Tsunami in Japan, dag 9

Een brandweerwagen spuit water in de Fukushima I»
Een brandweerwagen spuit water in de Fukushima I NHK World

Terwijl het dodental in Japan stijgt, wordt geprobeerd om de situatie in de Fukushima I-kerncentrale onder controle te krijgen. De centrale is inmiddels weer op het stroomnet aangesloten, een belangrijke stap in het tegengaan van een meltdown. Volg hier de gebeurtenissen van minuut tot minuut.Een kaart van Japan staat onderaan deze pagina.

00.00 uur: Einde

We sluiten het live-verslag op deze plek voor vandaag af. Blijf de ontwikkelingen live volgen op het liveblog van 20 maart.

23.35 uur: Natuurrampen en geloof

Mitchel Landsberg van de LA Times heeft een artikel geschreven over het effect van natuurrampen op spiritualiteit- en geloofsystemen: "In de dagen na de aardbeving in Japan zagen sommigen de ramp als een straf van god. Anderen zagen een aanwijzing voor het einde der tijden. En weer anderen zagen, jawel, een aardbeving."

21.23 uur: Te vroeg om te zeggen dat het de goede richting opgaat

Reuters meldt dat de chef van IAEA Amano terug is in Wenen. Hij zegt dat het erop lijkt dat de Japanners steeds meer grip op de situatie krijgen. Toch kan hij nog niet zeggen of het de goede kant op gaat. Het is daarvoor nog te vroeg, zeg hij.

18.44 uur: '20 onvergetelijke foto's'

National Geographic publiceert de '20 onvergetelijke foto's'. Het zijn de indrukwekkendste foto's van de afgelopen negen dagen van de ramp.

17.14 uur: Radioactiviteit aangetroffen aan westkust van VS

Minuscule hoeveelheden radioactiviteit zijn aangetroffen aan de westkust van de Verenigde Staten. Dat meldt het Amerikaanse persbureau AP. Volgens autoriteiten is er geen gevaar voor de volksgezondheid.

16.49 uur: Radioactiviteit in Japanse steden stabiel

In Japanse steden is niet meer radioactiviteit aangetroffen dan gisteren. De VN doet op zeven verschillen plaatsen metingen: in Tokio en in de districten Kanagawa en Chiba.

15.10 uur: Radioactief jodium in drinkwater

In het kraanwater in de regio Fukushima is twee dagen geleden radioactief jodium gevonden. Volgens de Japanse regering lag de waarde boven de toegestane norm, maar is de hoeveelheid inmiddels weer tot onder de norm gedaald. Waarom dat nu pas bekend wordt gemaakt, is niet duidelijk. Ook in Tokio is het jodium aangetroffen maar volgens de autoriteiten zou die ver onder de maximaal toelaatbare norm zijn

13.35 uur: Hulp is onderweg

Van alle kanten is hulp voor de slachtoffers onderweg. Uit een skigebied in het midden van Japan is winterkleding onderweg, omdat het nog steeds koud is in het rampgebied. De Zuid-Koreaanse minister van Buitenlandse Zaken heeft Japan grote hoeveelheden water en dekens beloofd.

Ook beroemdheden doen een duit in het zakje. Zo heeft de Japanse honkbalvedette Ichiro Suzuki een bedrag ter waarde van 800.000 euro gedoneerd aan het Rode Kruis. Zijn club, de Seattle Mariners, wil volgende maand nog meer geld ophalen. Ook de Amerikaanse filmsterren Clint Eastwood en Sandra Bullock hebben allebei een bedrag van ongeveer een miljoen dollar beloofd.

13.00 uur: IAEA over besmetting

Ook het Internationaal Atoomagentschap reageert op de berichten over radioactiviteit in voedsel (zie het bericht van 08.01 uur). Bij het eten van dat voedsel is er op een korte termijn een gezondheidsrisico, maar in acht dagen is dat gehalveerd, waarna het in een paar weken op natuurlijke wijze verdwijnt, zegt het IAEA.

12.23 uur: Beleidsherzieningen

De Japanse regering en de coalitiepartijen hebben besloten een aantal voorgenomen plannen op de helling te zetten, om aan geld te komen voor de rampgebieden. Onder meer het plan om de kinderbijslag fors te verhogen, vervalt. Dat levert de Japanse schatkist een bedrag op ter waarde 1,75 miljard euro voor de wederopbouw, meldt persburea Kyodo.

