Advies: voer stemcomputer in

Aangepast op

De stemcomputer wordt mogelijk weer ingevoerd. Een commissie stelt voor kiezers hun stembiljet zelf te laten uitprinten. Die moeten het vervolgens in een stembus doen. Na de stemming worden alle stembiljetten met scanapparatuur elektronisch geteld.

In Nederland is al eerder met behulp van computers gestemd, maar dat systeem werd in 2007 afgeschaft, omdat de machines niet veilig genoeg zouden zijn. Minister Plasterk kondigde begin dit jaar nieuw onderzoek naar elektronisch stemmen aan en benoemde een commissie onder leiding van de Utrechtse commissaris van de koning Van Beek.

Binnen uur klaar

Die heeft nu verschillende vormen van stemmen en tellen bekeken. Volgens Van Beek helpt stemmen met een printer alle kiezers correct hun stem uit te brengen en voorkomt deze methode ongeldige stemmen. Door elektronisch te tellen zullen de tellingen nauwkeuriger en sneller verlopen, verwacht de commissie. Het tellen zou binnen een uur klaar kunnen zijn.

De commissie benadrukt dat nu ongeveer 1 miljoen mensen moeite hebben zelfstandig hun stem uit te brengen. Die zouden gebaat zijn bij het nieuwe systeem. Van Beek heeft ook onderzocht of er weer een stemcomputer zou moeten komen die de stem elektronisch opslaat en telt. Maar volgens de commissie is dat niet transparant en controleerbaar.

Invoeren in 2018

Ook in het nieuwe systeem is elektromagnetische straling niet helemaal te voorkomen, maar volgens de commissie wegen de voordelen op tegen de nadelen. De commissie-Van Beek adviseert bij herindelingsverkiezingen te gaan experimenteren met de voorgestelde methode en die rond 2018 of 2019 landelijk in te voeren.

Gemak

Minister Plasterk zegt in een eerste reactie dat het nieuwe systeem lijkt te leiden tot een verhoogd gemak voor de gebruiker, ook voor groepen die moeite hebben met stemformulieren, en tot een snelle voorlopige uitslag op de verkiezingsavond. Hij spreekt van "the best of both worlds". Het kabinet gaat het advies van Beek nu bestuderen en komt begin volgend jaar met voorstellen.