Het Amerikaanse ministerie van Defensie heeft de namen vrijgegeven van de ongeveer vijfhonderd gevangenen op Guantanamo Bay. Het Pentagon was daartoe gedwongen na een rechterlijke uitspraak in een zaak die was aangespannen door persbureau AP. Dat had een beroep gedaan op Amerikaanse wetgeving over vrijheid van informatie.
De namen van de gevangenen, en de landen waaruit zij afkomstig zijn, zijn niet vrijgegeven in de vorm van een eenvoudige lijst. Het Pentagon beperkte zich slechts tot de publicatie op zijn website van 6000 pagina's verslagen van hoorzittingen met de gevangenen. Daarin zijn de namen opgenomen.
De verslagen zelf bevatten weinig nieuws, want die waren al eerder naar buiten gekomen. Alleen waren toen de namen van de gevangenen zwart gemaakt.
Belangrijke stap
Mensenrechtenorganisaties zeggen dat de publicatie van de namen een belangrijke stap is om na te gaan of de gevangenen daadwerkelijk een concreet gevaar vormen voor de Verenigde Staten. Tegen geen van de gevangenen, die voor onbepaalde tijd vastzitten, is een proces gestart.
Washington beweert dat de "vijandelijke strijders" leden zijn van al-Qaeda en de Taliban, maar mensenrechten- en juristenorganisaties betwijfelen dat. Volgens hen zitten er velen vast die nauwelijks een gevaar voor de VS vormen of die om onduidelijke redenen zijn opgepakt.
De meeste "vijandelijke strijders" zijn opgepakt na de Amerikaanse inval in Afghanistan in oktober 2001.
De VN en mensenrechtenorganisaties beschuldigen de VS ervan dat er gemarteld wordt op Guantanamo Bay. Uit de verslagen van de hoorzittingen komt iop zijn minst een beeld naar voren van vernederingen. Zo moest de Brit Feroz Ali Abassi toezien hoe militairen voor zijn ogen seks hadden terwijl hij aan het bidden was. Ook dwongen bewakers Ali Abassi bijna om varkensvlees te eten, iets dat verboden is volgens de islam.
Zahir Shah zit naar eigen zeggen ook onschuldig in het gevangenenkamp op Cuba. De VS houdt hem vast omdat hij tegen Amerikaanse soldaten zou hebben gevochten. Shah ontkent dat volgens zijn getuigenis en zegt dat het wapens, dat de Amerikanen bij hem in huis vonden, bedoeld was om eventueel een ruzie met een neef uit te vechten. "Het enige dat in Afghanistan deed wat gewassen telen, tarwe, koren, groenten en watermeloenen."
Getuigenissen
Eerder deze week zei de 29-jarige Koeweiti Fawzi al-Odah tegen de BBC dat de Amerikanen via een metalen buis voedsel hebben toegediend aan hongerstakers. De man beantwoordde vragen van de BBC via een advocaat.
Al-Odah claimt in 2002 zonder reden te zijn opgepakt in Afghanistan. Volgens de VS reed hij mee met de Taliban. Maar met de voormalige machthebbers iun Afghanistan wilde Al-Odah niets te maken hebben. "Ik haat terroristen", zo zei hij in het 'interview' met de BBC.