12.04 uur: Vliegveld Sendai open

Het vliegveld van het zwaargetroffen Sendai is weer open voor hulptransporten, al is de schoonmaak er nog volop aan de gang. De eerste vliegtuigen zijn er alweer geland:

11.50 uur: Stabiliteit bij reactor 3

De Japanse autoriteiten melden dat de situatie bij reactor 3 wat stabieler lijkt. De temperatuur is wat lager dan werd verwacht. Ondertussen gaat de race tegen de klok bij de kerncentrale door, want "we hebben nog steeds een onvoorspelbare situatie", zegt regeringswoordvoerder Edano.

11.21 uur: Bouw tijdelijke behuizing

In de kuststad Rikuzentakata in de regio Iwate is begonnen met de bouw van 200 tijdelijke huizen. De stad is ernstig beschadigd. De nieuwe prefab huizen, van 30 m2 worden neergezet op het terrein van een middelbare school, meldt Japan Today. Wanneer ze klaar zijn, is niet duidelijk.

De bouw van nieuwe huizen op andere plaatsen laat nog op zich wachten. De bouwmaterialen kunnen niet geleverd worden, meestal door brandstofgebrek.

10.45 uur: Beweegbare arm in positie

Brandweerlieden bij de centrale zijn bezig de beste positie te berekenen voor de brandweerwagen met de beweegbare arm van 22 meter. De wagen moet zo worden neergezet dat het water goed terechtkomt. Het is de bedoeling dat er zeven uur lang water uit zee in het koelwaterbassin van reactor 3 wordt gestort.

10.33 uur: 'Weinig radioactiviteit'

Journalist Tim Willcox van de BBC in Tokio meldt dat buiten de ontruimde zone rond de kerncentrale het niveau van radioactiviteit te verwaarlozen is. "Het is niets om je zorgen over te maken," zegt hij, "En dat is interessant, gegeven het grote aantal buitenlanders dat toch om die reden Tokio en andere delen van Japan heeft verlaten."

10.09 uur: Nog steeds nieuw beeld

Op internet verschijnen nog steeds nieuwe filmpjes van de tsunami, bijvoorbeeld deze, gemaakt op zee:

09.29 uur: Amerikaans team achter de hand

Het Amerikaanse ministerie van Defensie houdt een speciaal team achter de hand van experts die getraind zijn om te werken in radioactief gebied. Als de situatie verslechtert, zullen zij worden ingezet, meldt de Japanse krant Yomiuri. De Amerikaanse admiraal Robert Willard heeft op een persconferentie gezegd dat 450 Amerikanen zich klaarmaken om in Japan te worden ingezet.

08.54 uur: Meer water op reactor 3

Bij reactor nummer 3 van de Fukushima-kerncentrale is een onbemande brandweerwagen geplaatst. Vanuit de wagen kan met een beweegbare arm tot 22 meter hoogte water worden gesproeid. Op die manier hoeven medewerkers alleen om de paar uur dicht bij de wagen en de kernreactor te komen om nieuw water aan te voeren. Daardoor raken ze zo min mogelijk besmet met radioactiviteit.

Bij de centrale zijn 241 werknemers van het brandweercorps van Tokio actief, met 44 wagens.

08.13 uur: Fietsen in plaats van auto's

Een journalist van Reuters meldt dat in het plaatsje Tono, in het verwoeste noordoosten van Japan, geen toerist meer is geweest sinds 11 maart. De plaats geldt als de bakermat van Japanse folklore en ligt veilig tussen de heuvels, waardoor alleen de treinverbinding schade heeft opgelopen. De fietsen die normaal aan de toeristen worden verhuurd, worden nu gratis uitgeleend aan bewoners. Die kunnen zo hun auto laten staan, nu er weinig benzine meer is te krijgen.

Ook op andere plekken in het rampgebied wordt daarom vooral gebruikgemaakt van de fiets, zegt ook de Nederlander Jan Geers in Sendai, in het Radio 1 Journaal:

08.01 uur: Radioactiviteit in melk en spinazie

Er is verhoogde radioactiviteit gemeten in melk en spinazie, meldt de Japanse regeringswoordvoerder Edano. De melk komt uit de regio Fukushima, waar de beschadigde kerncentrale staat, en de spinazie uit de naastgelegen regio Ibaraki. De verkoop ervan is stilgelegd.

07.36 uur: Kroonprinselijk paar blijft thuis

De Japanse kroonprins Naruhito en zijn vrouw Masako gaan volgende maand niet naar de trouwerij van de Britse prins William en Kate Middleton. Volgens persbureau Kyodo waren ze van plan daar op 29 april in Londen bij te zijn, maar hebben ze afgezegd vanwege de verwoestingen in hun land.

07.22 uur: Luchtopnames door Nederlands bedrijf

Het Nederlandse bedrijf Aerialtake uit Den Haag is gevraagd om met onbemande helikopters luchtopnames te maken van de zwaar beschadigde kerncentrale, vertelt medewerker Robin van de Putte van het bedrijf in het Radio 1 Journaal.

