"Goochelen en spionage zijn verwante kunsten", meent John McLaughlin, oud-onderdirecteur van de CIA. "Net zoals een goochelaar zijn handelingen geheim moet houden voor zijn publiek, moet ook een spion nauwlettende blikken omzeilen en boodschappen doorgeven zonder opgemerkt te worden."
McLaughlin, zelf amateurgoochelaar met jaren ervaring, geeft zijn analyse in het voorwoord van 'The Official CIA Manuel of Trickery and Deception', een boek waarin verloren gewaande goochellessen voor de CIA zijn herdrukt.
De veiligheidsdienst gaf goochelaar John Mulholland begin jaren '50 de opdracht om goochellessen voor CIA-agenten te schrijven. De trucs zouden de agenten moeten helpen tijdens hun missies om ongezien bewijsstukken achterover te drukken of zelfs vergif in drankjes te gooien.
Controversieel
De documenten werden verloren geacht omdat ze officieel vielen onder het controversiële MKULTRA-project uit de beginjaren van de CIA.
Op zoek naar nieuwe methoden om de Russen te bestrijden, voerde de geheime dienst illegale experimenten uit op soms onwetende burgers, zoals het toedienen van LSD in drankjes.
Daarbij overleed zeker één van de proefpersonen na een overdosis.
Het project was zo explosief, dat alle documenten in de jaren '70 op bevel van CIA-baas Richard Helms werden vernietigd, ook de relatief onschuldige lessen van Mulholland.
De schrijvers van het boek dat nu verschijnt, vonden bij toeval een gefotokopieerd exemplaar in het CIA-archief.
Geen vingervlugheid
Goochelleraar Mulholland neemt in zijn lessen enkele misverstanden over goochelen weg. Zo draait een geslaagde truc niet om vingervlugheid: "Handen zullen nooit zo snel gaan dat de ogen het niet meer kunnen volgen", legt hij uit. "Het zijn de hersenen die voor de gek gehouden worden, niet de ogen."
Ook is er niet één bepaalde manier om een truc te doen. Als voorbeeld noemt hij het overbekende konijn en de hoge hoed. "Iedereen denkt altijd dat er een bepaalde manier is om dat te doen. Maar er zijn tientallen manieren om het dier heimelijk in de hoed te krijgen. Iemand die veel trucs kent en toch een nieuwe manier ziet, zal opnieuw voor een raadsel staan."
Gezichtsspieren ontspannen
Belangrijker dus nog dan het aanleren van bepaalde trucs (bijvoorbeeld hoe je een pil in iemands drankje kunt gooien terwijl je hem een vuurtje aanbiedt), is het aanleren van een bepaalde houding. Mulholland raadt oefeningen aan om je gezichtsspieren te ontspannen, zodat niet te zien is dat je je ondertussen diep concentreert op de bedrieglijke handelingen.
Hij drukt de agenten vooral op het hart te oefenen: "Er is meer oefening voor nodig om een leugen uit te voeren dan om een leugen te vertellen."
De CIA-agenten zullen zijn advies nog meer ter harte hebben moeten nemen dan goochelaars. Per slot van rekening kunnen die niet door hun publiek worden vermoord.
The Official CIA Manuel of Trickery and Deception - H. Keith Melton en Robert Wallace - William Morrow (import Nilsson en Lamm) - ISBN:9780061725890 - €22,95
Deel deze pagina
»
»
»