Het is een bijzondere verjaardag voor de kroonprins; vandaag wordt hij veertig jaar.
Toch zal het rustig blijven op villa De Eikenhorst, want vanwege de recente geboorte van prinses Ariane, heeft Willem-Alexander de festiviteiten verschoven naar 1 september. Dan ontvangt hij ter gelegenheid van zijn veertigste verjaardag vrienden, familie en leden van buitenlandse vorstenhuizen op Paleis het Loo in Apeldoorn.
De NOS zendt vanavond een portret van Willem-Alexander uit, waarin hij te zien is in zijn rol als kroonprins, watermanager en vader. Daarvoor volgde NOS-verslaggever Mélinde Kassens de kroonprins een jaar lang tijdens onder andere werk- en staatsbezoeken en in huiselijke kring op De Eikenhorst. Naar aanleiding van deze beelden spreekt programmamaker Pieter Jan Hagens met de prins.
Bijna koning
Officieel wordt hij aangeduid met 'Zijne Koninklijke Hoogheid prins Willem-Alexander, prins van Oranje, prins der Nederlanden, prins van Oranje-Nassau, jonkheer van Amsberg', maar Máxima noemt hem Alexander. De veertig-jarige kroonprins zal over niet al te lange tijd zijn moeder opvolgen als Koning van Nederland.
Wat weten we over onze toekomstige monarch?
Drakensteyn
Prins Willem-Alexander Claus George Ferdinand wordt geboren op 27 april 1967 in het Academisch Ziekenhuis Utrecht. Hij geniet een beschermde en gelukkige jeugd op kasteel Drakensteyn, samen met zijn jongere broers Johan Friso (1968) en Constantijn (1969).
Willem-Alexander gaat naar school in Baarn, tot 1981, als het gezin naar Huis ten Bosch in Den Haag verhuist. Hij draagt sinds de inhuldiging van zijn moeder in 1980 de naam Prins van Oranje. Als jongen heeft Willem-Alexander een afkeer van opdringerige pers, dat tot uitdrukking komt in zijn legendarische uitroep: "Alle fotografen opgerot!"
Hij zit in een 'gewone' klas en op uitdrukkelijk verzoek van zijn ouders krijgt de kroonprins geen voorkeursbehandeling van zijn leraren. De jonge prinsen gaan zelfs gewoon op de fiets naar school. Uiteindelijk haalt Willem-Alexander zijn diploma Internationaal Baccalaureaat op het Atlantic College in Wales.
Dienstjaren
Op zijn achttiende verjaardag wordt de kroonprins staatsrechtelijk meerderjarig en officieel geschikt geacht voor de troon. Hij wordt dan ook geïnstalleerd als lid van de Raad van State. In dit jaar, 1985, gaat de prins in dienst.
Hij vervult zijn dienstplicht bij de Koninklijke Marine en hij haalt zijn groot militair vliegbrevet.
Studie
In 1987 begint de prins aan zijn studie geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Leiden en gaat hij wonen aan het Rapenburg.
Zijn studententijd verloopt niet geruisloos. Zijn liefdesleven en drinkgedrag worden breed uitgemeten in de roddelbladen. Tot zijn eigen ongenoegen krijgt hij in die periode de bijnaam 'Prins Pils', en er wordt publiekelijk getwijfeld aan zijn intellectuele capaciteiten. Men vraagt zich af of deze 'drinkebroeder' wel geschikt is voor het koningsschap.
Na zijn afstuderen in 1993 gaat de gezondheid van zijn vader, prins Claus, achteruit en daarom vergezelt hij zijn moeder steeds vaker tijdens officiële gelegenheden.
Franje
Met extra bijscholingen, o.a. over het bedrijfsleven, wordt de prins klaargestoomd voor zijn toekomstige functie. Tijdens een interview bij de NOS in 1993 zegt hij voor het eerst klaar te zijn voor het koningsschap. Hij ambieert een inhoudelijk koningsschap, want louter ceremoniële taken spreken hem niet aan. Hij zegt daarover: "Meer franje, minder inhoud, dat zou ik jammer vinden."
Tijdens een tweede interview, in 1997, kondigt Willem-Alexander aan dat hij zich wil gaan verdiepen in watermanagement, een term die tot dan toe bij het Nederlandse volk nog nauwelijks bekend was. Zijn vader heeft hem daarin gestimuleerd.
Er wordt eerst wat lacherig over gedaan in de pers, maar in de jaren die volgen laat Willem-Alexander zien dat hij serieuze bedoelingen heeft. En daarmee groeit het respect en de waardering voor de prins. Hij ontwikkelt zich tot een specialist in water met een groot aanzien in binnen- en buitenland.
