'Gaza bleef altijd in mijn hart'

Meshaal werd bij de viering met luid applaus begroet.»
Meshaal werd bij de viering met luid applaus begroet. EPA

Khaled Meshaal kreeg een waar heldenontvangst in Gaza-stad bij de viering van het 25 jarige bestaan van de Palestijnse radicale Hamas-beweging. De leider in ballingschap bezocht voor het eerst de Gazastrook, nadat hij Israël 45 jaar geleden verliet na de Zesdaagse Oorlog.

"Ik beschouw dit als mijn derde geboorte", zei Meshaal, "en ik bid tot God dat mijn vierde geboorte komt op het moment dat heel Palestina is bevrijd. Gaza is altijd in mijn hart gebleven".

Er heerste een euforische stemming op het plein in de stad, waar tienduizenden aanhangers op afkwamen. Vanaf een groot podium zweepten verschillende sprekers de menigte op, gelardeerd met muziek. Op het podium stond een enorme replica van de langeafstandsraket en er werd een speciaal lied gezongen om de prestatie van de raket en de angst die Israël zou zijn aangejaagd, te eren.

Sterk uit oorlog

Hamas heeft vanuit eigen optiek reden voor een groot feest. Aanhangers van de partij vinden dat ze zeer sterk uit de recente oorlog met Israël zijn gekomen. Ze zijn trots op de raketten die zijn afgevuurd op Jeruzalem en Tel Aviv.

Door de steun van veel Arabische leiders voelt Hamas zich sterker dan ooit. Sinds het aftreden van de Egyptische president Mubarak en het aantreden van de Moslimbroederschap, heeft Hamas er een belangrijke bondgenoot bij. De smokkel van bijvoorbeeld langeafstandsraketten uit Iran wordt makkelijker nu Egypte niet meer zo streng als grensbewaker optreedt, zoals onder Mubarak.

Ontstaan

Hamas, letterlijk "Islamitische Verzetsbeweging", werd in 1987 opgericht, na het begin van de eerste intifada. De beweging richt zich tegen de Israëlische bezetting van de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook.

Eén van de eerste leiders, sjeik Ahmed Yassin werd in 2004 geliquideerd door het Israëlische leger. Hij werd daarna opgevolgd door Meshaal, de politieke leider in ballingschap.

Meshaal voert voornamelijk een gewapend verzet, geleid door de militaire tak van Hamas, de al-Qassam brigade. Daarnaast zet de beweging sociale welzijnsprogramma's op.

Terreur

Hamas wordt door Israël, de VS en de Europese Unie bestempeld als een terroristische organisatie, vanwege een lange historie van aanslagen en omdat de beweging geen afstand wilde doen van het gebruik van geweld.

In het handvest van Hamas staat bovendien dat de beweging zich inzet voor de vernietiging van Israël.

In 2006 heeft Hamas de Palestijnse parlementsverkiezingen gewonnen. Het was de lont in het kruitvat voor het conflict met rivaal Fatah, de meer gematigde partij die is opgericht door Yasser Arafat en geleid wordt door Mahmoud Abbas.

Hamas nam met veel geweld de macht over in de Gazastrook in juni 2007. Vanaf dat moment leefden de partijen in alle opzichten gescheiden, Fatah bestuurt alleen nog delen van de Westelijke Jordaanoever.

Populariteit

In 2011 hebben de partijen een verzoeningsakkoord getekend, maar een regering van nationale eenheid is nog altijd ver weg. Door de vrijlating van meer dan duizend Palestijnse gevangenen in ruil voor de Israëlische soldaat Gilad Shalit in oktober van dat jaar, stijgt de populariteit van Hamas verder.

Hamas wordt door Israël verantwoordelijk gehouden voor alle raketaanvallen die vanuit de Gazastrook worden afgevuurd. De grootste escalatie daarvan mondde uit in de oorlog met Israël in 2008, waarbij 1300 Palestijnen en 13 Israëliërs omkwamen. Vier jaar later, in het najaar van 2012, laaide het conflict weer op. Bij beide conflicten raakte Hamas militair flink verzwakt.

Ondertussen stijgt de steun voor de radicale beweging, zowel in de Gazastrook als op de Westelijke Jordaanoever. Ondanks het staakt-het-vuren dat is bereikt met Israël, is een langetermijnoplossing nog steeds ver weg.

Deel deze pagina

Video en Audio

Meer video en audio