VS-Pakistan: hoe ver kan een misverstand gaan?

Een truck met NAVO-voorraden, tegengehouden bij de Khyberpas» Een truck met NAVO-voorraden, tegengehouden bij de Khyberpas EPA

Door buitenlandredacteur Hans Brom

Het blijft het decor van hooglopende conflicten, het grensgebied tussen Afghanistan en Pakistan. Het heeft weinig meer te bieden dan rotsachtige bergen, het is onvruchtbaar en op een enkel dorp na onbewoonbaar.

Hier woedt een haast permanente oorlog, want ondanks alles is dit strategisch belangrijk gebied.

De schaarse wegen en bergpassen worden door de NAVO gebruikt om hun troepen in Afghanistan vanuit Pakistan te bevoorraden. Brandstof, onderdelen, voertuigen; zo'n beetje de helft gaat via de weg. Dat wil zeggen, als Afghaanse en Pakistaanse Talibanstrijders daar geen stokje voor steken.

Slang van vuur

Al vele malen veranderden de Taliban een kolonne NAVO-tankwagens in een slang van vuur. Konvooien worden beschoten, de vaak lokale chauffeurs vermoord. Ongeveer 30 procent van de bevoorrading loopt via de Khyberpas, onderdeel van de hoofdweg tussen Islamabad, de Pakistaanse hoofdstad en Kaboel in Afghanistan.

Het was bij deze grensovergang dat het incident, zoals de NAVO-woordvoerder het noemt, vrijdagavond plaats vond. Twee Pakistaanse grensposten staan hier, een paar honderd meter van elkaar af, bemand met rond de 40 militairen. 28 van hen werden gedood, toen NAVO-helicopters het vuur openden. Waarom is nog steeds niet duidelijk.

Niemand de baas

Het geeft aan hoe zenuwachtig en wantrouwend de partijen over en weer zijn in dit onoverzichtelijke gebied, waar eigenlijk niemand de baas is. Zelfs waar de grens precies loopt, is lang niet altijd duidelijk.

Een onbekend maar groot aantal Talibanstrijders schuimt er rond, goed georganiseerd en voor niemand bang. Er zijn concrete aanwijzingen dat de Pakistaanse geheime dienst hen steunt. En dat komt de sfeer tussen Amerikanen en Pakistanen niet ten goede.

Groot wantrouwen

Er bestaat een groot wantrouwen over en weer. Die kwam tot een hoogtepunt toen Amerikaanse commando's in mei dit jaar Osama bin Laden liquideerden. Amerika was kwaad dat hij in Pakistan kennelijk een vrijhaven had gevonden, Pakistan was kwaad omdat het Amerikaanse leger zonder bericht vooraf een actie op Pakistaans grondgebied uitvoerde.

De helikopteraanval van vannacht is weer een nagel aan de doodskist van de Amerikaans-Pakistaanse vriendschap. De Amerikanen hebben Pakistan door hun ligging hard nodig in de strijd tegen al-Qaida en de Taliban en zullen het dus niet gauw tot een openlijke breuk laten komen. Maar zonder de bevoorrading via Pakistan is een massale aanwezigheid in Afghanistan nauwelijks vol te houden.

Excuses

Pakistan bevindt zich wat dat betreft in een sterkere positie en kan keer op keer verontwaardigd en zelfs dreigend reageren op territoriale schendingen. Zonder uitzondering, en dat zal ongetwijfeld ook nu weer gebeuren, komen de Amerikanen met excuses en zullen ze ook dit incident betreuren als een groot misverstand.

Voor nu zullen de Pakistanen daar weer genoegen mee nemen, maar hun geduld loopt op zijn eind en hun gekrenkte trots zal steeds verder opspelen.

Deel deze pagina

Video

'Een schimmig spel van wantrouwen'

Het enorme wantrouwen tussen Pakistan en de Verenigde Staten kan grote gevolgen hebben voor de regio, zegt correspondent Lucas... Waagmeester vanuit Kabul.

Foto

Pakistan heeft uit protest de Khyber-pas gesloten. Via die pas wordt de NAVO-troepenmacht in Afghanistan bevoorraad.Pakistan heeft uit protest de Khyber-pas gesloten. Via die pas wordt de NAVO-troepenmacht in Afghanistan bevoorraad.

Pakistan heeft uit protest de Khyber-pas gesloten. Via die pas wordt de NAVO-troepenmacht in Afghanistan bevoorraad.

NOS

Video en Audio

Meer video en audio