Er komt een onafhankelijke commissie die het wangedrag van Nederlandse militairen in Irak gaat onderzoeken. Dat heeft minister Kamp van Defensie gisteren op een persconferentie bekendgemaakt.
Aanleiding is een bericht in De Volkskrant van afgelopen vrijdag, waarin staat dat bij verhoren van Iraakse gevangenen in 2003 methoden zijn gebruikt, die niet zijn toegestaan. Het ochtendblad spreekt zelfs van marteling.
Kamp bevestigde dat bij Defensie destijds al berichten binnenkwamen over mogelijk onzorgvuldige behandeling van Iraakse gevangenen in de zuidelijke provincie al-Muthana.
Juristen oordelen verschillend over de Nederlandse militairen. Volgens sommigen hebben zij zich aan marteling schuldig gemaakt. Anderen vinden juist dat de ondervragingsmethoden geoorloofd waren.
Skibrillen en lawaai
De marechaussee deed daarop onderzoek en stelde vast dat vijftien Irakezen skibrillen opgezet hadden gekregen, zodat zij hun ondervragers niet konden herkennen. Ook zijn zij blootgesteld aan harde geluiden en natgegooid met water.
Kamp meldde op de persconferentie dat er volgens de marechaussee geen sprake was van strafbare feiten. Hij voegde eraan toe dat hij denkt dat het gegaan is, zoals hij het verteld heeft. Maar of dat inderdaad zo is, moet de commissie checken.
Kamp: "Het is onder alle omstandigheden nodig de lat hoog te leggen als het gaat om de behandeling van gevangenen".
Het Openbaar Ministerie reageerde aanvankelijk verbaasd op de verklaring van Kamp. De Koninklijke Marechaussee is niet de instantie die mag bepalen of er strafbare feiten zijn gepleegd. "Daar gaat het OM over", zei een woordvoerder.
Het OM liet later weten in 2003 te zijn geïnfomeerd over het wangedrag van militairen. De marechaussee deed onderzoek en concludeerde dat er geen strafbare feiten waren gepleegd. Die informatie werd aan het openbaar ministerie voorgelegd. Het OM nam het advies van de marechausse om de betrokkenen niet te vervolgen over.
Spoeddebat
De regeringspartijen CDA en VVD zijn het eens met de aanpak van Kamp. Ze vinden een onafhankelijk onderzoek een verstandige aanpak.
PvdA-leider Bos noemt het verbijsterend dat Kamp al jaren wist van de zaak, maar nu pas een onderzoek instelt. "Zo'n minister is geen knip voor de neus waard."
De oppositie vroeg eerder op de dag om een parlementair onderzoek. Ze wacht nu het onafhankelijke onderzoek af en een debat met minister Kamp over de kwestie. Dat wordt waarschijnlijk maandag gehouden. De Kamer moet daarvoor terugkomen van reces.
Het kabinet was verrast door het bericht in De Volkskrant van gisteren. Vóór aanvang van de ministerraad zei premier Balkenende bijvoorbeeld: "Als de feiten waar zijn, zijn ze schokkend".
Deel deze pagina
»
»
»