Twee keer ontsnapt aan Anders Breivik

Eyvind Brox» Eyvind Brox NRK

In de Noorse media verschijnen meer en meer persoonlijke verhalen van mensen die aan de kogelregen van Breivik wisten te ontsnappen of op een andere manier waren betrokken. Wat opvalt is dat nogal wat mensen klagen over de slechte bereikbaarheid van de Noorse 112.

Ook Eyvind Brox heeft moeite om de alarmdienst te bellen, zo vertelt hij aan de Noorse televisie. Toen Breivik aan zijn dodelijke schietpartij was begonnen rende Brox naar de andere kant van het eiland, waar hij de gelegenheid had om te bellen. Hij vraagt de telefonist om een boot, maar even later is aan de wal nog geen enkel teken te zien dat er wat gebeurt.

Brox vertelt dat hij sowieso veel geluk heeft gehad. Hij is waarschijnlijk de enige Noor die tot twee keer toe is ontsnapt aan Breivik. De 31-jarige Noor werkt op Utøya en is die ochtend in het centrum Oslo. Daar maakt hij de bomexplosie mee. Op Facebook laat hij nog een bericht achter dat alles met hem in orde is vervolgens keert hij weer terug naar het vakantie-eiland.

Als Brox net is aangekomen op het eiland begint het schieten van Breivik. Brox vlucht naar de achterkant van het eiland en verschuilt zich in het water achter een rots. Na een paar minuten volgen steeds meer jongeren totdat het er naar schatting vijftig zijn.

'Alles veilig'

Na ongeveer veertig minuten verschijnt er een politieagent. Die zegt dat ze tevoorschijn kunnen komen, dat het veilig is en dat de dader is gepakt. Veel jongeren springen direct opgelucht op, vertelt Brox, die zelf nog even achter de rots blijft. De opluchting wordt de jongeren fataal, want de agent blijkt Breivik en maait ze meteen neer.

Brox: "Toen dacht ik dat het met me gedaan zou zijn. Hij had er al vier voor mij neergeschoten en kwam naar me toe. Hij maakte een beweging met zijn geweer. Ineens moest hij herladen en dat was voor mij het moment om in het water te springen en weg te zwemmen. Hij kwam aan de waterkant staan en begon te schieten. Ik hoorde de kogels in het water".

Uiteindelijk laat Breivik Brox gaan. Brox realiseert zich dat hij nooit zwemmend het vasteland zal halen, maar hij wordt tot zijn eigen opluchting opgepikt door een toeristenbootje.

Bootje

Het verhaal van de 24-jarige Ann Ørjebu is niet minder dramatisch. Ook zij werd onder vuur genomen door Breivik, maar overleefde. Ørjebu was ook naar de waterkant gevlucht toen zij de schoten hoorde naderen. Om haar heen lagen al een paar doden, maar daar durfde ze niet naar te kijken, uit angst dat ze volledig in paniek zou raken.

Een eindje verderop ziet Ørjebu een bootje met daarin wat mensen. Ze wil er naar toe, maar in eerste instantie durft ze niet. Uiteindelijk doet ze haar kleren uit en zwemt ze naar het bootje. "Dan zegt één van de mede-opvarenden, 'daar is-ie'. We zien hem laden en vervolgens op ons schieten. We werpen ons op de bodem van de boot en gelukkig is niemand geraakt. Ik ben nog nooit zo bang geweest. Gelukkig gaf hij op een gegeven moment op en verdween hij weer. We zagen nog dat hij een paar rookbommen weggooide."

Aanvankelijk begreep Ørjebu de bedoeling niet van die rookbommen. Het werd haar later duidelijk. Breivik gebruikte ze om jongeren die zich hadden verscholen in vakantiehuisje "uit te roken". Ørjebu: "Om ze vervolgens neer te schieten als ze naar buiten kwamen".

Niet geloofd

De 41-jarige Geir Johnsen was zelf niet op Utøya, zijn zoon en dochter wel. Omstreeks half zes, hij zit aan het diner, krijgt Johnsen zijn dochter aan de lijn. Ze vertelt dat er geschoten wordt en dat er paniek is uitgebroken. Johnsen zegt tegen zijn dochter dat zij dekking moet zoeken.

Daarna belt hij verschillende keren 112, maar hij kreeg geen contact. Na een paar pogingen lukte het wel. Hij vertelt wat er is gebeurd, maar wordt niet geloofd. De telefonist antwoordt dat de kinderen zelf moesten bellen.

Tijdens het gesprek van ongeveer drie minuten krijgt Johnsen vervolgens zijn zoon aan de lijn op een andere telefoon. Opnieuw doet hij een beroep op de persoon aan de andere kant van 112, maar weer wordt Johnsen gezegd dat de kinderen zelf moeten bellen. Uiteindelijk gooit Johnsen woedend de hoorn erop.

De Noorse politie kan de trage reactie van de alarmdiensten niet bevestigen, maar heeft wel een onderzoek ingesteld.

Deel deze pagina

Video

Twee keer ontsnapt aan Anders Breivik

Eyvind Brox is zowel bij de aanslagen in Oslo als op het eiland Utøya aan de dood ontsnapt.

Video en Audio

Meer video en audio