Onvrede Egypte zit diep

Mohammed Morsi»
Mohammed Morsi AFP

De onvrede in Egypte is na de tegemoetkoming van president Mohammed Morsi nog steeds niet voorbij. Het staatshoofd probeerde de oppositie gerust te stellen door een deel van het decreet in te trekken dat hem ruimere bevoegdheden geeft en boven de rechterlijke macht plaatst.

Voor critici van president Morsi is dat niet genoeg. Zij willen dat ook het referendum over de aanpassing van de grondwet wordt uitgesteld. Morsi weigert het referendum van 15 december uit te stellen, omdat hij er vanuit gaat dat een meerderheid van de Egyptenaren voor de nieuwe grondwet zal stemmen.

De oppositie vindt nog steeds dat de Moslimbroeders te veel invloed hebben op de inhoud van de nieuwe grondwet. Die onvrede gaat heel diep. "Er is echt een tweedeling ontstaan in Egypte", vertelt correspondent Sander van Hoorn in Caïro. "Mensen die achter de president staan. Mensen die niet achter hem staan. Daar verandert niet zo veel aan sinds hij gisteravond het decreet gedeeltelijk introk."

Minderheden

De grondwet is geschreven door een 100-koppige commissie waarin veel Moslimbroeders zitten die Morsi steunen. Het belangrijkste bezwaar is dat er wel bepaalde garanties voor minderheden in staan, maar dat die in andere delen van de grondwet weer worden afgezwakt.

In artikel 10 over vrouwen staat bijvoorbeeld zowel in de oude als de nieuwe grondwet: "De staat garandeert een geschikte balans tussen de verplichtingen van vrouwen tegenover hun familie en hun werk in de samenleving."

In de oude grondwet uit 1971 wordt daar nog aan toegevoegd dat daarbij rekening gehouden wordt met de gelijke status die mannen en vrouwen hebben op het gebied van politieke, sociale, culturele en economische zaken, zonder dat dit in strijd is met de regels van het islamitische recht.

In de nieuwe grondwet wordt melding gemaakt van gelijke rechten van burgers voor de wet, zonder discriminatie. Er wordt geen specifieke garantie gegeven voor vrouwenrechten.

De nieuwe grondwet is ook dubbel over de vrijheid van meningsuiting. In artikel 45 staat dat vrijheid van meningsuiting gegarandeerd is en dat ieder persoon zijn mening mag uiten in geschrift, foto's of andere publicaties en uitingen. In artikel 44 staat dat het beledigen van profeten en boodschappers verboden is.

Leger onaantastbaar

Ook blijkt uit de ontwerpgrondwet dat de positie van het leger nog steeds onaantastbaar is. En dat er voor de sharia meer voorzieningen worden gecreëerd. Daardoor zijn mensen bang dat de scheiding tussen kerk en staat in de loop van de tijd zal verdwijnen.

Volgens correspondent Sander van Hoorn is het grootste bezwaar van de oppositie dat die niet mocht meepraten. "De nieuwe grondwet is geschreven door de Moslimbroeders en extremere islamitische partijen. Een document dat niet heel Egypte vertegenwoordigt, maar alleen het islamitische deel daarvan."

Voorstanders van de nieuwe grondwet wijzen erop dat de gematigde partijen dan niet uit de commissie hadden moeten stappen die de grondwet schreef. De oppositie vormde daarin de minderheid en steeds meer leden stapten uit onvrede op.

Economie

In de straten waar niet wordt gedemonstreerd, is een andere tendens zichtbaar: "Veel mensen zijn ook wel klaar met de revolutie. Ze willen natuurlijk meer vrijheid, maar ook dat het economisch weer wat beter gaat. De werkloosheid neemt sterk toe. De beurs is een beetje opgekrabbeld, maar heeft zware verliezen geleden. De economie van Egypte kan dit absoluut niet gebruiken."

Als de kritiek aanhoudt, is de kans niet groot dat het referendum wordt verplaatst. "Toch gebeurt er in Egypte steeds iets dat je niet verwacht. Vandaag vlogen er nog vijf straaljagers laag over Egypte en het Tahrirplein. Dat was het leger dat zei: jongens, wij zijn er ook nog, nu moet er snel stabiliteit komen. Er zijn dus veel krachten aan het werk in Egypte".

Deel deze pagina

Video

Oppositie Egypte niet tevreden met toezegging Morsi

Hij zei het niet zelf, de Egyptische president Morsi. Maar het decreet dat hem bijna absolute macht gaf, is van tafel. De... woordvoerder van de president zei het, rechtstreeks op TV. Bedoeld als handreiking aan de oppositie. Maar voor de grote oppositiepartijen is dat niet genoeg. Ze blijven tegen de nieuwe Grondwet, en tegen het referendum dat daarover zaterdag wordt gehouden. De nieuwe Grondwet geeft, volgens de oppositie, de islamisten teveel macht.

Audio

  • 'Wij vechten door tot we tevreden zijn' President Morsi van Egypte trok dit weekeinde een omstreden decreet in waarin hij nog meer macht naar zich toe trok. Het werd... gepresenteerd als een handreiking naar de oppositie, maar die ziet dat absoluut niet zo. Zij willen dat ook het referendum over een nieuwe grondwet uitgesteld wordt. Daarom wordt er nog altijd gedemonstreerd op het Tahrirplein en voor het presidentiële paleis in Caïro.

Video en Audio

  • » "De hulp in Liberia is hard nodig" Audio Amerika gaat Liberia helpen met het bestrijden van ebola, en stuurt 3000 militairen naar Liberia....17 sep 2014, 3 keer afgespeeld
  • » Al 70 jaar een brug te ver Video Op 17 september 1944 begon de militaire operatie Market Garden. Het is de grootste luchtlanding uit...17 sep 2014, 1713 keer afgespeeld
  • » Autobrand bij station Vlaardingen-Oost Video Een auto is het station Vlaardingen-Oost binnengereden en in brand gevlogen. De politie vermoedt...17 sep 2014, 116 keer afgespeeld

Meer video en audio