Het gaat om kleine vliegtuigjes die met gps tot vlakbij de centrale zijn te navigeren. "Je zou het bijna kunnen vergelijken met speelgoed, alleen is de techniek die er inzit hightech," zegt Van de Putte. Het bedrijf inventariseert nu welke risico's medewerkers lopen als ze in Japan worden ingezet.

06.26 uur: Oppositiepartij keurt verzoek af

De leider van de belangrijkste oppositiepartij zegt niet in te willen gaan op het verzoek van premier Naoto Kan om aan het kabinet deel te nemen voor een gezamenlijk beleid voor wederopbouw. De leider van de Liberale Democraten zegt dat hij daartoe nog geen verzoek heeft gekregen, maar dat hij het ook niet zal accepteren, meldt de BBC.

06.15 uur: Te veel dode lichamen

Mortuaria en crematoria in de getroffen gebieden kunnen het aantal dode lichamen niet aan. Dat meldt de Japanse krant Daily Yomiuri. De krant zegt dat de regering begrafenissen overweegt, iets dat niet gebruikelijk is in Japan.

05.16 uur: Temperatuur in reactor daalt

TEPCO zegt dat de temperatuur in reactor 5 begint te dalen, meldt persbureau Kyodo.

04.49 uur: 'Panisch door negatieve berichtgeving'

De Nederlander Martijn Kluit, momenteel ook in Tokio, reageert via NOS Ooggetuige op het eerdere verslag van de Brit Lee Thomas:

"Ik beaam dat er hier sprake is van bangmakerij. Veel van mijn niet-Japanse vrienden die de benen hebben genomen naar West-Japan, Korea of naar huis hebben dat gedaan op aandringen van hun familie in het buitenland. Die zijn stuk voor stuk panisch gemaakt door de constant negatieve berichtgeving over met name Tokio als gevarenzone. Ik ben gisteren nog uit drinken geweest met zowel Japanse als buitenlandse vrienden hier in Tokio. Op een aantal misplaatste grappen na over extra ledematen als nieuwe aanwinst door de straling werd er niet veel over de huidige situatie omtrent Fukushima gesproken. Op de televisieschermen werd internationaal voetbal getoond."

04.21 uur: Toch geen 'wonderlijke' redding

Japans persbureau Kyodo trekt eerdere berichten over een bijzondere reddingsactie in. Een jongeman zou acht dagen na de aardbeving en de tsunami nog levend onder het puin vandaan zijn gehaald (zie het bericht om 02.12 uur), maar nu wordt gemeld dat hij al die tijd in een evacuatiecentrum verbleef. Hij was teruggegaan naar de plek waar eerst zijn huis stond, waar hij door reddingswerkers werd 'ontdekt'.

04.12 uur: Bekabeling aangelegd

Ingenieurs bij de kerncentrale Fukushima 1 zouden erin geslaagd zijn elektrische bekabeling aan te leggen, maar het is nog niet gelukt deze aan te sluiten op de beschadigde reactoren. Ze hopen dat vandaag of morgen voor elkaar te krijgen, meldt persbureau Reuters.

04.01 uur: 'Er is sprake van bangmakerij'

Lee Thomas in Tokio vertelt aan de BBC:

"We krijgen hier het idee dat er sprake is van bangmakerij, vooral door buitenlandse media. Het probleem is dat onze families zich onnodig zorgen gaan maken. Mijn familie begrijpt niet waarom ik niet vertrek. Ik heb verantwoordelijkheden hier; een vrouw en kind. Het is niet makkelijk weg te gaan. We proberen verder te gaan met ons leven. Goed, er is stroomuitval en vertraagde treinen, maar dat zijn slechts ongemakken."

03.58 uur: Blootgesteld aan meer radioactiviteit

Werkers bij de kerncentrale Fukushima 1 mogen aan meer radioactiviteit worden blootgesteld. De limiet lag op 100 millisieverts per dienst, maar is nu verhoogd naar 150 millisieverts per dienst. Dat zegt de Japanse televisiezender NHK na berichten van TEPCO, de beheerder van de centrale. Werkers werden toch al aan meer dan 100 millisieverts per dienst blootgesteld. Gezien de onvoorziene omvang van de ramp is de limiet bijgesteld naar boven.

03.50 uur: Financiële handreiking regering

De Japanse regering is van plan tot tien biljoen yen (90 miljard euro) te steken in leningen aan bedrijven die moeten blijven draaien en schade moeten herstellen na de aardbeving en tsunami van vorige week. Dat meldt de krant van de Nikkei-index. Volgens de krant kan de regering tegen heel lage rente leningen aanbieden of subsidies uitkeren in tijden van natuurrampen.

