Havenwerkers in Rotterdam en Amsterdam staken vandaag een deel van de dag, hoewel het vrijwel zeker is dat de aanleiding van het protest is vervallen.
De stakers zijn bang dat ze hun werk kwijtraken omdat de Europese Commissie het mogelijk wil maken dat de scheepsbemanning het laden en lossen zelf uitvoert. Tot nu toe hebben 'landrotten' het alleenrecht om vracht aan boord of aan land te brengen.
Deze week stemt het Europees Parlement over het voorstel, maar er lijkt geen meerderheid voor te zijn. Eerder al sneuvelde het plan met één stem verschil in de transportcommissie in Straatsburg.
Toch wordt in heel Europa tegen het voornemen gestaakt. In de Zuid-Europese gaan de havens zelfs 48 uur plat, in Antwerpen wordt er 24 uur niet gewerkt en in Amsterdam en Rotterdam zijn er werkonderbrekingen van enkele uren.
De Europese Commissie wil met het voorstel de havens efficiënter en concurrerender maken. Behalve scheepsbemanningen moet ook (goedkoper) walpersoneel van elders een kans krijgen in de haven.
Beschermd
De vakbonden vinden dat de vrachtbehandeling in de haven voorbehouden moet blijven aan het personeel aan wal. Dolf Murk van FNV Bondgenoten ziet het als een beschermd beroep. "Het is specialistisch werk dat niet zomaar door een bemanning kan worden overgenomen."
Vooral in havens als die van Rotterdam is zoveel geautomatiseerd dat er geschoold personeel aan te pas moet komen. In Zuid-Europese havensteden ligt het anders, daar kan de scheepsbemanning vaak om het walpersoneel heen. Als het Europees Parlement instemt met de liberalisering van de havendiensten komen daar dan ook waarschijnlijk meer banen te vervallen.
Voor de rederijen is het financëel aantrekkelijk om de vrachtbehandeling zoveel door het eigen personeel te laten uitvoeren. Dat kan ten koste gaan van de veiligheid, meent Murk. "Er moet vaak onder grote tijdsdruk worden gewerkt. Dat vergt personeel dat goed op elkaar is ingespeeld, anders kan het gemakkelijk misgaan."
Licentie
Ook de havenbedrijven hebben bezwaar tegen de liberaliseringsplannen. De werkgevers hebben vooral moeite met het voorstel dat havenbedrijven een lincentie moeten hebben waarvoor ze zich in een soort veilingsysteem moeten inschrijven.
Rob Bagchus, directeur van de ondernemersorganisatie Deltalinqs, vindt dat alleen acceptabel voor nieuwe havengebieden. "Maar bedrijven die op bestaande locaties hebben geïnvesteerd kun je zo niet behandelen."
Deltalinqs vindt dat wel dat het tijd is voor een ordening van het Europese havenbeleid. Het ontbreekt volgens Bagchus aan éénduidige regels over staatssteun, waardoor er in Europa grote verschillen zijn in (verkapte) subsidiëring. "Als je echte concurrentie wilt om efficiënte havens te krijgen moet alles onder één Europese noemer worden gebracht."
Deel deze pagina