"Vlucht niet, blode en lage schepsels! Eén enkele ridder is het, die u aanvalt", riep Don Quichot de reuzen met luide stem toe. Maar... het waren geen reuzen, het waren windmolens. Het is inmiddels al 400 jaar geleden dat de Spaanse schrijver Cervantes de heldhaftige strijd met de wieken van de molens beschreef, maar het voorval is nog altijd wereldberoemd.
'El ingenioso hidalgo Don Quijote de la Mancha' (Don Quichot, de vernuftige edelman van La Mancha) bleek direct na het verschijnen in 1605 een groot succes. Na de bijbel is geen boek vaker vertaald en herdrukt dan Cervantes' verslag van de dolende ridder.
Voor de Spanjaarden is het jubileum dan ook reden tot groot feest. Elke dag is er aandacht voor de Don Quichot in de kranten en op televisie, er zijn congressen, exposities en festiviteiten.
Ridderromans
Het gevecht met de windmolens was slechts één van de vele avonturen van Don Quichot, een landedelman die zo in de ban was geraakt van ridderromans dat hij besloot zelf de wijde wereld in te trekken om het onrecht te bestrijden. Hij deed dat samen met zijn paard Rossinant en zijn schildknaap Sancho Panza. In het boek beleefde de wereldvreemde idealist een denkbeeldige romance met het boerenmeisje Dulcinea, dat in zijn fantasie een hoogverheven en begeerlijke prinses is.
Don Quichot ging voortdurend de strijd aan met illusie en werkelijkheid. Hij was onstuitbaar. Zijn gevechten tegen herbergen (die hij aanzag voor kastelen), windmolens en een kudde schapen (volgens hem een leger) konden hem niet uit het veld slaan. Of hij nu won of verloor, hij ging altijd door.
Was Don Quichot gek of juist geniaal? Cervantes heeft er nooit een antwoord op gegeven maar het zou best eens kunnen dat de schrijver in zijn boek pleitte voor het hebben van idealen. Of wees hij juist toch op het gevaar van het hebben van teveel verbeelding?
Bewogen leven
Net als zijn hoofdrolspeler had de schrijver van het populaire boek een bewogen leven. Maar dan wel in de werkelijkheid. Miguel de Cervantes y Saavedra werd in 1547 geboren in Alcalá de Henares. Met zijn vader, een chirurg, trok hij in zijn jeugd door Spanje.
Toen hij 22 jaar was vertrok hij als soldaat naar Italië, waar hij volgens ooggetuigen uiterst heldhaftig meevocht tegen de Turken in de slag bij Lepanto. Bij een vuurgevecht verloor Cervantes het vermogen over zijn linkerarm. Dat voorval leverde hem de bijnaam 'El Manco de Lepanto' (de eenarmige van Lepanto) op.
Op de terugweg naar Spanje werd de schrijver gevangen genomen door piraten en kwam hij vijf jaar vast te zitten in Algiers, waar hij als slaaf aan het werk moest. Uiteindelijk kocht zijn familie hem vrij en kon hij terugkeren naar zijn vaderland. Zijn laatste jaren sleet hij in armoede in Madrid.
Cervantes stierf in 1616, een aantal jaren nadat hij Don Quichot in een tweede deel weer tot leven had geroepen. In dat boek had de ridder veel heldere momenten en nam hij vaak verstandige beslissingen. Wellicht dat Cervantes zelf met de jaren wat wijzer was geworden.
Deel deze pagina
»
»
»