03.00 uur: Koelen reactor 5 begonnen

Medewerkers in de kerncentrale Fukushima 1 zijn begonnen met het koelen van reactor 5 met behulp van een dieselpomp. Eerdere berichten spraken van een waterpomp. Dat zou erop wijzen dat de stroom weer was aangesloten bij de reactor, maar dat is niet het geval, meldt het Japanse persbureau Jiji.

02.49 uur: 'We willen naar buiten'

De Amerikaanse expat Ryan McDonald is momenteel in het district Fukushima, waar hij wordt geadviseerd binnen te blijven vanwege mogelijk stralingsgevaar. In een ooggetuigenverslag vertelt hij aan de BBC:

"Het is een rustige en mooie dag vandaag, maar mensen stonden om vier uur 's ochtends alweer in de rij voor benzine, terwijl de tankstations pas om het middaguur opengaan. Ik zit eraan te denken vandaag vrijwilligerswerk te doen in een opvanghuis. We zitten nu binnen en worden er rusteloos van. We willen naar buiten en mensen helpen. We zitten al sinds zondag binnen opgesloten, afgezien van de keren die we naar buiten gingen om eten te halen."

02.39 uur: Dodental op bijna 7200

Het aantal bevestigde doden is gestegen naar 7197. Dat zegt de Japanse nationale politiedienst. Nog 10.905 mensen worden vermist.

02.34 uur: Kracht naschokken en bevingen neemt af

De kracht van naschokken en nieuwe bevingen lijkt af te nemen. De US Geological Survey blijft metingen doen van schokken rond de 5,0 op de schaal van Richter. De laatste beving boven de 6,0 dateert van twee dagen geleden.

02.12 uur: Na acht dagen overlevende gevonden

Acht dagen na de aardbeving en de tsunami is er een overlevende gevonden, meldt de Japanse zender NHK op basis van berichten van het leger. Het gaat om een jongeman in het stadje Kessennuma in het district Miyagi, een van de zwaarst getroffen gebieden. Dat is zeer uitzonderlijk. De afgelopen dagen zijn er nauwelijks overlevenden gevonden. De man verkeert in stabiele fysieke conditie, maar is psychisch behoorlijk aangeslagen.

01.42 uur: Inspanning voor elektriciteit

Ingenieurs bij de kerncentrale Fukushima 1 zijn druk bezig de centrale te voorzien van elektriciteit. Volgens het Japanse persbureau Kyodo hopen ze vandaag reactor 2 aangesloten te krijgen op het stroomnet om het koelingsmechanisme weer aan de praat te krijgen.

01.35 uur: Samenwerken met oppositie

Premier van Japan Naoto Kan heeft gezegd politici van de oppositie te zullen betrekken in het kabinet. Hij wil gezamenlijk beleid maken voor de wederopbouw van het land. Dat meldt het Japanse persbureau Jiji.

01.16 uur: Auto-industrie voelt de ramp

Een week na de ramp in Japan begint de wereldwijde auto-industrie steeds meer de gevolgen te voelen. In Japan ligt de productie nagenoeg stil. Daardoor kunnen wereldwijd fabrieken, die gebruik maken van Japanse onderdelen, niet meer vooruit. De kosten kunnen oplopen tot in de honderden miljoenen euro's. Dat meldt persbureau AP.

00.57 uur: Stoom uit reactor 3

Bij het aanbreken van de ochtend in Japan meldt persbureau AP dat er veel stoom ontsnapt uit reactor 3. Het waterniveau om de reactor te koelen zou riskant laag zijn.

00.32 uur: Dodental op ruim 6900

Het officiële dodental in Japan staat nu op ruim 6900. Daarmee heeft de aardbeving van vorige week meer slachtoffers geëist dan die bij de Japanse stad Kobe in 1995. Toen vielen ruim 6400 doden. Verwacht wordt dat het dodental nog veel verder oploopt, want er worden nog meer dan 10.000 mensen vermist.

00.16 uur: Status van de reactoren

Het Japan Atomic Industrial Forum geeft regelmatig opheldering over de status van de reactoren van kerncentrale Fukushima 1. In kleurencode wordt de ernst van de status van verschillende elementen aangegeven. Groen is veilig, geel is bedreigend en rood is alarmerend. Klik hier voor de meest recente tabel in pdf-formaat.

00.00 uur: NOS maakt extra journaals

De NOS zendt zaterdagochtend op tv extra journaals uit in verband met de ontwikkelingen in Libië en Japan. De eerste uitzending is om 08.00 uur op Nederland 1. Daarna is er in elk geval tot het begin van de middag ieder uur een nieuw NOS Journaal.

Kaart van Japan:


Sendai weergeven op een grotere kaart

Deel deze pagina