Door Wessel de Jong, correspondent van de NOS in Midden- en Oost-Europa
Vredig draait het spit met gebraden kippen rondjes. De goudbruine bouten pruttelen zachtjes en verspreiden een heerlijke geur. Achter glas staan ze, in een Roemeense vestiging van de Belgische winkelketen Delhaize. Die heeft in het centrum van de hoofdstad Boekarest een prachtig oude markthal opgekocht, de Trajanus Hallen.
Een supermarkt vernoemd naar een Romeinse keizer. De tekenaar van Asterix en Obelix zou hem hebben afgebeeld, achteloos bijtend in een kippenbout. Vervolgens zou hij de kluif wegwerpen over zijn schouder. De Roemenen verloochenen hun Romeinse afkomst niet. Ze winden zich niet op over hun kippen die zijn besmet met het dodelijk H5N1-virus, dat in Azië al tientallen slachtoffers heeft gemaakt.
Vaccins
Zorgeloos is echter niet het woord. Er zijn Roemenen die voor de zekerheid viruswerende middelen hebben ingekocht. Maar twee apothekers in het centrum van de stad verzekeren dat er zeker geen sprake is van een run op vaccins.
Zorgeloos is wel de vrouw in de Trajanus Hallen die klaagt dat ze geen kip kan vinden. Inderdaad, de schappen zijn leeg. De aanvoer stokt. Prijzen van kip in Roemenië dalen, zegt de landbouwraad van de Nederlandse ambassade in Boekarest, Meeuwes Brouwer.
Maar de pluimveestapel zal zeker gespaard blijven, verzekert hij. Alleen de beesten in het getroffen gebied zullen worden geruimd. En dan gaat om slechts enkele duizenden kippen. Geen grootscheepse slachtingen dus, zoals Nederland die heeft gezien.
God en Ceaucescu
De Roemenen zijn de rust zelve, terwijl velen in Nederland al vrezen voor het einde der tijden, zo melden collega's vanuit Hilversum. Volgens mijn tolk Diana is de verklaring voor deze kalmte simpel: "Er zijn nog geen doden gevallen". Niemand in Roemenië is nog overleden door contact met een zieke kip of eend. Dus God is ons land nog gunstig gezind, zo redeneert de gewone Roemeen volgens Diana.
En de meer intellectuele Roemenen, die hebben onder dictator Ceausescu wel voor hetere vuren gestaan, aldus Diana. Ceausescu wilde het land volledig zelfvoorzienend maken. Zijn beleid heeft vele Roemenen uitgemergeld, letterlijk. Dus die paar zieke kippen kunnen nooit veel levensbedreigender zijn dan wat er tot voor ruim vijftien jaar geleden gebeurde.
Zo denkt dat wat oudere Roemeen. Alleen een studente van ruim twintig in de Trajanus Hallen maakt zich zorgen: "Ik koop pas weer kip als de crisis voorbij is", zegt de jonge vrouw, die duidelijk te jong is om zich Ceausescu te herinneren.
Flater
Hoewel de Roemenen zich niet opwinden, neemt de Roemeense overheid toch de noodzakelijke maatregelen om de verspreiding van het virus tegen te gaan. De Nederlandse landbouwraad is tenminste goed te spreken over het overheidsbeleid.
Die overheid wordt op dit moment gedreven door meer dan één motief. Roemenië bevindt zich in een spannende fase wat de toetreding tot de Europese Unie betreft. Een volledig groen licht is er nog niet vanuit Brussel. Dit Balkanland weet nu de ogen van geheel Europa op zich gericht.
De Roemenen willen onbesmet de EU betreden. En niet op de drempel nog een flater begaan.
Deel deze pagina
»