De spanning was lang te snijden bij de Amerikaanse Planetary Society, maar de Russische ruimtevaartorganisatie bracht het nare nieuws: het zonnezeilschip Cosmos 1 heeft de eerste etappe van zijn reis niet overleefd.
Het ruimtevaartuig vertrok gisteren vanaf een Russische onderzeeër gelanceerd, en had eenmaal in een baan om de aarde meer vaart moeten maken. Niet met een raketmotor, maar met een zeil dat de zonnewind opvangt.
Missiedeskundigen in Pasadena meldden gisteravond dat er een kort signaal van de sonde was opgevangen, maar dat was, zo blijkt nu, een zwanezang.
Militaire autoriteiten in Rusland hebben laten weten dat de Volna-draagraket het na 83 seconden liet afweten, wat betekent dat Cosmos 1 met zeil en al is neergestort in de Arctische oceaan.
C
arl Sagan
Het falen van de draaagraket, betekent dat de Planetary Society, een particuliere vereniging van ruimtevaart-enthousiastelingen, miljoenen in lucht op ziet gaan.
De Cosmos 1 kostte zo'n 4 miljoen dollar. Dat is een schijntje vergeleken bij de gemiddelde NASA-sonde, maar het is voor de Society de tweede teleurstelling op rij. In 2001 mislukte een eerste testvlucht, ook al omdat de Volna-raket het liet afweten.
Vooral bitter voor Ann Druyan, de weduwe van de beroemde astronoom Carl Sagan. Haar mediabedrijf Cosmos Studios draait op voor het grootste deel van de kosten.
Achthoekige bloem
Maar erger dan het geld is de mislukking zelf. Het had zo mooi kunnen zijn. Een 99 kilo zware ruimtesonde die zich statig laat voortbewegen door een enorm zeil van 30 meter doorsnee. Het ultradunne zeil zou zondag pas worden ontplooid en een soort achthoekige bloem vormen. Het zeil was met een superdun laagje aluminium bedekt en zou dus vooral op een gigantische spiegel lijken.
Zonnezeilen is een oud concept, maar pas de laatste jaren worden er proeven mee gedaan. Het idee is eenvoudig. In het vacuüm van de ruimte bestaat nauwelijks weerstand dus ruimteschepen worden niet afgeremd door lucht of iets anders. Om snelheid te krijgen kun je daardoor zelfs van een minimale energiebron gebruik maken, zoals fotonen, elektromagnetische stralingsdeeltjes van de zon.
De kracht van de zonnewind op het zeil is niet groot, maar wel continu. De Cosmos 1 had zijn snelheid per dag met 160 kilometer per uur zien toenemen, net zo lang tot het flinterdunne zeildoek het zou begeven.
Sterren
Na drie jaar zonzeilen zijn in theorie zelfs snelheden tot 160.000 kilometer per uur mogelijk, en dat maakt het in principe een aantrekkelijke (en goedkope) manier om binnen het zonnestelsel te reizen. Er zijn zelfs futuristen die de sterren bereikbaar achten voor een zonnezeilschip, maar daarvoor zouden echt gigantische zeilen nodig zijn.
Het einde van Cosmos 1 zal in ieder geval niet het genadeschot voor het zonzeilen zijn. Ook de Amerikaanse NASA en de Japanse ruimtevaartorganisatie NASDA experimenteren ermee. De Amerikaanse tests zijn nog niet voorbij de laboratoriumfase, maar de Japanners ontvouwden vorig jaar al twee zeilen in de ruimte, zonder echt te zeilen overigens. Dat zou de primeur voor Cosmos 1 zijn geweest. Maar het ziet er naar uit dat die zijn kans heeft gemist.
Deel deze pagina
»
»
»