsnederlaag van november 2006. In maart 2006, vlak na de succesvolle gemeenteraadsverkiezingen, voorspelden opiniepeilers dat de PvdA bij de Tweede Kamerverkiezingen tegen de zestig zetels zou halen. Het werden er 33, zelfs negen zetels minder dan de PvdA had. 

De commissie heeft tientallen gesprekken gevoerd met de betrokkenen bij de campagne. Ook is Vreeman te rade gegaan bij de belangrijkste mediastrategen van de CDA en de VVD, Jack de Vries en Hans Hoogervorst.

Solide

Volgens Vreeman had de PvdA geen duidelijk beeld van de inhoudelijke koers. De inhoudelijke verschillen met andere partijen waren voor de kiezer "te weinig zichtbaar". Ook zat het verkiezingsprogramma niet solide in elkaar en was daardoor kwetsbaar voor kritiek. 

De verkiezingscampagne rammelde aan alle kanten, blijkt uit het rapport. In het campagneteam werkte men langs elkaar heen en er was geen goed campagnemateriaal. Bos liet zich ook nog adviseren door een kleine groep vertrouwelingen, maar daar wist het officiële campagneteam niks van. 

Wurggreep

De PvdA maakte ook een aantal mediamissers, de pijnlijkste is de AOW-kwestie. Het slecht uitgelegde AOW-plan hield de PvdA in een "wurggreep". De voorlichters slaagden er niet meer in het beeld te ontkrachten dat bepaalde verworvenheden bij de partij op het spel stonden.

PvdA-voorlichters hadden hun handen ook vol aan andere affaires, zoals de Armeense kwestie en de aantijgingen van het CDA dat Bos "draait en oneerlijk is". 

Ook Bos heeft fouten gemaakt, stelt de commissie. De partij werd overvallen door de impact van de aankondiging van partijleider Bos dat hij premier wilde worden. Vanaf dat moment werden in de media al zijn daden beoordeeld als die van de potentiële premier. 

Spijkerbroek

De zeepkist-methode was niet geslaagd. "Het beeld van een man in een spijkerbroek op een willekeurige straathoek botste met het imago van een aanstaand premier", staat er.

De crisis in de PvdA is echter niet simpelweg te herleiden tot een leiderschapscrisis, vindt Vreeman. Er is te weinig gedaan aan de inhoudelijke vernieuwing van de partij en dat moet nu gaan gebeuren. 

De commissie doet tien concrete aanbevelingen voor verbetering. De PvdA moet bijvoorbeeld werk maken van een "fundamentele politieke plaatsbepaling". Er moet permanent campagne worden gevoerd en het partijbureau moet beter gaan functioneren. 

De PvdA-top staat achter het rapport. "Het doet pijn, maar het is kraakhelder', zei Bos bij de presentatie. Volgens Ruud Koole, de tijdelijke voorzitter, moet "het clubgevoel terug". 

Deel deze pagina

Nieuws

Video en Audio

Meer video en audio