Het is niet meteen Jules Vernes Reis naar het Middelpunt van de Aarde, maar het is wel weer een stap op weg. Japan heeft het plan opgevat om dwars door de aardkorst te gaan boren. Voor het eerst kunnen wetenschappers zo een glimp opvangen van de aardmantel, waar volgens sommigen het leven kan zijn ontstaan.
Deze week zijn de trainingen begonnen voor de operatie. De bedoeling is om 200 kilometer ten zuiden van Tokio, op volle zee, een gat van bijna zeven kilometer diep te boren. Dat is drie keer zo diep als eerder op zee is geprobeerd. Op het vasteland zijn wel veel diepere gaten geboord, bijvoorbeeld op Russische schiereiland Kola (12 kilometer diep), maar onder de continenten is de aardkorst over het algemeen veel dikker dan onder de oceanen.
In 1961 trachtte de Amerikaan Walter Munk het voor het eerst in zee, voor de kust van Mexico. Maar hij kwam niet verder dan 3,5 kilometer, daarna werd het project afgeblazen door het congres.
Speciaal schip
De Japanners hebben een speciaal schip voor de operatie, de Chikyu. Na het boren van het gat zullen de onderzoekers een cilinder van 1,5 meter lang en 15 centimeter breed laten zakken om materiaal van de aardmantel naar boven te halen, de laag die zich tussen de aardkorst en de aardkern bevindt. De overgang van de korst naar de mantel bestaat overigens uit een aantal fasen, waarbij de temperatuur steeds hoger wordt.
De Japanse wetenschappers, financieel gesteund door een aantal westerse landen en China, hopen op de duistere plaats beneden de aardkorst aanwijzingen te vinden voor de theorie dat het leven op aarde is ontstaan onder de aardkorst, in totaal andere omstandigheden dan er miljarden jaren geleden op het oppervlak van de aarde bestonden.
"Deze planeet is ons thuis. Maar we weten zo weinig van wat er onder onze voeten gebeurt", zegt onderzoeksleider Asahiko Taira in de Britse krant The Times. "Als ergens te ontdekken is hoe het leven is ontstaan, dan moet het in de diepte zijn."
Volgens Taira wordt de 21ste eeuw de eeuw waarin de wetenschap zich zal werpen op het ontstaan van het leven op de planeet. "In de twintigste eeuw zochten we naar het ontstaan van het heelal, dus gingen we naar de ruimte en de maan. We leerden veel over atomen en de oerknal. Deze eeuw gaat het over de fundamentele vraag waar het leven vandaan komt."
Apollo-missie
Na de trainingen zal de Chikyu zich naar de Nankai Trog begeven. De bodem bevindt zich daar 2,5 kilometer onder de zeespiegel. Daar zal de boor worden neergelaten en te maken krijgen met temperaturen tot 200 graden Celsius en een druk die hoog genoeg is om industriële diamanten mee te fabriceren. Ook moet de boorkop door steen heen drillen waar zelfs de olie-industrie zich nooit aan heeft gewaagd.
De hoofdingenieur van het project, Kiyotaka Yamamoto, is zich bewust van de risico's. "Natuurlijk zal er het nodige mislukken voordat we er doorheen zijn. Maar dit is Japans' Apollo-missie."
Deel deze pagina
»