'Conclusie trombosepillen voorbarig'

Aangepast op
Binnenland

De conclusies in het VPRO-programma Argos over nieuwe trombose-medicijnen zijn voorbarig. Dat zegt hoogleraar Ten Cate van het Academisch Ziekenhuis Maastricht.

Onderzoeksjournaliste Hélène van Beek zei in het programma dat in Nederland in korte tijd acht doden zijn gevallen door de nieuwe antistollingsmiddelen dabigatran en rivaroxaban. De journaliste baseert zich vooral op zelf verzamelde gegevens. Ze heeft onder meer geïnventariseerd hoeveel mensen overleden, nadat ze bijwerkingen hadden gekregen van het middel dabigatran.

Volgens de hoogleraar is dat een onjuiste gevolgtrekking. Uit de gegevens is niet te concluderen dat die patiënten zijn overleden door het middel; ze gebruikten vaak ook andere medicijnen en hadden soms al bijkomende kwalen.

Argos zegt dat de farmaceutische industrie minister Schippers van Volksgezondheid onder druk heeft gezet om het middel toe te laten op de Nederlandse markt.

Te vroeg goedgekeurd

De hoogleraar kan zich niet voorstellen dat de minister enkel onder druk van de industrie 'ja' heeft gezegd. Hij vindt wel dat het middel te vroeg is goedgekeurd. De afspraken over controle van de patiënten die het middel gebruiken zijn nog te vaag, vindt hij.

Zorgverzekeraars vergoeden de duurdere middelen sinds deze maand voor zo'n 250.000 patiënten. Een van de grote voordelen is dat patiënten die de nieuwe medicijnen gebruiken, niet meer voor controle naar de trombosedienst hoeven.

Dat heeft als nadeel dat patiënten dus niet meer regelmatig gecontroleerd worden, zegt de hoogleraar, die ook voorzitter is van de Federatie van Nederlandse Trombosediensten. Hij denkt dat apothekers en huisartsen nog onvoldoende over de nieuwe middelen weten om eventuele bijwerkingen op te kunnen merken.

Jonge testgebruikers

Volgens Argos kunnen de nieuwe medicijnen gevaarlijk zijn omdat ze alleen in klinische, gecontroleerde omstandigheden zijn getest. De testgebruikers zouden vaak jong zijn en weinig kwalen hebben. Daardoor zouden de gevolgen bij ouderen nog onbekend zijn.

Hoogleraar Ten Cate zegt dat medicijnen altijd in klinische, gecontroleerde omstandigheden worden getest en dat ook in dit geval in de praktijk moet blijken of dabigatran en rivaroxaban gezondheidswinst opleveren, vergeleken met de andere middelen.

Evenveel bloedingen

Hij spreekt tegen dat de nieuwe middelen veel vaker leiden tot ernstige bloedingen. De oude middelen veroorzaken in de praktijk even vaak bloedingen, die zijn inherent aan de werking van een antistollingsmiddel, zegt hij.

Ten Cate zegt dat er mogelijk wel meer bijwerkingen van de nieuwe medicijnen worden gemeld. Dat komt volgens hem doordat artsen bij een nieuw middel elke bijwerking melden. Bij medicijnen die al jaren op de markt zijn, wordt het waarschijnlijk juist minder vaak gemeld; vooral omdat artsen denken dat de bijwerkingen allang bekend zijn.