"Dit is de beste gebeurtenis in de geschiedenis." Dolenthousiast was de Amerikaanse president Truman toen hij het nieuws hoorde over de atoomaanval op de Japanse stad Hiroshima, vandaag precies 60 jaar geleden.
"De Japanners begonnen de oorlog vanuit de lucht in Pearl Harbor", zo rechtvaardigde Truman het allesverwoestende bombardement aan het einde van de Tweede Wereldoorlog. "Wij hebben het hen vele malen betaald gezet. En het einde is nog niet in zicht."
Volgens de Amerikaanse president was de atoomaanval noodzakelijk om de Japanse regering tot capitulatie te dwingen. Maar was dat ook werkelijk zo?
'Little Boy'
Hiroshima: 6 augustus 1945 om 08.15 uur. De bemanning van de Amerikaanse B-29 bommenwerper Enola Gay laat de 400 kilo zware 'Little Boy' los boven Hiroshima. Een stralende dag verandert in een levende hel.
Tienduizenden mensen verdampen in de hitte van de explosie; gebouwen worden gereduceerd tot stof. De stad wordt door een rookwolk in duisternis gehuld.
Omdat de overgave van Japan uitblijft, besluit de Amerikaanse regering dat de stad Nagasaki drie dagen later hetzelfde lot moet ondergaan.
De prijs die Hiroshima en Nagasaki betalen, is hoog: naar schatting laten in totaal 120.000 mensen het leven. In de dagen, maanden en jaren erna sterven nog eens tienduizenden mensen aan hun verwondingen en aan blootstelling aan radio-actieve straling.
'Hel van augustus'
Op 15 augustus zwicht de Japanse keizer Hirohito en gaat hij akkoord met de capitulatie van zijn land. Tot op de dag van vandaag beweren tegenstanders van het bombardement dat de aanval totaal overbodig was, omdat de keizer al lang van plan was zich over te geven. Dat de slachting werd aangericht onder onschuldige burgers maakte 'de hel van augustus' helemáál zinloos, aldus de tegenstanders.
Voorstanders zeggen dat de oorlog zonder de atoomaanvallen veel langer had geduurd en dat het veel meer mensenlevens zou hebben geëist, omdat Japan elk stukje grond tot op de laatste snik verdedigde. Daarnaast, zo rechtvaardigen de voorstanders de burgerslachtoffers, voerde Japan een totaaloorlog waaraan de gehele bevolking meewerkte.
Opvallend is dat de bombardementen op Hiroshima en Nagasaki ertoe geleid hebben dat Japan zich na de oorlog een soort van slachtofferrol heeft toegeëigend in plaats van een daderrol. Dit in tegenstelling tot bondgenoot Duitsland, waar het besef over de gruweldaden in WOII wel degelijk aanwezig is.
Park van de Vrede
Het bombardement op Hiroshima wordt - net als andere jaren - herdacht in het Park van de Vrede in die stad, dat speciaal werd aangelegd op de plaats waarboven de atoombom ontplofte.
Ook op andere plaatsen in de wereld wordt stilgestaan bij de vele slachtoffers. Zo ook in Nederland waar herdenkingsbijeenkomsten worden gehouden in onder meer Amsterdam, Den Haag en Tilburg.
Deel deze pagina
»
»
»