De aarde met zicht op de Noordpool Foto: AFP Het ozonverlies boven de Noordpool is zo groot dat daar voor het eerst kan worden gesproken van een gat in de ozonlaag. Dat schrijven onderzoekers in het tijdschrift Nature. Het verlies aan ozon boven de Noordpool is inmiddels te vergelijken met dat boven Antarctica.
Op een hoogte van zo'n 20 kilometer is 80 procent van de stof afgebroken. De onderzoekers zien als oorzaak de lange periode van kou boven de Noordpool. In koude omstandigheden zijn chemische stoffen die ozon afbreken namelijk het actiefst. In de afgelopen decennia zijn volgens Nature de winters boven de Noordpool kouder geworden.
Record
In april werden er al gegevens over de verdwijning van ozon boven de Noordpool gepubliceerd. Toen zei de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) op een meteorologisch congres in Genève dat er nog nooit zoveel ozon uit de ozonlaag boven de Noordpool verloren was gegaan.
Tussen het begin van de winter en eind maart verdween 40 procent van de ozonlaag. Tot nu toe was het grootste gemeten verlies 30 procent. Het tijdschrift Nature is de eerste die de gegevens volledig heeft geanalyseerd. De wetenschappers weten nog te weinig om te kunnen zeggen dat er sprake is van een trend.
Afbrekende stoffen
De ozonlaag beschermt het leven op aarde tegen ultraviolette straling. Ozonafbrekende stoffen, zoals cfk's die vroeger veel in spuitbussen en koelkasten voorkwamen en nog jaren in de atmosfeer blijven rondzweven, breken de laag af en hebben een het ozongat boven de Noordpool veroorzaakt.
Het vernietigende effect van cfk's werd als eerste ontdekt boven de Zuidpool. Volgens het tijdschrift worden bij de Arctische gebieden records gemeten als het gaat om de vernietiging van ozon, terwijl deze rond Antarctica nu juist stabiel blijft. Deel deze pagina
»