Steeds minder geld voor onderwijs

Het budget voor onderwijs wordt in Nederland relatief steeds kleiner. Dat heeft de Universiteit van Maastricht in opdracht van de Algemene Onderwijsbond (AOb) berekend. 

In 1975 ging bijna zeven procent van het bruto nationaal product naar het onderwijs; nu is dat net iets meer dan vijf procent. Het omgekeerde is te zien in de uitgaven voor de zorg: het aandeel daarvan verdubbelde in dezelfde periode. 

Het jaar 1975 werd als startpunt voor de vergelijking gekozen omdat dat het jaar was waarin het meeste werd geïnvesteerd in onderwijs. Ook is het het jaar waarin het leerlingenaantal in het voortgezet onderwijs min of meer zijn hoogtepunt bereikte én het beginpunt van de verdere groei van studentenaantallen bij mbo, hbo en universiteiten. 

Vergelijking budgetten 1975 - 2006

uitgaven

budget 1975

budget 2006

saldo

Zorg4,0%8,8%+ 4,8%
Openbaar bestuur en veiligheid11,0%11,8%+ 0.8%
Internationale samenwerking1,6%2,2%+ 0,6%
Rente staatsschuld2,8%2,4%- 0,4 %
Infrastructuur2,1%1,5%- 0,6 %
Defensie2,6%1,2%- 1,4 %
Overdrachten aan bedrijven 3,5%1,9%- 1,6 %
Onderwijs6,9%5,2%- 1,7 %
Sociale zekerheid15,3%11,8%- 3,5 %
(bron: Algemene Onderwijsbond. Noot: niet alle uitgaven van de overheid zijn meegenomen)

Robert Sikkes van de Algemene Onderwijsbond zegt dat de gevolgen van de daling nu al te zien zijn, onder meer aan het dreigende lerarentekort in het voortgezet onderwijs. "Een grote groep ervaren leraren gaat binnenkort met pensioen. Daar komen te weinig nieuwe krachten voor terug."

Volgens de Algemene Onderwijsbond kost het zo'n 8 miljard euro om die relatieve daling ongedaan te maken. Dat bedrag heeft geen enkele partij in het verkiezingsprogramma opgenomen.

Lastenverlichting

Sikkes vraagt zich af de lastenverlichting die veel partijen beloven wel zo verstandig is. "Van de belasting worden veel nuttige dingen betaald, zoals het onderwijs."

De enige onderwijsminister die in die dertig jaar zijn relatieve budget kon laten groeien, was Ritzen, die in de periode 1989 tot 1998 minister was. De anderen verloren steeds de strijd met hun collega van Financiën, zegt de bond.

Deel deze pagina

Nieuws

Video en Audio

Meer video en audio