Eind 1998 krijgt hij twee belangrijke functies op het gebied van watermanagement: erelid van de World Commission on Water for the 21st Century en beschermheer van het Global Water Partnership.
In maart 2000 is Willem-Alexander voorzitter van het Tweede Wereld Water Forum dat plaatsvindt in Den Haag. Doel van het Forum is om meer mensen bewust te maken van de wereldwijde waterproblematiek.
In 2004 wordt hij voorzitter van de Adviescommissie Water, die gevraagd en ongevraagd advies geeft aan de minister van Verkeer en Waterstaat.
Ook op internationaal niveau is de prins actief in het waterbeheer, als voorzitter van een speciale adviseursgroep van de VN. Daarvoor is hij gevraagd door voormalig secretaris-generaal Kofi Annan.
Sport
Sport is een passie van de prins sinds zijn vroege jeugd. In 1986 rijdt hij de Elfstedentocht en in 1992 loopt hij de marathon van New York.
Vier jaar later gaat hij naar Atlanta voor de Olympische Spelen, waar hij opgaat in de feeststemming en meezingt met de massa "Wat zijn die Yanken stil". Niet iedereen acht dit uitbundige gedrag een toekomstig koning waardig. Maar de grote meerderheid van de bevolking vindt dat hij zich nog wel even mag uitleven.
In 1998 wordt de prins lid van het Internationaal Olympisch Comité. Zijn taak wordt het stimuleren van sport in Afrika. Fraude van comitéleden werpt een schaduw over zijn functie en de vraag rijst of de prins wel op een goede plek is terechtgekomen.
Nadat de 'fraudeurs' door het IOC zijn weggestuurd, kan Willem-Alexander onbelemmerd aan de slag.
Huwelijk
Jarenlang wachten Oranjefans in spanning af met wie de kroonprins in het huwelijk zal treden. Willem-Alexander heeft in de loop der jaren diverse vriendinnen, van wie Emily Bremers die bekendste is. In 1998 gaat de vier jaar durende relatie met dit 'burgermeisje' uit.
Dat de kroonprins in 2000 zijn hart verpandt aan de Argentijnse Máxima Zorreguieta, dochter van een voormalig staatssecretaris onder dictator Videla, brengt het Nederlandse kabinet onder leiding van Wim Kok in de problemen.
Na de verloving in 2001, schakelt premier Kok minister van Staat Max van der Stoel in om achter de schermen druk uit te oefenen op de omstreden vader van Máxima om niet te verschijnen op het huwelijk. Dat lukt, en het paar krijgt toestemming van de regering om te trouwen.
Op 02-02-2002 trouwen Willem-Alexander en Máxima in Amsterdam onder grote belangstelling van de pers uit binnen- en buitenland. De tranen van Máxima bij het spelen van 'Adios Nonino' worden wereldberoemd. De Argentijnse leert snel Nederlands en het Nederlandse volk sluit de nieuwe prinses in het hart.
Prinsessen
Eind 2003 wordt hun eerste dochter geboren, prinses Catharina-Amalia, en in juni 2005 komt er een zusje bij, prinses Alexia. Willem-Alexander en Máxima laten zich twee keer per jaar met hun dochters fotograferen door de pers, op voorwaarde dat ze verder met rust worden gelaten.
Op 10 april 2007 wordt een derde dochter geboren, prinses Ariane. Op de vraag of hij stiekem op een zoon had gehoopt zegt Willem-Alexander stellig: "Ik heb altijd alleen maar gehoopt op een gezonde baby, en die hebben we godzijdank."
Koningschap
Willem-Alexander bereidt zich intussen grondig voor op het toekomstige koningschap. Hij legt vele werkbezoeken af in Nederland, de Antillen en Aruba, waarbij hij zich breed oriënteert op maatschappelijke kwesties. Ook begeleidt hij, samen met Máxima, de koningin tijdens staatsbezoeken.
Willem-Alexander is waarschijnlijk de best opgeleide troonopvolger die Nederland ooit heeft gehad. Hij volgde diverse opleidingen en was actief bij de krijgsmacht, het bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en in het openbaar bestuur.
In een interview zei Willem-Alexander ooit dat hij geen eigenschappen van zijn moeder wil en kan overnemen. Zijn voorbeelden voor het koningschap zijn zijn oma, koningin Juliana, en koning Willem I.
De grote vraag is wanneer koningin Beatrix haar functie zal overdragen aan haar zoon. Als Willem-Alexander wordt ingehuldigd, zal hij als koning Willem IV de eerste man op de troon zijn sinds 1890.
»
»